Công tác xét đặc xá tại Trại giam Ngọc Lý
Tại buổi học tập cho anh chị em sắp được tái hoà nhập cộng đồng ở phân trại K1, Trại giam Ngọc Lý, phạm nhân Đỗ Thị H., hộ khẩu thường trú ở khu 3, thị trấn Lạng Giang, tỉnh Bắc Giang, can tội mua bán trái phép chất ma tuý, án phạt 9 năm xúc động cho biết, khi toà tuyên phạt 9 năm tù giam, chị rất hoang mang. Chị lo cho gia đình, con cái và sợ bản thân sẽ không đủ nghị lực để vượt qua quãng thời gian dài đằng đẵng trong trại giam. Khi mới đến thụ án ở Trại giam Ngọc Lý, chị sống rất khép mình. Hình như hiểu được nỗi lòng của chị nên cán bộ quản giáo, cán bộ giáo dục thường xuyên trò chuyện, tâm tình. Dần dà, chị cũng cởi lòng với những người thầy mặc sắc phục.
Biết tâm tư, nguyện vọng của chị, họ động viên, khuyến khích chị cải tạo tốt để được giảm án, được xét đặc xá, tha tù trước thời hạn. Từ đó, chị yên tâm cải tạo và không ngừng tìm hiểu kiến thức pháp luật. Nhờ kết quả cải tạo tốt và có đủ điều kiện, tiêu chuẩn, chị được đề nghị xét đặc xá năm 2010. Đây là quãng thời gian chị mong mỏi được Hội đồng Đặc xá TW thông qua, chị sẽ được trở về với gia đình, xã hội vào dịp lễ Quốc khánh năm nay.
Tại phòng hồ sơ, chúng tôi gặp những cán bộ trẻ cần mẫn làm việc. Mỗi tập hồ sơ đều gắn với một phạm nhân, thế nên xem xét cẩn thận từng chi tiết để đối chiếu với điều kiện được đề nghị xét đặc xá là tối cần thiết, tránh để lọt hoặc sai sót. Sau khi có Quyết định của Chủ tịch nước về đặc xá năm 2010 và Hướng dẫn của Hội đồng Tư vấn đặc xá Trung ương, Trại giam Ngọc Lý xây dựng kế hoạch cụ thể. Kế hoạch này được phổ biến đến cán bộ, chiến sĩ, phạm nhân ở các phân trại, khu sản xuất. Tại mỗi phân trại, khu sản xuất, cán bộ quản giáo còn tổ chức cho phạm nhân học tập về điều kiện, tiêu chuẩn được đề nghị đặc xá và giải đáp những câu hỏi, thắc mắc của phạm nhân nêu ra.
Sau khi phổ biến cho phạm nhân hiểu rõ chính sách, điều kiện cụ thể, tại các đội đều thực hiện việc đề xuất người được đặc xá và bỏ phiếu kín. Tại mỗi cuộc bình bầu này đều có biên bản họp do quản giáo chủ trì, phạm nhân làm thư ký và biên bản này được thông qua trước tập thể đội. Khi có kết quả bình chọn từ các đội, lãnh đạo các phân trại, khu sản xuất chủ trì họp xét và đề nghị đặc xá cho những phạm nhân có đủ điều kiện theo quy định. Tiếp đó, các cán bộ tiến hành rà soát, rút hồ sơ, lập danh sách những phạm nhân đủ điều kiện, tiêu chuẩn được đề nghị đặc xá để đối chiếu. Từ đây, Hội đồng đặc xá của trại họp, xét và công khai danh sách phạm nhân được duyệt đề nghị đặc xá đến các phân trại.
![]() |
| Hướng dẫn phạm nhân may. |
Đại úy Phan Đình Phấn, Đội trưởng Đội Giáo dục Hồ sơ cho biết, hiện nay danh sách phạm nhân được Hội đồng đặc xá trại đề nghị đặc xá đã công bố. Việc phổ biến cho phạm nhân biết rõ tiêu chuẩn, điều kiện được đề nghị đặc xá cũng như để họ tự bình bầu, đề xuất người được đặc xá đã tạo được lòng tin trong phạm nhân. Thế nên từ khi danh sách phạm nhân được đề nghị đặc xá công khai đến nay chưa nhận được thắc mắc nào.
Thượng tá Nguyễn Bá Sản, Giám thị, Chủ tịch Hội đồng Đặc xá Trại giam Ngọc Lý cho biết, đặc xá thể hiện chính sách khoan hồng nhân đạo của Đảng, Nhà nước và truyền thống nhân đạo của dân tộc ta đối với người phạm tội, nhằm khuyến khích họ phấn đấu trở thành người có ích trong xã hội. Thế nên, việc đặc xá được thực hiện công khai, dân chủ, minh bạch, công bằng.
Việc các trại tạm giam, trại giam tuân thủ các quy trình, áp dụng các điều kiện, tiêu chuẩn và để phạm nhân bình bầu người được đặc xá thể hiện tính công khai, dân chủ. Ghi nhận của chúng tôi ở Trại giam Ngọc Lý thể hiện rõ điều này.
|
Đối tượng xét đặc xá là: Người phạt tù có thời hạn, tù chung thân đã được giảm xuống tù có thời hạn đang chấp hành hình phạt tù tại trại giam, trại tạm giam và đáp ứng các điều kiện theo quy định. Các trường hợp không được đề nghị đặc xá gồm: Bản án hoặc quyết định của toà án đối với người đó đang có kháng nghị theo thủ tục giám đốc thẩm hoặc tái thẩm; đang bị truy cứu trách nhiệm hình sự về hành vi phạm tội khác; trước đó đã được đặc xá; có từ hai tiền án trở lên; phạm tội rất nghiêm trọng hoặc đặc biệt nghiêm trọng xâm phạm an ninh quốc gia; phạm các tội về ma tuý bị phạt tù đến bảy năm mà thời hạn chấp hành hình phạt tù còn lại trên một năm; phạm các tội về ma tuý bị phạt tù trên bảy năm đến mười lăm năm mà thời hạn chấp hành hình phạt tù còn lại trên hai năm, phạm các tội về ma tuý bị phạt tù trên mười lăm năm, tù chung thân mà thời hạn chấp hành hình phạt tù còn lại trên ba năm; có căn cứ khẳng định là đã sử dụng trái phép chất ma tuý; đồng thời phạm hai tội: giết người và cướp tài sản; giết người và hiếp dâm trẻ em; phạm tội cướp tài sản có tổ chức hoặc có sử dụng vũ khí; cướp tài sản có tính chất chuyên nghiệp; cướp giật tài sản có tổ chức hoặc gây hậu quả nghiêm trọng, rất nghiêm trọng, đặc biệt nghiêm trọng; giết người có tổ chức; có một tiền án mà tái phạm hoặc tái phạm nguy hiểm và kết án phạt tù trên bảy năm về một trong các tội sau đây: về ma tuý; giết người; hiếp dâm trẻ em; cướp tài sản; cướp giật tài sản; cưỡng đoạt tài sản; lừa đảo chiếm đoạt tài sản; trộm cắp tài sản; bắt cóc nhằm chiếm đoạt tài sản; mua bán phụ nữ, mua bán, đánh tráo hoặc chiếm đoạt trẻ em; cố ý gây thương tích có tính côn đồ hoặc băng ổ nhóm thanh toán lẫn nhau. |

