Giáo dục phạm nhân bằng cả tấm lòng
Gần cả tuổi đời thanh xuân, bằng cái tâm và cái tầm của mình, Trung tá Nguyễn Trung Dũng đã "đối nhân xử thế" với hàng chục ngàn phạm nhân trong mọi tình huống, giúp họ gọt bỏ cái xấu, cái ác, tiếp thu cái tốt, cái thiện để sớm trở lại với cuộc sống lương thiện.
Tốt nghiệp Trung học Cảnh sát 6 ở Bắc Thái năm 1980, anh vào Tây Nguyên làm nhiệm vụ quản giáo đến nay. Trại giam Gia Trung, nơi gắn chặt công tác của anh hàng ngày với phạm nhân các loại. Gần 30 năm làm công tác quản giáo, Trung tá Nguyễn Trung Dũng gặp đủ thành phần vào trại, từ những đối tượng chân yếu tay mềm đến những tên "cứng cựa", "đầu gấu" nhất cuối cùng cũng đều được anh giáo dục thuyết phục "cải tà quy chính".
Có một phạm nhân làm Trung tá Nguyễn Trung Dũng không thể nào quên, đó là tên Phạm Đức Tiến, ở TP HCM, khi phạm tội giết người khoảng 30 tuổi. Tiến nổi danh là một sát thủ, lì lợm và bất chấp pháp luật. Khi vào Trại giam ở Thủ Đức, Tiến vẫn ngoan cố và có những hành động côn đồ.
Năm 1983, phạm nhân Phạm Đức Tiến được chuyển lên Trại giam Gia Trung để tiếp tục cải tạo. Khi tiếp nhận về phân trại, Trung tá Nguyễn Trung Dũng kiểm tra, nghiên cứu hồ sơ phạm nhân đã nhận thấy Tiến là đối tượng cá biệt và cần có biện pháp giáo dục phù hợp.
Từ lần tiếp xúc gặp gỡ đầu tiên, Trung tá Nguyễn Trung Dũng luôn tỏ thái độ ân cần hỏi thăm về hoàn cảnh gia đình của phạm nhân Tiến. Sau nhiều lần gặp gỡ động viên, phạm nhân Tiến cảm thấy gần gũi, thân thiện với Trung tá Nguyễn Trung Dũng và tâm sự nhiều câu chuyện rất thật. Phạm nhân Tiến có hoàn cảnh gia đình khá đặc biệt, anh trai cũng lãnh án tử hình, Tiến lãnh án 20 năm, có mẹ già neo đơn.
Trung tá Nguyễn Trung Dũng kể, mỗi lần nhắc đến mẹ, phạm nhân Tiến rất xót xa và đó cũng là đặc điểm tâm lý dễ tác động, cảm hóa, giúp Tiến có thái độ cải tạo tốt để sớm trở về chăm sóc mẹ già. Cũng nhờ sự cảm hóa giáo dục đúng đắn mà phạm nhân Tiến ngày càng tiến bộ, được giảm án nhiều lần theo quy định và ra tù trở về với cuộc sống đời thường từ năm 1986, trước thời hạn 5 năm.
Ở Phân trại K1, Trại giam Gia Trung, khu sản xuất chén mủ cao su hiện tại do Trung tá Nguyễn Trung Dũng quản lý có gần 100 phạm nhân. Mỗi ngày, anh cùng đồng đội thường xuyên giúp đỡ, dạy phạm nhân làm nghề. Sau những giờ lao động, anh đến từng khu phòng ở của phạm nhân để động viên giúp đỡ họ bằng cả tấm lòng yêu thương. Có lẽ vì thế mà nhiều phạm nhân khi mãn hạn tù trở về với đời thường đã quay lại thăm Trung tá Nguyễn Trung Dũng với niềm cảm ơn sâu sắc.
Cuộc sống lặng lẽ trôi, Trung tá Nguyễn Trung Dũng quan niệm, đời quản giáo của mình giống như người lái đò đưa khách qua sông. Hết lớp người này đến lượt người khác, anh có được những niềm vui khi thấy mình đã giúp được thêm một phạm nhân cải tạo tốt để sớm trở về cuộc sống lương thiện
