Sắp xếp lại hệ thống y tế công lập, Bộ Y tế sẽ quản lý 25 bệnh viện đầu ngành
Sắp xếp, tổ chức lại hệ thống các đơn vị sự nghiệp công lập trong toàn ngành Y tế theo tinh thần Nghị quyết số 18-NQ/TW để từng bước tinh gọn bộ máy, nâng cao công tác khám chữa bệnh và đào tạo nguồn nhân lực y tế.
Việc sát nhập, tổ chức lại các bệnh viện, viện, cơ sở đào tạo y khoa diễn ra như thế nào, có ảnh hưởng đến công tác cán bộ cũng như chất lượng khám, chữa bệnh hay không, phóng viên Báo Công an nhân dân đã có cuộc trò chuyện với Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên xung quanh vấn đề này.
PV: Thưa Thứ trưởng, theo phương án sắp xếp, tổ chức lại hệ thống các đơn vị sự nghiệp công lập trong toàn ngành Y tế theo tinh thần Nghị quyết số 18-NQ/TW, đến nay, Bộ Y tế đã sáp nhập, chuyển giao được những bệnh viện, viện, cơ sở đào tạo y khoa nào?
Thứ trưởng Đỗ Xuân Tuyên: Thực hiện Nghị quyết số 18-NQ/TW, thời gian qua Bộ Y tế đã chủ động rà soát, sắp xếp, tổ chức lại các đơn vị sự nghiệp công lập trong toàn ngành, bảo đảm tinh gọn, hiệu quả, đồng thời giữ vững chất lượng chuyên môn và phục vụ người dân.
Đến nay, Bộ Y tế đã hoàn thành việc chuyển giao 3 bệnh viện về địa phương quản lý, gồm: Bệnh viện Việt Nam - Thụy Điển - Uông Bí chuyển giao về UBND tỉnh Quảng Ninh; Bệnh viện 74 chuyển giao về UBND tỉnh Phú Thọ và Bệnh viện Đa khoa Trung ương Quảng Nam chuyển giao về UBND TP Đà Nẵng quản lý.
Song song với đó, Bộ Y tế đã thực hiện sáp nhập 2 bệnh viện trực thuộc Bộ vào cơ sở đào tạo nhằm tăng cường gắn kết giữa đào tạo và thực hành, cụ thể sáp nhập Bệnh viện 71 Trung ương và Bệnh viện Phục hồi chức năng Trung ương vào Trường Đại học Y Hà Nội.
Đồng thời, sáp nhập Trường Cao đẳng nghề Kỹ thuật Thiết bị Y tế vào Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức, hình thành Trường Cao đẳng Y tế và Thiết bị Việt Đức.
Những kết quả này là bước đi quan trọng trong lộ trình cơ cấu lại các đơn vị sự nghiệp công lập của ngành Y tế theo hướng tinh gọn, hiệu quả, góp phần nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh và đào tạo nguồn nhân lực y tế trong tình hình mới.
PV: Hiện còn những bệnh viện, viện, cơ sở đào tạo nào chưa thực hiện xong sáp nhập, chuyển giao. Việc chuyển giao có gặp khó khăn, vướng mắc gì không, thưa Thứ trưởng?
Thứ trưởng Đỗ Xuân Tuyên: Thực hiện Nghị quyết số 72 của Bộ Chính trị và Kế hoạch số 130 của Ban Chỉ đạo Chính phủ, Bộ Y tế tiếp tục triển khai sắp xếp các đơn vị sự nghiệp công lập theo hướng tinh gọn, hiệu quả, phù hợp với yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới. Với định hướng xuyên suốt là từng bước chuyển một số bệnh viện trực thuộc Bộ về địa phương quản lý; đồng thời, Bộ Y tế quản lý các bệnh viện cấp chuyên sâu, kỹ thuật cao, đầu ngành, nhằm thực hiện tốt các nhiệm vụ chỉ đạo chuyên môn, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, nghiên cứu khoa học, chuyển giao kỹ thuật và điều phối công tác phòng, chống dịch bệnh, ứng phó với các tình huống khẩn cấp về y tế công cộng.
