Tình hình khai thác, giao dịch bản quyền sau thời điểm Việt Nam trở thành thành viên của Công ước Berne đã có nhiều biến chuyển khả quan. Tuy nhiên, trong quá trình thực thi Công ước Berne (26/10/2004 - 26/10/2005) đã nảy sinh nhiều vấn đề mới mà ngay chính những đơn vị xuất bản vấp phải và thậm chí bức xúc, đó là nạn vi phạm bản quyền trong
Trong cuộc họp báo về tình hình hoạt động sau một năm thực thi Công ước Berne, ông Phạm Sĩ Sáu, đại diện NXB Trẻ (Tp.HCM) có lời cảnh cáo những cá nhân và đơn vị xuất bản nào đã vi phạm bản quyền do đơn vị ký kết. Ông Sáu đã thẳng thắn nói rằng: Vấn đề bản quyền luôn là vấn đề tế nhị nên không tiện nêu đích danh. Song, thực tế hiện nay đã có một số đơn vị xuất bản cố tình xuất bản những tác phẩm mà NXB Trẻ đã mua bản quyền.
Không chỉ có vậy mà ngay cả nhiều tác giả trong nước cũng không có ý thức về quyền sở hữu tác phẩm của mình. Có tác giả đã ký kết với nhà xuất bản này xong, khi nghe nhà xuất bản khác đề nghị, họ lại nhận lời… Chính điều này đã thể hiện rõ việc những tác giả trong nước còn không mấy hiểu về Công ước Berne, về bản quyền và thậm chí có người còn nghĩ rằng công ước này chỉ dành cho những tác giả, tác phẩm ở nước ngoài... Và kết quả là ý thức bảo vệ chính tác quyền của một số tác giả gần như không có.
Để đối phó với tình trạng này, mới đây, NXB Trẻ đã ký hợp đồng thường xuyên với một văn phòng luật sư chuyên về sở hữu trí tuệ để bảo vệ quyền lợi của đơn vị và tác quyền của các tác giả.
Một năm gia nhập Công ước Berne vẫn chỉ là bước đầu chập chững. Để tiếp thêm sức cho những đơn vị xuất bản thực thi nghiêm túc công ước này để tiếp tục cho ra đời những tác phẩm hay, đảm bảo về bản quyền… các đơn vị liên quan, nhất là cơ quan quản lý Nhà nước cần phải tuyên truyền mạnh về vấn đề bản quyền để nâng cao ý thức của mỗi người cũng như các đơn vị xuất bản yên tâm về mặt bản quyền tác phẩm nội địa và có nhiều cơ hội để ngày càng chuyên nghiệp hóa việc khai thác, giao dịch bản quyền quốc tế..
