Những chiến công xuất sắc của Ban An ninh tỉnh Cần Thơ

Theo sự chỉ đạo của Sở Công an Nam Bộ (còn có các tên khác như Ban An ninh miền Nam, An ninh B2, An ninh "G"), vào ngày 20/4/1961, tại kênh So Đũa, xã Thạnh Xuân, huyện Châu Thành, tỉnh Cần Thơ (nay là huyện Châu Thành A, tỉnh Hậu Giang), Ban  An ninh tỉnh Cần Thơ được thành lập lấy bí danh "U4" - huyện "Y", an ninh xã "V".

Ban đầu chỉ có 6 CBCS và 2 lãnh đạo do đồng chí Bạch Nhạn (tức Bảy Lõm) Tỉnh ủy viên làm Trưởng ban và đồng chí Bạch Thái An (tức Năm Tiến) Phó Ban An ninh. Sau đó, an ninh 5 huyện và các xã, thị trấn lần lượt ra đời (mỗi nơi có từ 5 đến 7 đồng chí. Đến khi chuẩn bị chiến dịch Xuân 1975, thì điều động an ninh huyện, xã tập trung lên tỉnh, lúc này có khoảng 225 đồng chí.

Quân số rất khiêm tốn như vậy nhưng Ban An ninh tỉnh Cần Thơ lại phải đương đầu cả hệ thống quân địch dày đặc hàng vạn tên, ngụy quân, ngụy quyền nhất là hệ thống tình báo gián điệp, mật vụ, thiên nga, phượng hoàng, cảnh sát đặc biệt và mạng lưới tình báo viên, mật báo viên, bình định của vùng IV chiến thuật và 2 tiểu khu, 7 chi khu - yếu khu và hàng ngàn đồn chốt của địch nhằm thực hiện kế hoạch "hai gọng kìm", "bình định và tìm diệt", "tát nước bắt cá", lấn đất dân lành, phá hoại Hiệp định Paris…

"Có lúc quá ác liệt. Căn cứ an ninh của ta có nơi chỉ còn cách đồn, chốt địch một khoảng đất hoặc con rạch nhỏ. CBCS lúc bấy giờ phải thực hiện khẩu hiệu 3 không: đi không dấu - nấu không khói - nói không to; 3 cùng: cùng ăn - cùng ở - cùng làm với nhân dân", Trung tướng Nguyễn Xuân Xinh chia sẻ.

Nhưng với tinh thần "chỉ biết còn Đảng là còn mình", lực lượng An ninh Cần Thơ gắn bó và đặc biệt nhờ dựa vào dân, phát động phong trào phòng gian bảo mật, vận động dân "một tấc không đi, một ly không rời chỗ cũ", điều tra nghiên cứu, nắm và nhận định đánh giá đúng tình hình, kịp thời tham mưu cho lãnh đạo và làm tốt công tác nghiệp vụ cơ bản.

Qua đó, sưu tập 13 đối tượng; xây dựng lực lượng bí mật kể cả ngay trong tổ chức địchm "dùng địch đánh địch" nên đã phát hiện, bóc gỡ hàng trăm mạng lưới tình báo gián điệp, mật báo, bắt giam trên 225 tên và trên 300 tề xã, ấp, diệt hàng trăm tên ác ôn.

Ban An ninh tỉnh Cần Thơ cũng phối hợp chặt 3 mũi giáp công với 3 thứ quân, tấn công địch càn quét bảo vệ an toàn các đồng chí lãnh đạo, căn cứ và vùng giải phóng, áp sát đồn, chốt địch bám trụ và đứng chân cả 3 vùng: giải phóng, vùng địch tạm chiếm và một số nơi trong thị; quan tâm đến công tác bảo vệ nội bộ, chống nội gián và ly gián của địch.

Trung tướng Nguyễn Xuân Xinh chia sẻ: "Cái buồn nhất là vào những năm 1959, 1965, 1972, một số cán bộ an ninh không vững vàng, bi quan đầu hàng địch. Thậm chí một số có vị trí lãnh đạo lại trở thành tay sai ác ôn, đẫm máu để rồi cuối cùng phải đền tội ác với đồng bào, nhân dân".

Đại tá Bùi Hoàng Bào, nguyên Giám đốc Công an tỉnh Hậu Giang nhớ lại những ngày đầu thiếu thốn mọi mặt, Mỹ - ngụy áp dụng các chiến lược chiến tranh kiểu mới ở miền Nam Việt Nam như chiến tranh đặc biệt, chiến tranh cục bộ, lấn đất dành dân nhầm đè bẹp phong trào cách mạng ở địa phương.

