Giữa bối cảnh căng thẳng và khủng hoảng kéo dài tại nhiều khu vực, Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi xây dựng kiến trúc an ninh phù hợp thực tiễn thế kỷ XXI, đặt trọng tâm vào phòng ngừa xung đột, tuân thủ luật pháp quốc tế và tăng cường hợp tác đa phương.
Những ngày đầu tháng 10/2025, các vùng trời phía Đông châu Âu lại vang lên tín hiệu báo động. Hàng chục máy bay không người lái (UAV) xuất hiện gần biên giới Ba Lan, vài máy bay chiến đấu Nga bị cáo buộc xâm nhập không phận Estonia, trong khi NATO khẩn trương triển khai chiến dịch giám sát “Eastern Sentry”.
Hội nghị Đối thoại Shangri-La lần thứ 22, diễn ra từ ngày 30/5 đến 1/6/2025 tại Singapore, tiếp tục là một trong những sự kiện an ninh - quốc phòng đáng chú ý nhất trong năm tại khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Với sự tham gia của nhiều Bộ trưởng Quốc phòng, cố vấn an ninh và chuyên gia chiến lược từ khắp thế giới, hội nghị năm nay diễn ra trong bối cảnh chính sách đối ngoại của Hoa Kỳ dưới thời Tổng thống Donald Trump có nhiều điều chỉnh đáng chú ý, kéo theo những tác động tiềm tàng đối với trật tự khu vực và toàn cầu.
Trong bối cảnh an ninh toàn cầu ngày càng bất ổn và sự thống trị ngày càng tăng của Trung Quốc trong các lĩnh vực khoa học, công nghệ, các quốc gia như Mỹ, Liên minh châu Âu (EU) và Nhật Bản đang thắt chặt hợp tác nghiên cứu khoa học để bảo vệ lợi ích của mình. Tuy nhiên, động thái này có thể làm chậm lại những tiến bộ khoa học trong thập kỷ tới, đe dọa đến sự phát triển chung của nhân loại.
Thế giới đã bước sang năm mới 2025 nhưng vẫn đang đối mặt với nhiều nguy cơ gây mất an ninh, từ xung đột địa chính trị, khủng bố, đến thảm họa tự nhiên và các cuộc tấn công mạng. Những mối đe dọa này không chỉ ảnh hưởng đến an ninh quốc gia mà còn đe dọa hòa bình và ổn định toàn cầu.
Trí tuệ nhân tạo (AI) đang trở thành một trong những yếu tố quan trọng nhất ảnh hưởng đến hòa bình và an ninh quốc tế. Tại phiên họp đặc biệt hôm 19/12 (giờ địa phương) của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc (LHQ), nhiều chuyên gia cảnh báo về nguy cơ AI trở thành trung tâm của các “cuộc chạy đua vũ trang”, trong đó những sai lầm trong tính toán và sự thiếu tin tưởng, hiểu biết lẫn nhau giữa các quốc gia có thể dẫn tới hậu quả khôn lường.
Mỗi quốc gia cần xây dựng một cộng đồng có trách nhiệm và xây dựng mạng lưới hợp tác an ninh cộng đồng. Thúc đẩy nghiên cứu, tìm hiểu những thành tựu, mô hình, kinh nghiệm trên thế giới, rút ra cách làm hay, kinh nghiệm tốt, từ đó, nâng cao tư duy, năng lực quản trị xã hội trong bảo đảm an ninh cộng đồng.
Khu vực Nam Thái Bình Dương - với những quốc đảo nhỏ bé như Solomon hay Nauru và Kiribati... nằm trải rộng trên diện tích 40 triệu km2 giữa Mỹ và châu Á - đang nổi lên như một đấu trường cạnh tranh mới của các cường quốc.
Với việc công bố sáng kiến mới trong lĩnh vực an ninh, hẳn nhiên Trung Quốc muốn nỗ lực mở rộng ảnh hưởng của mình trên phạm vi toàn cầu thông qua việc thúc đẩy các cơ chế hợp tác quốc tế, khu vực và toàn cầu để Trung Quốc đặt chân vào lĩnh vực an ninh toàn cầu, đồng thời thách thức hệ thống an ninh cũ lấy Mỹ làm trung tâm...
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky có bài phát biểu trước Quốc hội Mỹ ngày 21/12 (giờ địa phương, tức 22/12 giờ Việt Nam), khẳng định những khoản viện trợ Mỹ dành cho Ukraine không phải là từ thiện, mà là một “khoản đầu tư vào an ninh toàn cầu”.
Trưa 27/8 (giờ Việt Nam), Hội nghị lần thứ 10 kiểm điểm Hiệp ước Không phổ biến hạt nhân (NPT) đã kết thúc sau gần 4 tuần tại trụ sở Liên hợp quốc (LHQ), New York (Mỹ) với những cuộc thảo luận sâu rộng về những chủ đề mới trong 3 trụ cột chính của hiệp ước gồm giải trừ vũ khí hạt nhân, chống phổ biến hạt nhân và sử dụng công nghệ hạt nhân vì mục đích hoà bình.