Trên cơ sở đó, Bộ Y tế đang tiếp tục nghiên cứu, rà soát để sắp xếp phù hợp đối với một số đơn vị như: Bệnh viện Tâm thần Trung ương 2, Bệnh viện Hữu nghị Việt Nam - Cu Ba Đồng Hới, Bệnh viện Phong - Da liễu Trung ương Quỳnh Lập, Bệnh viện Phong - Da liễu Trung ương Quy Hòa, Bệnh viện Chỉnh hình - Phục hồi chức năng Hà Nội, Bệnh viện Chỉnh hình - Phục hồi chức năng Quy Nhơn, Bệnh viện Điều dưỡng - Phục hồi chức năng Trung ương, Bệnh viện Chỉnh hình - Phục hồi chức năng Đà Nẵng, Bệnh viện Chỉnh hình - Phục hồi chức năng Cần Thơ và Bệnh viện Chỉnh hình - Phục hồi chức năng TP Hồ Chí Minh theo hướng sáp nhập vào các bệnh viện hoặc các trường đại học trực thuộc Bộ Y tế.
Dự kiến sau khi hoàn thành việc sắp xếp, Bộ Y tế sẽ tập trung quản lý trực tiếp khoảng 25 bệnh viện đa khoa, chuyên khoa cấp chuyên sâu, kỹ thuật cao, đầu ngành, qua đó bảo đảm thực hiện tốt vai trò dẫn dắt về chuyên môn, đào tạo và phát triển nguồn nhân lực y tế chất lượng cao cho toàn hệ thống y tế.
Trong quá trình triển khai, việc sắp xếp cũng đặt ra một số khó khăn, vướng mắc. Hiện nay, các bộ, ngành và địa phương đều đang thực hiện chủ trương tinh giản tổ chức bộ máy, giảm đầu mối; do đó, việc chuyển giao các bệnh viện từ Bộ về địa phương có thể phát sinh những vấn đề về cân đối tổ chức, khi số lượng đầu mối quản lý tại địa phương có xu hướng tăng lên.
Bên cạnh đó, dịch vụ khám, chữa bệnh là dịch vụ công thiết yếu, liên quan trực tiếp đến quyền lợi và sức khỏe của người dân. Việc duy trì, mở rộng và phát triển các cơ sở y tế để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao về chất lượng dịch vụ và kỹ thuật hiện đại là yêu cầu khách quan. Hiện nay, phần lớn các bệnh viện trực thuộc Bộ Y tế đã thực hiện cơ chế tự chủ ở mức cao, hoạt động ổn định, góp phần bảo đảm sự công bằng trong tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng cao. Vì vậy, quá trình sắp xếp khó tránh khỏi một số tác động trước mắt đến tổ chức, nhân lực và hoạt động chuyên môn của các đơn vị.
Trước thực tế đó, Bộ Y tế sẽ tiếp tục rà soát, đánh giá một cách toàn diện, thận trọng trong quá trình triển khai, bảo đảm việc sắp xếp không làm gián đoạn chuỗi cung ứng dịch vụ y tế, không ảnh hưởng đến chất lượng khám, chữa bệnh, qua đó đáp ứng tốt nhất nhu cầu chăm sóc và bảo vệ sức khỏe nhân dân.
PV: Hoạt động của các bệnh viện sau chuyển giao về trường đại học sẽ như thế nào, có khác về chức năng nhiệm vụ với trước đây hay không? Việc chuyển giao có ý nghĩa như thế nào trong công tác đào tạo và thực hành cho sinh viên, thưa Thứ trưởng?
