Quả bóng vàng FIFA 2013: Thuyết âm mưu và cuộc đối đầu cá nhân - tập thể

Thuyết âm mưu?

Từ 2010, đã 3 năm kể từ ngày giải thưởng này được ra đời từ sự kết hợp giữa giải thưởng thường niên của FIFA (Cầu thủ xuất sắc nhất FIFA) và tạp chí France Football (Cầu thủ xuất sắc nhất châu Âu), FIFA Ballon dOr chưa bao giờ đạt tới tầm vóc đích thực của nó. Đơn giản bởi đó là quãng thời gian mà chẳng cần bầu chọn, ai cũng có thể đưa ra được kết quả cuối cùng. Và tẻ nhạt hơn, khi cái tên giành chiến thắng chỉ là duy nhất: Messi. Sự áp đảo đến rợn người của một cá nhân khiến cho giải thưởng vốn vô cùng quý giá trở thành trò chơi không có tính cạnh tranh, chẳng có chút kịch tính. Nó giống như một trận đấu mà chưa đá đã biết ai thắng, mà thậm chí còn là thắng đậm. Và nếu tính cả danh hiệu Cầu thủ xuất sắc nhất thế giới đoạt được năm 2009, Messi đã có tới 4 lần liên tiếp sở hữu giải thưởng cá nhân giá trị nhất làng túc cầu.

Câu hỏi: Quyền năng của Messi tồn tại đến bao giờ, nay đã có lời giải đáp. Sau 4 năm liên tiếp thế giới chỉ biết đến Messi, đến mức có cảm giác cái tên ấy đã trở nên mặc định, thì bây giờ đã có sự thay đổi. Lần đầu tiên kể từ khi ra đời, FIFA Ballon dOr thực sự gây ra sự quan tâm, theo dõi, thậm chí tranh cãi. Nó đến từ sự sa sút của Messi và khi đó anh chỉ là ứng viên có ít cơ hội nhất. Sự thay đổi đó đến theo một cách gây sốc, đầy cảm tính, điều mà đến cả vị Chủ tịch Liên đoàn bóng đá thế giới cũng mắc phải. Chính ông là người vô tình (cũng có thể là hữu ý) tạo nên sự căng thẳng trong cuộc đua tưởng như rất sòng phẳng này. Nó đến từ những phát biểu trêu chọc C.Ronaldo, rồi lại kéo dài thời gian bầu chọn đến 2 tuần với lí do: chưa đủ 50% số phiếu bầu gửi đến FIFA trước thời hạn 15/11. Việc kéo dài thời hạn bầu chọn dẫn đến nghi ngờ rằng chính FIFA lại muốn tạo cơ hội cho C.Ronaldo. Những động thái đó tạo ra mối nghi ngờ về một “thuyết âm mưu” được sắp đặt để lấy lại hình ảnh của một giải thưởng đang mất dần giá trị.

Ba ứng viên cho danh hiệu FIFA Ballon dOr (Ribery, Ronaldo, Messi.

Tuy nhiên, dù đó có là “thuyết” gì đi chăng nữa thì không ai có thể phủ nhận rằng, cuộc đua giành FIFA Ballon dOr chưa bao giờ hấp dẫn, kịch tính, mang đầy chất “trinh thám”, tiểu thuyết như năm nay. Và đây là cuộc bỏ phiếu hiếm hoi trong lịch sử mà kết quả không bị rò rỉ trước ngày công bố. Chẳng thế mà cả thế giới đang hồi hộp chờ đợi, đồn đoán và suy ngẫm về nó giống như một sự suy tư về ý nghĩa của nó. Một giải thưởng cá nhân hay một giải thưởng của tập thể?

Cá nhân hay tập thể?

Sau 4 năm trời tẻ nhạt, nhàm chán, đây là năm đầu tiên FIFA Ballon dOr gây ra cuộc tranh luận với nhiều chiều tư duy. Một giải thưởng cá nhân cho một môn chơi tập thể? Vậy thì cá nhân sẽ thắng thế hay tập thể sẽ thắng thế? C.Ronaldo và Messi là đại diện cho tư duy cá thể, những người hùng nổi trội trong một tập thể không đồng đều. Còn Ribery đại diện cho tư duy tập thể, khi là người xuất sắc nhất trong một đội bóng xuất chúng đã cùng nhau thâu tóm tới 5 danh hiệu cao quý nhất trong 1 mùa giải. Khi đó, giải thưởng cá nhân đang đối mặt với sự mâu thuẫn về tính tập thể.

“Tập thể FIFA” đang nghiêng về phía cá nhân một cách rõ ràng. Trong 4 năm qua khi họ trao thưởng cho Messi, chẳng cần lời giải thích nào khi Messi quá hay trong một đội bóng thống trị tuyệt đối như Barca. Nhưng năm nay, ngoài sự “ủng hộ ngấm ngầm” cho C.Ronaldo, cầu thủ nổi bật ở một Real không danh hiệu, FIFA còn viết bài giới thiệu về C.Ronaldo một cách đầy hứng khởi, khác hẳn với cách viết kiểu “miêu tả” về Ribery, dù Bayern của tiền vệ người Pháp đã gặt hái được thành công tuyệt đỉnh.

Và chính cách quảng bá về giải thưởng của mình, “tập thể FIFA” đã tạo ra một sự phản biện cho chính mình. Đúng là C.Ronaldo đã một tay gánh cả Real lẫn đội tuyển Bồ Đào Nha (đánh bại Thụy Điển để giành vé dự World Cup 2014). Nhưng xét cho cùng đó không phải là một danh hiệu, mà đơn giản là người ta chỉ dựa vào đó để thổi bùng một cá nhân, đưa họ vượt lên trên cả một tập thể. Và khi đó, vô tình vai trò của tập thể bị hạ thấp. Cụ thể đó là tập thể Bayern, một tập thể mà ở đó tất cả đều tuyệt vời mà Ribery chỉ là người nổi trội nhất, là gương mặt đại diện tiêu biểu cho thành công.

Câu trả lời: Cá nhân hay tập thể sẽ được tôn vinh chỉ có vào ngày mai. Đó là kết quả bầu chọn của các HLV, các đội trưởng các ĐTQG thành viên FIFA, các nhà báo. Nhưng không ai phủ nhận rằng, người đứng ra tổ chức là FIFA đã có những hoạt động gây ra những ảnh hưởng nhất định đến kết quả. Nó dẫn đến những nghi ngờ về phiếu bầu, thông qua những cáo buộc gay gắt về cuộc bầu chọn năm ngoái, với những lá phiếu bị cho là “giả”. Kết quả của danh hiệu FIFA Ballon dOr năm nay vì thế mà sẽ mang nhiều ý nghĩa, giống như sự định nghĩa về vai trò của cá nhân trong tập thể.

Dù có thế nào đi chăng nữa thì bóng đá vẫn là môn chơi tập thể. Đội bóng mạnh là một tập thể mạnh, với những cá nhân xuất chúng. Vì vậy, hãy trả lại sự công bằng cho bóng đá. Hãy tôn vinh một cá nhân đại diện cho một tập thể. Và người đó chỉ có thể là Ribery!