6 năm bỏ quên quyết định của thanh tra Cần Thơ

Không có hẹn trước nên tôi không gặp được bà Mè mà chỉ gặp được em chồng bà - bà Trần Thị Thu Hà. Nhưng cũng còn may, từ cuối năm 2006, bà Hà được chị dâu mình ủy quyền theo đuổi vụ kiện tụng nên nắm rõ đầu đuôi câu chuyện.

Dàn cảnh trắng trợn để chiếm đất dân

Theo tài liệu của PV Báo CAND thu thập được, ông Trần Văn Manh khi còn sống đã cho cháu nội Trần Hoàng Tuấn (tức anh ruột bà Hà, chồng bà Mè - PV) 977m² đất trong thuộc thửa 90, tờ bản đồ số 8 tại ấp Thới Thuận, xã Thới An, Ô Môn.

Đến ngày 30/4/1991, ông Tuấn được UBND huyện Ô Môn cấp GCNQSDĐ (sổ đỏ) số 000705. Nhưng thật hết sức bất ngờ, vợ chồng ông Tuấn, bà Mè chưa sử dụng thì bà Phương Thị Chiều, vợ ông Lê Văn Nghiêm (bấy giờ đang là Chủ tịch UBND xã Thới An, hiện nay là Quận ủy viên, Bí thư phường Thới An - PV) đã được chuyển giao quản lý, sử dụng phần đất này thông qua sự dàn xếp hết sức tinh vi.

Cụ thể, theo Thanh tra tỉnh Cần Thơ, ngày 25/5/1993, bà Chiều lập thủ tục đăng ký quyền sử dụng đất. Để hợp thức hóa hồ sơ, 5 ngày trước đó, ông Nguyễn Văn Bi - cán bộ địa chính xã đã làm "Biên bản hòa giải" giả mạo với nội dung khống hoàn toàn, rằng phần đất 977m² là đất đang tranh chấp, đất này của bà Chiều, do cha mẹ để lại.

Năm 1982, địa phương đã trang trải cho ông Tuấn và nay ông Tuấn đồng ý trả lại; bà Chiều phải thanh toán 250 ngàn đồng tiền công bồi đắp tu bổ… Biên bản giả tạo được cấp dưới của chồng bà Chiều là ông Nguyễn Văn Nhỏ - Phó Chủ tịch UBND xã ký tên, đóng dấu xác nhận. Trò "phù phép" này đã qua mặt được Chi cục Quản lý đất đai tỉnh Cần Thơ. Tuy nhiên, khi trình ký tại UBND huyện Ô Môn thì vụ việc bị phát hiện.

Vẫn theo báo cáo của Thanh tra tỉnh, năm 1996, vợ chồng ông Nghiêm, bà Chiều cho san lấp mặt bằng, cất nhà trên phần đất này. Ông Tuấn có đơn khiếu nại ông Nghiêm đã lợi dụng chức quyền chiếm đoạt đất dân và đã được các ban, ngành, đoàn thể địa phương tổ chức hòa giải vào ngày 26/11/1996 nhưng không thành. Vụ việc được chuyển đến huyện.

Căn nhà của vợ chồng Bí thư phường Thới An được xây cất trên đất của gia đình bà Mai Thị Mè.

Ngày 16/11/1999, Phòng Địa chính huyện có Báo cáo 171/TT-ĐC gửi UBND huyện xem xét. Ngày 22/11/1999, trong khi vợ chồng ông Tuấn, bà Mè còn đang uất ức thì nhận được tin: Chủ tịch UBND huyện Ô Môn đã ký Quyết định số 937/1999.QĐ.UBH thu hồi và hủy bỏ sổ đỏ số 000705 đã cấp cho ông Tuấn, giao lại quyền sử dụng đất cho bà Chiều.