Tỉnh ủy chỉ đạo điều động các đồng chí cán bộ cốt cán ở các địa phương, xã, huyện tăng cường cho lực lượng an ninh tỉnh Cần Thơ, chủ động nắm tình hình mọi hoạt động của tình báo gián điệp, bọn phản cách mạng nhất là bọn nội gián chui sâu vào hàng ngũ cách mạng để phá hoại, phát động phong trào quần chúng nhân dân nổi dậy phá ấp chiến lược, phá hệ thống kìm kẹp của bọn tề ngụy diệt ác trừ gian mở rộng vùng giải phóng.

Đúng 17h ngày 26/4/1975, lực lượng an ninh Cần Thơ phối hợp với Quân đội tiến công vào TP Cần Thơ, ngày 27/4, các lực lượng vũ trang chia thành 3 cánh quân tiến công áp sát TP Cần Thơ. Ngày 28/4/1975, Tòa lãnh sự Mỹ rút chạy. Địch hoang mang cực độ kéo nhau xuống tàu hải quân chạy ra biển. Ngày 28/4/1975, quân ta nổ súng đánh vào quân chủ lực VNCH án ngữ trên tuyến lộ Vòng Cung.

Địch chống trả quyết liệt với sự yểm trợ máy bay, pháo binh ngày đêm bắn phá để bảo vệ hậu cứ đầu não của vùng 4 chiến thuật tại TP Cần Thơ. Chúng cho rằng để mất Cần Thơ là mất 6 tỉnh miền Tây Nam Bộ. Đến 15h ngày 29/4, Ban Chỉ huy tiền phương ra lệnh tấn công vào nội ô TP Cần Thơ. Trên đường tiến quân ta vấp phải sự kháng cự, chống trả quyết liệt của 2 tiểu đoàn địch có xe tăng, pháo binh yếm trợ. Trận chiến diễn ra ác liệt suốt 3 giờ liền, ta đánh làm tan rã 2 tiểu đoàn này.

 Ngay khi nhận được thông tin Tổng thống Dương Văn Minh ra lệnh hạ vũ khí đầu hàng vô điều kiện quân giải phóng, Ban Chỉ huy tiến phương thần tốc tiến công chiếm lĩnh Ty Cảnh sát Phong Dinh trước khi trời tối, linh hoạt điều động xe dân sự, xe lam chở quân tiến thẳng vào Ty Cảnh sát. Đúng 18h30 ngày 30/4/1975, lực lượng An ninh chiếm lĩnh hoàn toàn Ty Cảnh sát Phong Dinh, tước vũ khí, ra lệnh gom lại tại chỗ hơn 100 tên, trong đó có một chỉ huy phó và một phụ tá đặc biệt. Từ 19h đến 24h cùng ngày 30/4/1975, lực lượng An ninh vũ trang tiến hành chiếm lĩnh thêm 7 Cục Cảnh sát trong nội ô TP Cần Thơ.

Tại mặt trận Vị Thanh, tỉnh Chương Thiện, rạng sáng ngày 1/5, quân ta nổ súng tấn công đánh vào Đại đội Cảnh sát dã chiến, Đại đội thám báo và Ty Cảnh sát Chương Thiện. Đại tá Hồ Ngọc Cẩn, Tỉnh trưởng tỉnh Chương Thiện và Trung tá Võ Văn Đường, Trưởng Ty Cảnh sát ra lệnh tử thủ. Quân ta vừa nổ súng tấn công áp đảo vừa phóng thanh kêu gọi đầu hàng đồng thời dùng đặc tình dẫn đường bí mật đột nhập vào Ty Cảnh sát bắt sống tên Trung tá trưởng Ty Cảnh sát và tên Đại úy Phan Văn Bé, Chỉ huy đại đội Cảnh sát dã chiến. Đến 5h sáng ngày 1/5, lực lượng An ninh đã chiếm lĩnh hoàn toàn Ty Cảnh sát Chương Thiện...

Sau ngày miền Nam giải phóng, đất nước thống nhất, tưởng chừng được nghỉ ngơi vui mừng bên cạnh gia đình và bè bạn, nhưng lực lượng An ninh Cần Thơ nhận 2 nhiệm vụ mới cử ngay 9 CBCS trong đó có 1 phó giám đốc, 1 chỉ huy phó phản gián tham gia vào kế hoạch CM12 từ tháng 9/1981 và kết thúc chuyên án thắng lợi vào ngày 9/9/1984. Đồng thời, cử 3 đợt CBCS với 54 đồng chí sang làm chuyên gia an ninh tại tỉnh Kampong Chnang - Campuchia. Trải qua 10 năm đối mặt hiểm nguy, gian khổ, chuyên gia an ninh của ta đã giúp bạn khám phá trên 30 màng lưới bí mật của Pol pot, bắn trên 350 tên, ngăn chặn 21 lần quân Pol Pot đánh chiếm thị xã Kampong Chhnang và trụ sở đoàn chuyên gia thống nhất.

Với những chuyến công xuất sắc, Ban An ninh tỉnh Cần Thơ được Đảng, Nhà nước tuyên dương, truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân cho 12 tập thể và 9 cá nhân.