Hải Dương: Nét đẹp truyền thống hiếu học ở lễ hội làng Tiến sĩ Mộ Trạch
Ngày 21/2 (tức mồng 8 tháng Giêng âm lịch), dòng họ Vũ, Võ Việt Nam đã phối hợp với xã Tân Hồng (huyện Bình Giang, tỉnh Hải Dương), tổ chức lễ hội truyền thống làng Tiến sĩ Mộ Trạch, nhằm kỷ niệm 1.206 năm Ngày sinh Vũ Công Thần Tổ (Vũ Hồn) - Thành hoàng làng Mộ Trạch và đón nhận Bằng di tích quốc gia của Bộ Văn hóa - Thể thao và Du lịch.
Mộ Trạch là một làng tài, làng tiến sĩ "độc nhất vô nhị" ở nước ta, với 36 tiến sĩ đại khoa, kể từ thời nhà Trần đến thế kỷ XVIII. Theo tư liệu lưu giữ, trải qua nhiều thế kỷ, từ triều Trần qua triều Lê, Mạc đến thời Vua Lê, Chúa Trịnh, luôn luôn có các bậc anh tài làng Mộ Trạch mà trong đó đa phần là dòng họ Vũ. Tiếng tăm khoa bảng Mộ Trạch, đời đời đã khẳng định qua câu phương ngôn: "Tiền làng Đọc, thóc làng Nhữ, chữ làng Chằm" (tên cúng cơm của làng Mộ Trạch ngày nay). Vua Tự Đức cũng đã có lời khen ngợi về sự học của làng Mộ Trạch "Mộ Trạch nhất gia bán thiên hạ" (tạm dịch: một làng Mộ Trạch tài bằng nửa cả nước)...
Tuy tiết trời se lạnh nhưng ngay từ tờ mờ sáng, từng đoàn người họ Vũ, Võ Việt
Phía trên cao, dưới mái trong miếu có một tấm bảng gỗ sơn mài màu đỏ khắc 3 chữ thếp vàng rất lớn: Vạn Thế Trạch (Ơn Muôn Đời) và một tấm bảng nền vàng ánh tươi, có khắc 4 chữ sơn đen bóng: Thủy Tổ Linh Từ (nơi thờ vị Tổ đầu tiên linh thiêng). Dưới là một cửa võng chạm khắc rồng phượng. Hiện nay, đình và miếu làng Mộ Trạch vẫn giữ được 8-12 sắc phong của vị Thần Tổ do các triều vua ban.
Lễ hội làng Tiến sĩ Mộ Trạch năm nay, có rước kiệu rồng. Lễ rước được bắt đầu từ miếu ra đình làng để các cụ chức sắc, bô lão trong làng làm lễ tế Thành hoàng làng. Đám rước có kiệu rồng với 8 trai làng áo chẽn đỏ cùng khiêng, đầu chít khăn đỏ.
Trên ngai cao có mũ, áo, hia màu vàng tượng trưng cho cụ Tổ Vũ Hồn. Hai bên có che hai cái tán ở trên Long ngai. Đi đầu có đội bát bửu lộ - bộ, cờ, quạt và đi trước là kiệu Bát cống. Các cụ, các bà và các cô đứng ven hai bên đường, chắp tay thành kính khi "Kiệu Thánh" đi qua, miệng lẩm bẩm suýt xoa khấn cầu Thành hoàng làng phù hộ cho quốc thái dân an, làng xóm làm ăn ấm no và hạnh phúc. Đoàn rước đi chậm theo tiếng nhạc bát âm, đàn, sáo, kèn, chiêng, trống, du dương, réo rắt, nghiêm trang, kính cẩn... So với mọi năm, phần lễ năm nay được tổ chức trang trọng nhưng ngắn gọn, bài văn tế đã toát lên tinh thần hiếu học của dòng Vũ, Võ.
Sau lễ rước và dâng hương tưởng nhớ 1.206 năm ngày sinh Vũ Công Thần Tổ, Phần hội bắt đầu diễn ra sôi nổi với các màn múa, hát mang đậm bản sắc văn hoá dân gian, ca ngợi truyền thống hiếu học của dòng họ Vũ, Võ và cùng các trò chơi dân gian.
Nhân dịp này, dòng họ Vũ, Võ Việt
