Tuyên Quang

Người dân mỏi mòn chờ trả lại tiền đóng góp xây dựng đường điện nông thôn

16:36 17/08/2017
Năm 2001, xã Yên Thuận (huyện Hàm Yên, Tuyên Quang) đã có chủ trương huy động nhân dân đóng góp cổ phần cho ngành điện lực để xây dựng đường điện 04KV, đem ánh sáng phục vụ nông thôn.


Dù cuộc sống còn nhiều khó khăn nhưng người dân vẫn gắng đóng góp, số tiền chủ yếu là được vay từ ngân hàng. Với thỏa thuận, sau khi đường điện hoàn thành sẽ trả lại số tiền bà con đầu tư, thế nhưng hơn 15 năm trôi qua người dân vẫn không hề hay biết tiền của mình đã đi đâu? 

Tiền thì không được thanh toán, lãi ngân hàng thì vẫn phải trả. Rất nhiều đơn thư được gửi đến các cơ quan ban ngành nhưng câu trả lời vẫn chưa thỏa đáng.

Chờ đợi trong mỏi mòn

Xã Yên Thuận bao đời nay chủ yếu sống dựa vào rừng, dựa vào nương rẫy, do đường sá khó khăn, vị trí địa lý không thuận lợi nên những năm gần đây kinh tế không có nhiều thay đổi. Bấy lâu nay, xã Yên Thuận nổi tiếng với cái tên “xã nghèo nhất huyện”. 

Theo báo cáo của chính quyền địa phương, xã nằm trong vùng 135, có tới 50% là hộ nghèo. Thấy chúng tôi đến tìm hiểu về đường điện trên địa bàn xã, người dân tỏ lạnh nhạt, lắc đầu ngán ngẩm. Họ cho rằng, nhiều năm nay đơn thư được chuyển đi khắp nơi rồi lại quay về, không giải quyết được gì cả. 

“Chúng tôi bây giờ đã bất lực rồi. Nếu nói về đơn với từ quá nhiều rồi, Nếu cân lên có khi cũng vài cân đơn được gửi đi khắp nơi. Dân chúng tôi chưa hề nhận được câu trả lời nào xác đáng cả” - bà La Thị Lắm (56 tuổi), trú tại thôn Thôm Vá bức xúc.

Cách đây 15 năm, tưởng chừng cuộc sống của bà con sẽ được nâng cao, sẽ có nhiều cơ hội phát triển kinh tế khi mà xã có chủ trương cổ phần cho ngành điện để xây dựng đường điện 04KV đưa ánh sáng phục vụ nông thôn. 

Vẫn biết với thu nhập và điều kiện kinh tế khó khăn nhưng để có ánh sáng về bản, người dân vẫn quyết tâm bằng mọi giá để đưa điện về bản, mở mang đời sống. Số tiền đóng góp đa số người dân phải vay mượn từ ngân hàng. 

Với lời hứa khi đường điện hoàn thành sẽ trả lại số tiền đóng góp đó thế nhưng đến nay đã 15 năm trôi qua người dân vẫn không biết số tiền đó đi đâu, ai sẽ là người trả?! 

Người dân bức xức phản ánh sự việc.

Bà Lắm cho hay: “Thực lòng lúc đó chúng tôi rất khao khát có điện. Chính quyền địa phương có nói là sau khi cổ phần, chúng tôi sẽ được trả lại tiền. Chúng tôi bảo nhau thực hiện chủ trương của địa phương vay tiền ngân hàng về đóng góp, số tiền là 1,3 triệu đồng/hộ (tương đương với 3 chỉ vàng 999 lúc đó). Các anh biết đấy, số tiền đó với chúng tôi là quá lớn, dân chúng tôi đến gạo còn không có mà ăn, vậy mà 15 năm nay chúng tôi vẫn không nhận được tiền như chủ trương”.

Qua tìm hiểu của phóng viên, sau khi ngành điện lực cùng với nhân dân xây dựng đường điện 04KW, chính quyền địa phương đã thành lập HTX Thuận Thành để quản lý. 

Ông Vi Văn Tấn trực tiếp quản lý và kinh doanh đường điện trên. Cho đến năm 2009, HTX Thuận Thành chuyển lại cơ sở hạ tầng cho phòng điện lực huyện Hàm Yên quản lý. Khi chuyển giao như vậy, người dân nhiều lần lấy ý kiến nhưng ngành điện vẫn không trả lại cổ phần đã đóng góp trước kia. 

Ông Phạm Thanh Hòa (53 tuổi) cho biết: “Chúng tôi đã có rất nhiều buổi tiếp xúc cử tri, cũng đưa ra rất nhiều ý kiến. Ý kiến trực tiếp của người dân cũng có, kể cả bằng văn bản đến các cơ quan chức năng cũng có. Thế nhưng, câu trả lời của ngành điện quản lý theo hình thức góp vốn, không hoàn trả lại vốn đóng góp cho dân. Điều này là vô cùng phi lý. Chả có lẽ dân chúng tôi phải chịu như vậy sao? Tôi rất mong cơ quan cấp trên đứng ra giải quyết cho nhân dân chúng tôi”.

Qua tìm hiểu, chúng tôi được biết trong Văn bản số 04/CV – UBND của xã Yên Thuận về việc trả lời đơn thư công dân ngày 24/1/2014 có nội dung: “Số tiền các hộ gia đình đóng góp xây dựng đường điện 04KV đến nay UBND xã chưa nhận được văn bản nào chỉ đạo của cấp trên về chi trả lại tiền đóng xây dựng đường điện mà nhân dân đóng góp xây dựng sau khi bàn giao cho ngành điện quản lý”. 