Thứ trưởng Đỗ Xuân Tuyên: Hiện nay, Bộ Y tế đã thực hiện chuyển giao nguyên trạng Bệnh viện 71 Trung ương và Bệnh viện phục hồi chức năng Trung ương vào Trường Đại học Y Hà Nội quản lý thành cơ sở thực hành của trường để bảo đảm duy trì ổn định mọi hoạt động chuyên môn của bệnh viện, không để việc chuyển giao làm ảnh hưởng đến công tác khám chữa bệnh cho người dân.
Trong năm 2026 và những năm tiếp theo, Bộ Y tế giao nhà trường hoàn thiện, xây dựng lộ trình đầu tư về cơ sở vật chất, trang thiết bị và đặc biệt là rà soát, sắp xếp, tổ chức lại 2 bệnh viện với mục tiêu đạt được tinh, gọn, mạnh, hiệu năng, hiệu quả hoạt động và trở thành trung tâm chuyên sâu, tối ưu hóa nguồn nhân lực trong đào tạo khối ngành sức khỏe và cung cấp dịch vụ khám chữa bệnh chất lượng cao. Đồng thời, nhân viên y tế của bệnh viện cũng được hỗ trợ mạnh mẽ về học thuật, chuyên môn, cập nhật các kỹ thuật chuyên sâu, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao trong hệ thống y tế cả nước.
Việc chuyển giao một số bệnh viện về Trường Đại học Y có ý nghĩa quan trọng trong công tác đào tạo và thực hành cho sinh viên như: Việc khai thác hiệu quả lợi thế mô hình bệnh viện - trường đại học vừa nghiên cứu vừa thực hành để bệnh viện và trường thu hút, trọng dụng đội ngũ cán bộ giảng viên, nghiên cứu viên, thầy thuốc có trình độ cao, giàu kinh nghiệm và uy tín trực tiếp tham gia vào công tác đào tạo, nghiên cứu khoa học và khám chữa bệnh, góp phần tinh giản biên chế, tinh gọn bộ máy, tạo thế mạnh về nguồn lực con người và cơ sở vật chất dùng chung, nâng cao hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả hoạt động trường - bệnh viện.
Nhà trường sẽ xây dựng được cơ chế liên kết trong Tổ hợp giáo dục - khoa học - dịch vụ y, sinh, dược (gắn kết bằng điều kiện “cần” và “đủ”), bảo đảm chu trình khép kín: Tri thức - thành tựu khoa học công nghệ - thương mại - sản phẩm dịch vụ chất lượng cao cung cấp ra thị trường, nâng cao chất lượng đào tạo hoàn chỉnh cho sinh viên, học viên, bảo đảm góp phần đưa vị thế của trường ngang tầm với các trường đại học tiên tiến trong khu vực Châu Á và thế giới.
PV: Trong khối khám chữa bệnh, một số bệnh viện chuyên khoa sẽ được sáp nhập vào các bệnh viện đa khoa trung ương hoặc quy mô lớn hơn, xin Thứ trưởng cho biết việc sắp xếp công tác khám chữa bệnh cũng như cán bộ ở những bệnh viện này như thế nào sau sáp nhập?
Thứ trưởng Đỗ Xuân Tuyên: Việc sắp xếp các bệnh viện trực thuộc Bộ Y tế thời gian qua được thực hiện theo lộ trình do Thủ tướng Chính phủ phê duyệt, bảo đảm nguyên tắc tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động, đồng thời không làm gián đoạn hoạt động khám, chữa bệnh cho người dân.
Thực tế cho thấy, sau khi sắp xếp, nhiều bệnh viện đã mở rộng phạm vi hoạt động chuyên môn, nâng cao chất lượng dịch vụ và tăng khả năng tiếp cận của người bệnh đối với kỹ thuật chuyên sâu. Ví dụ, Bệnh viện 71 Trung ương và Bệnh viện Điều dưỡng - Phục hồi chức năng Trung ương được chuyển thành bệnh viện thực hành của Trường Đại học Y Hà Nội. Mô hình này giúp gắn kết chặt chẽ giữa khám chữa bệnh, đào tạo và nghiên cứu khoa học, qua đó phát triển các cơ sở bệnh viện thực hành, đa dạng hóa dịch vụ y tế và tạo điều kiện để người dân tiếp cận với các kỹ thuật chuyên sâu thuận lợi hơn.
