Hơn 200 hộ dân sống thấp thỏm dưới chân núi Chư Yang Hanh

Thứ Bảy, 04/04/2026, 12:44

Hơn 200 hộ dân sống dọc chân núi Chư Yang Hanh, xã Yang Mao, tỉnh Đắk Lắk đang thấp thỏm khi mùa mưa ở Tây Nguyên đã cận kề. Người dân càng lo lắng hơn khi nơi đây đã từng xuất hiện sạt trượt núi trong cơn bão số 13 năm ngoái, trong đó có nhiều nhà bị vùi lấp, cuốn trôi hoàn toàn…

Nỗi lo sạt lở đất tái diễn

Những ngày đầu tháng 4/2026, chúng tôi trở lại thôn Ea Hăn, xã Yang Mao sau hơn 5 tháng xảy ra trận lũ quét trong cơn bão số 13 vào giữa tháng 11/2025. Trước mặt chúng tôi là những dấu vết của trận lũ quét vẫn còn in hằn trên ngọn núi Chư Yang Hanh bị sạt lở nham nhở. Dưới chân núi, hình ảnh hàng trăm căn nhà của người dân như đang chực chờ bị “nuốt chửng” nếu không may ngọn núi này tiếp tục xảy ra sạt lở.

Hơn 200 hộ dân sống thấp thỏm dưới chân núi Chư Yang Hanh -0
Sau cơn lũ vào giữa tháng 11/2025, ngọn núi Chư Yang Hanh xuất hiện nhiều vết nứt, sạt trượt loang lổ uy hiếp đến hơn 200 hộ dân dưới chân núi.

Nhớ lại thời điểm xảy ra sự cố sạt lở trong cơn bão năm ngoái, anh Dương Trịnh Mình (trú tại thôn Ea Hăn) vẫn chưa hết bàng hoàng cho biết, vào thời điểm đó, sau nhiều ngày mưa lớn kéo dài, ngọn núi bỗng nhiên nứt toác nhiều chỗ rồi kéo theo bùn, cây cối, đất đá… tràn xuống phía dưới chân núi. Căn nhà yếu ớt của gia đình anh không thể chống chọi với cơn lũ bùn đất tràn xuống như thác dữ nên hoàn toàn bị đổ sập rồi vùi lấp trong chốc lát.

“Rất may là mình phát hiện sớm nên đã kéo cả gia đình bỏ chạy mới thoát nạn. Tuy nhiên, căn nhà cùng số tài sản bao nhiêu năm tích góp đã bị chôn vùi trong đống đất đá đổ nát”, anh Mình nhớ lại.

Hơn 200 hộ dân sống thấp thỏm dưới chân núi Chư Yang Hanh -0
Không chỉ nhà cửa, vườn tược của người dân bị cuốn trôi mà nhiều công trình giao thông trên địa bàn xã Yang Mao cũng bị tàn phá nặng nề trong cơn lũ tháng 11/2025.

Cùng chung cảnh ngộ, căn nhà của gia đình ông Sùng A Hạ (trú cùng thôn) cũng bị đất đá, cây cối vùi lấp trong cơn lũ dữ vào sáng hôm ấy. “Còn nhớ, vào sáng hôm ấy, trên ngọn núi Chư Yang Hanh bắt đầu xuất hiện những vết nứt kéo dài, nước chảy xuống như thác đổ. Sau đó ngọn núi bất ngờ nứt toác, đổ sụp một số nơi rồi kéo theo một cơn lũ bùn ống xuống dưới chân núi. Nghe tiếng động mạnh, nhiều người trong thôn chạy ra hô hoán, kéo nhau bỏ chạy. Tôi được con cháu và hàng xóm đến ứng cứu kịp thời nên may mắn thoát nạn trong gang tấc”, ông Hạ kể.

Hơn 200 hộ dân sống thấp thỏm dưới chân núi Chư Yang Hanh -0
Hàng trăm nóc nhà người dân sinh sống dưới chân núi có nguy cơ sạt lở cao.

May mắn hơn gia đình anh Mình, ông Hạ, nhiều hộ dân trong thôn Ea Hăn vẫn giữ được căn nhà của mình trong cơn lũ dữ. Tuy nhiên, điều khiến người dân nơi đây đang rất lo lắng là ngọn núi Chư Yang Hanh có thể đổ ập xuống, vùi lấp họ bất cứ lúc nào, đặc biệt là mùa mưa ở Tây Nguyên đang cận kề.

“Thôn Ea Hăn hiện có 242 hộ với 1.230 nhân khẩu, trong đó 89 hộ nghèo và 45 hộ cận nghèo. Toàn bộ người dân nơi đây đều là đồng bào H’Mông di cư tự do từ các tỉnh phía Bắc vào sinh sống dưới chân núi Chư Yang Hanh suốt nhiều thế hệ. Trong đợt lũ lụt lịch sử vào tháng 11/2025, thôn này chịu thiệt hại nặng nề khi 6 ngôi nhà bị cuốn trôi hoặc vùi lấp trong bùn đất do sạt lở núi”, ông Cư Mạnh Vương, Trưởng thôn Ea Hăn cho biết.