Trong khi bà Mè tiếp tục khiếu nại (do ông Tuấn bị chết do TNGT - PV), ngành chức năng tỉnh đang thụ lý hồ sơ thì ngày 2/3/2000, UBND huyện Ô Môn lại cấp sổ đỏ số 3802/QSDĐ cho bà Chiều dù thừa biết phần đất 977m² đang tranh chấp.

Lợi ích của dân nghèo bị bỏ rơi (?!)

Xét thấy UBND huyện Ô Môn đã làm sai so với Điều 30 của Luật Đất đai, ngày 15/1/2001, Chánh Thanh tra tỉnh Cần Thơ đã ký QĐ số 06/QĐ-TTr hủy bỏ QĐ số 937 của UBND huyện Ô Môn và sổ đỏ số 3802 cấp cho bà Chiều. Công nhận 977m² đất thuộc quyền sử dụng của hộ ông Tuấn, do bà Mè quản lý sử dụng theo sổ đỏ đã cấp năm 1991.

Tuy nhiên, thật hết sức khó ngờ, không hiểu do vô tình hay cố ý mà QĐ vừa kể đã không được UBND huyện Ô Môn triển khai. Mãi đến đầu năm 2007, UBND quận Ô Môn đã chỉ đạo ban, ngành chuyên môn tiến hành rà soát và phát hiện: Cả 3 bản chính của QĐ trên vẫn nằm trong tủ của Văn phòng UBND quận.

Vụ việc được chính quyền địa phương "sửa sai" bằng cách cử đoàn cán bộ do ông Trần Kim Hải - Chánh Thanh tra quận triển khai nội dung QĐ đến các bên liên quan vào lúc 10h45' ngày 2/2/2007 tại UBND phường Thới An.

Ngay sau khi triển khai QĐ 06, ngày 17/4/2007, Chủ tịch UBND quận Ô Môn lại có Báo cáo số 28/BC-UBND gửi UBND TP Cần Thơ và Thanh tra TP thừa nhận do Văn phòng UBND huyện Ô Môn trước đây "sơ suất" (?).

Thực tế là trong khoảng thời gian từ khi QĐ 06 ra đời đến ngày UBND quận phát hiện ra sự "sơ suất" này, bà Mè và bà Hà có rất nhiều lần gõ cửa các cơ quan, ngành chức năng quận. Càng bất thường hơn là khi điểm lại diễn tiến vụ việc, Báo cáo 28... không hề quy trách nhiệm cho cán bộ thuộc quyền mà còn đã bỏ qua nhiều chi tiết quan trọng (trong đó có chuyện làm hồ sơ giả tạo) mà QĐ 06 đã thể hiện.

Không chỉ có vậy, Báo cáo 28 cho rằng QĐ 06 rất khó tổ chức thực hiện bởi nhiều lý do, trong đó có việc gia đình bà Chiểu hiện không có đất nơi khác để di dời trong khi bà Mè đã có điều kiện sống ổn định(?). Kết thúc báo cáo không thật sự công tâm, chính xác này, Chủ tịch UBND quận Ô Môn còn kiến nghị UBND TP Cần Thơ cho phúc tra lại QĐ 06.

Trưa 2/4, tôi theo chân bà Hà tìm đến nơi đất của gia đình bị gia đình cán bộ lãnh đạo phường chiếm, cất nhà, buôn bán hoành tráng. Chỉ vào mấy đống gạch ống to tướng trong sân nhà bà Chiều, bà Hà lo lắng: "Hình như họ định cất nhà kiên cố hơn để người dân chúng tôi khỏi hy vọng giành lại công lý, công bằng gì nữa".

Nói vậy nhưng thật ra bà Hà và gia đình vẫn còn niềm tin. Bằng chứng là khi chia tay với chúng tôi, bà Hà bộc bạch: "Người ta nói con kiến mà kiện củ khoai thật vất vả nhưng chúng tôi vẫn tin vào sự anh minh, sáng suốt của cấp có thẩm quyền"