Theo Quyết định số 1704/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt phương án sắp xếp, tổ chức lại các bệnh viện trực thuộc Bộ Y tế đến năm 2025 và giai đoạn 2026– 2030, việc sắp xếp được thực hiện trên cơ sở một số nguyên tắc chính: Bộ Y tế trực tiếp quản lý một số bệnh viện chuyên khoa đầu ngành, các bệnh viện có nhiệm vụ bảo đảm an ninh y tế tại vùng Tây Nguyên và các vùng kinh tế - xã hội trọng điểm, phù hợp với quy hoạch mạng lưới cơ sở y tế quốc gia.
Đối với các bệnh viện không thuộc nhóm trên được chuyển giao cho địa phương quản lý hoặc sáp nhập vào các đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc Bộ Y tế để nâng cao hiệu quả hoạt động.
Về sắp xếp tổ chức và công tác cán bộ, sau khi sáp nhập, Bộ Y tế chỉ đạo thực hiện theo nguyên tắc giữ ổn định hoạt động chuyên môn, bảo đảm quyền lợi của người bệnh và của đội ngũ cán bộ, viên chức. Các vị trí lãnh đạo, quản lý được rà soát, bố trí lại phù hợp với mô hình tổ chức mới, đồng thời phát huy tối đa năng lực chuyên môn của đội ngũ nhân lực hiện có.
Có thể khẳng định rằng, việc sắp xếp, tổ chức lại hệ thống bệnh viện không chỉ nhằm tinh gọn bộ máy, mà quan trọng hơn là tăng cường liên kết chuyên môn, nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh và phục vụ người dân ngày càng tốt hơn.
PV: Ở lĩnh vực y tế dự phòng, Bộ Y tế định hướng xây dựng một đầu mối mạnh ở cấp quốc gia. Việc sắp xếp tinh gọn ở lĩnh vực này được thực hiện như thế nào, thưa ông?
Thứ trưởng Đỗ Xuân Tuyên: Hiện nay, Bộ Y tế đang quản lý 10 đơn vị sự nghiệp thuộc khối dự phòng, có trụ sở trên địa bàn các tỉnh, TP như Hà Nội, Đắk Lắk, Khánh Hòa, Gia Lai và TP Hồ Chí Minh. Thực hiện việc sắp xếp các đơn vị khối phòng bệnh, Bộ Y tế đã xây dựng 2 đề án.
Đề án 1 là sáp nhập Viện Dinh dưỡng, Viện Sức khỏe nghề nghiệp và môi trường, Viện Sốt rét - Ký sinh trùng - Côn trùng Trung ương vào Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương.
Đề án 2 là sáp nhập Viện Sốt rét - Ký sinh trùng - Côn trùng TP Hồ Chí Minh và Viện Y tế công cộng TP Hồ Chí Minh vào Viện Pasteur TP Hồ Chí Minh.
Đồng thời, Bộ Y tế tiếp tục duy trì các đơn vị dự phòng còn lại gồm Viện Pasteur Nha Trang, Viện Vệ sinh dịch tễ Tây Nguyên, Viện Sốt rét - Ký sinh trùng - Côn trùng Quy Nhơn là đơn vị trực thuộc Bộ Y tế, đồng thời sắp xếp, kiện toàn tổ chức bên trong của các đơn vị.
Dự kiến đến năm 2027, Bộ Y tế sẽ cơ bản hoàn thành việc sắp xếp, tổ chức lại khối các đơn vị phòng bệnh theo định hướng đã đề ra.
PV: Xin trân trọng cảm ơn Thứ trưởng!

Siết chặt quản lý y tế tư nhân, hàng loạt phòng khám “lòi” sai phạm
Bộ Y tế cấp phép lưu hành vaccine phòng bệnh tay chân miệng