Còn tại Văn bản số 62/BC-UBND xã Yên Thuận ngày 22/10/2016 trả lời ý kiến cử tri thôn Thôm Vá cũng khẳng định: “HTX Thuận Thành bàn giao cho ngành điện quản lý theo hình thức tăng vốn cho ngành điện không hoàn trả lại vốn đóng góp của dân”.

Mới đây, phía chính quyền địa phương và ngành điện một lần nữa khẳng định không hoàn trả lại phần đóng góp của các hộ dân trong biên bản làm việc ngày 12/5/2017. Như vậy có thể thấy sau khi chuyển giao cho ngành điện thì UBND xã Yên Thuận không đủ thẩm quyền để giải quyết vụ việc, hoàn toàn phụ thuộc vào Công ty điện lực Tuyên Quang.

Ông Vi Ngọc Tấn - Chủ tịch UBND xã Yên Thuận.

Chưa có câu trả lời thỏa đáng

Trả lời vấn đề này, ông Vi Ngọc Tân – Chủ tịch UBND xã Yên Thuận cho hay, đường điện 04KV là do người dân phải đóng góp xây dựng. Trước đây UBND xã giao cho HTX Thuận Thành quản lý, kinh doanh. Đến năm 2009, HTX bàn giao lại toàn bộ cho Công ty điện lực Tuyên Quang theo quy định của UBND tỉnh. 

Về việc số tiền mà nhân dân đóng góp để cổ phần hóa đường điện có được trả lại hay không, ông Tân cho hay: “Việc này có văn bản của ngành điện tiếp nhận nội dung, xã chỉ thực hiện việc trả lời theo nội dung đó. Đúng là xã chúng tôi hiện có 50% hộ nghèo, thuộc vùng 135. Đây là xã khó khăn nhất huyện Hàm Yên, việc phát triển kinh tế - xã hội vẫn phụ thuộc đặc biệt vào sự hỗ trợ của Nhà nước. Nếu người dân được hoàn trả số tiền đã cổ phần sẽ giúp họ rất nhiều cho gia đình giảm bớt khó khăn”.

Trong khi đó đại diện của UBND huyện Hàm Yên, ông Nguyễn Việt Phương – Chánh Thanh tra huyện cho hay, Thanh tra huyện không được giao giải quyết, chỉ giúp UBND huyện tiếp nhận, theo dõi nội dung đơn thư của công dân. Sau đó chuyển cho UBND xã trực tiếp xử lý. Có thể thấy đơn thư phản ánh những bức xúc của bà con được đùn đẩy từ xã lên huyện, sau đó lại được huyện chuyển về xã.

Đường điện tại thôn Thôm Vá.

Chúng tôi làm việc với UBND tỉnh Tuyên Quang, ông Hồ Hữu Việt – Phó ban tiếp công dân tỉnh trả lời: “Để quy hoạch lại ngành điện của tỉnh, UBND tỉnh đã có văn bản chỉ đạo và giao cho ngành điện. Nếu những nơi mà cơ sở hạ tầng còn sử dụng được thì phải thanh toán cho dân. Còn nếu đã xuống cấp không thể tái sử dụng thì không phải thanh toán nhưng cũng phải giải thích rõ cho người dân hiểu. Ngành điện lực khi mua lại cơ sở hạ tầng cột đường dây phải tính trừ khấu hao sử dụng, lập danh sách cụ thể. Người dân có yêu cầu, nguyện vọng gì, việc mua lại hay chưa thì phải liên hệ với ngành điện thì mới biết rõ được”.

Để lý giải việc này, chúng tôi đã liên hệ với Công ty Điện lực Tuyên Quang, tuy nhiên ông Vũ Hải Dương – Chánh văn phòng công ty trả lời: Hiện Giám đốc công ty đi vắng, nếu muốn công ty trả lời thì phải có công văn thì ngành điện mới trả lời được.

Qua tìm hiểu, chúng tôi được biết thông tin, biên bản thẩm định giá trị lưới điện nông thôn thuộc xã Yên Thuận bàn giao cho ngành điện quản lý được lập vào ngày 18/10/2009, của Hội đồng thẩm định giá lưới điện hạ áp nông thôn huyện Hàm Yên. Năm 2001, tổng số tiền do người dân đóng góp là trên 1 tỷ đồng để xây dựng đường điện sau 8 năm sử dụng giá trị chỉ còn 20% (tương đương với 200 triệu đồng).

Như vậy, người dân ở đây không chỉ thiệt đơn thiệt kép, việc thẩm định giá của Hội đồng thẩm định huyện Hàm Yên có thực sự khách quan hay không khi mà cơ sở hạ tầng vẫn còn nguyên vẹn từ cột bê tông, đường dây điện theo tiêu chuẩn…

Trong khi người dân nghèo hằng năm, hằng tháng vẫn phải gánh nợ với ngân hàng, vẫn đóng góp lãi suất đầy đủ. Số tiền họ bỏ ra khi mà phải trả lãi hằng tháng giá trị gần như chỉ bằng không.

Ông Hòa bức xúc: “Người dân chúng tôi rất khó khăn, Nhà nước còn phải hỗ trợ đặc biệt để người dân dần dần phát triển kinh tế. Thế nhưng số tiền chúng tôi đóng vào đó lại không được trả đúng quy định. Bây giờ hơn 10 năm trôi qua, số tiền đó so với giá trị bây giờ thì còn là bao nữa? Rồi chúng tôi phải đóng lãi ngân hàng, định giá thì chẳng còn bao nhiêu %. Chúng tôi tha thiết các cấp chính quyền xử lý thấu đáo với bà con, nếu không trả tiền thì cũng phải có một lời giải thích để bà con chúng tôi yên tâm lao động sản xuất chứ”. 

Phong Anh