Cần sớm ổn định chỗ ở cho người dân

Theo ông Võ Tấn Trực, Chủ tịch UBND xã Yang Mao, trong cơn lũ lịch sử giữa tháng 11/2025 đã làm cho ngọn núi Chư Yang Hanh xuất hiện nhiều vết nứt kéo dài. Những dấu hiệu bất thường này vẫn còn hiện hữu khiến người dân sống dưới chân núi luôn nơm nớp lo sợ, bởi nguy cơ sạt lở có thể tiếp tục xảy ra bất cứ lúc nào.

“Đến nay, dù đã hơn 5 tháng trôi qua nhưng vẫn còn một số đường nước từ núi chảy xuống dưới khu dân cư, gây nguy cơ sạt lở rất cao. Trước thực trạng này, chúng tôi đã có tờ trình, đề xuất tỉnh bố trí khu tái định cư, định canh để chuyển bà con đến nơi ở an toàn”, ông Trực nói.

Theo phương án của UBND xã Yang Mao, khu vực dự kiến bố trí tái định cư cho các hộ dân có diện tích khoảng 2,4ha. Vị trí tái định cư được xã Yang Mao đề xuất là nơi có địa hình bằng phẳng, không nằm trong vùng nguy cơ thiên tai, hoàn toàn tách biệt với nguy cơ sạt lở núi và lũ quét từ núi Chư Yang Hanh.

“Theo đánh giá ban đầu, vị trí này phù hợp với quy hoạch đất cụm sản xuất phi nông nghiệp, địa hình khá bằng phẳng, không nằm trong vùng nguy cơ thiên tai và hoàn toàn tách biệt với nguy cơ sạt lở núi, lũ quét từ núi Chư Yang Hanh. Nếu được chuyển đổi, khu vực có thể bố trí khoảng 250 lô đất, mỗi lô rộng từ 80-100 m², đủ điều kiện để xây dựng một khu tái định”, ông Trực thông tin.

Hơn 200 hộ dân sống thấp thỏm dưới chân núi Chư Yang Hanh -0
Một khu dân cư dưới chân núi Chư Yang Hanh bị cơn lũ tràn xuống cuốn trôi nhà cửa, vườn tược vào tháng 11/2025.

Cũng theo ông Trực, khu đất tái định cư mà xã đề xuất lại đang vướng là khu đất lâm nghiệp nên vẫn phải chờ các cơ quan chức năng liên quan phê duyệt chuyển đổi mục đích sử dụng đất.

“Chúng tôi đã gửi văn bản đề nghị UBND tỉnh Đắk Lắk sớm phê duyệt chủ trương di dời toàn bộ khu dân cư thôn Ea Hăn. Đây là việc cấp thiết và không thể chậm trễ. Đồng thời, địa phương cũng kiến nghị tỉnh sớm xem xét triển khai khu tái định cư lâu dài cho người dân, tạo nền tảng để bà con ổn định cuộc sống và phát triển kinh tế bền vững”, ông Trực thông tin thêm.

Trao đổi thêm về vấn đề trên, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk Nguyễn Thiên Văn cho biết, UBND tỉnh cũng đã có công văn chỉ đạo, yêu cầu các sở, ngành liên quan chủ động hướng dẫn địa phương thực hiện đầy đủ các thủ tục cần thiết, như chuyển đổi mục đích sử dụng đất rừng, xử lý tài sản trên đất, xây dựng cơ chế bồi thường, hỗ trợ tái định cư và sinh kế cho người dân nơi đây.

Hơn 200 hộ dân sống thấp thỏm dưới chân núi Chư Yang Hanh -0
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk Nguyễn Thiên Văn (ngoài cùng bên trái) cùng lãnh đạo các sở, ngành liên quan đến khảo sát khu đât dự định xây dựng khu tái định canh, định cư cho các hộ dân sinh sống trong vùng nguy cơ bị sạt lở ở xã Yang Mao.

“Cụ thể là UBND tỉnh giao Sở Nông nghiệp và Môi trường, Sở Xây dựng cùng lực lượng Kiểm lâm phối hợp, đồng hành với chính quyền địa phương trong việc hoàn thiện nhanh các hồ sơ kỹ thuật liên quan. UBND xã Yang Mao có trách nhiệm rà soát cụ thể hoàn cảnh của từng hộ dân, đẩy mạnh công tác tuyên truyền, tạo sự đồng thuận cao trong nhân dân, nhằm sớm ổn định cuộc sống cho người dân tại khu tái định cư mới. Quan điểm của UBND tỉnh là phải vận dụng linh hoạt các quy định pháp luật theo trình tự, thủ tục khẩn cấp nhưng vẫn bảo đảm chặt chẽ, đồng bộ, tránh thất thoát, lãng phí ngân sách Nhà nước và trên hết là phải sớm ổn định nơi ăn, chốn ở cho người dân để họ yên tâm lao động, sản xuất lâu dài”, Phó Chủ tịch UBND tỉnh khẳng định.

Văn Thành
.
.
.