VINASAT-1 khẳng định chủ quyền và quyền tự chủ của Việt Nam trên quỹ đạo không gian

Chủ Nhật, 20/04/2008, 08:37
Sau khi xem trên màn hình tại Trung tâm hội nghị quốc tế - 11 Lê Hồng Phong - Hà Nội do Tập đoàn Bưu chính Viễn thông Việt Nam tổ chức, từ Kourou, vệ tinh VINASAT-1 đầu tiên của Việt Nam đã được phóng thành công lên quỹ đạo vào sáng ngày 19/4, vệ tinh này đã gửi tín hiệu đầu tiên về trái đất, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đã phát biểu nhấn mạnh: Dự án phóng vệ tinh VINASAT-1 là dự án được Đảng, Nhà nước ta đặc biệt quan tâm. Đây là dự án có ý nghĩa chính trị và kinh tế - xã hội to lớn, thể hiện chủ quyền quốc gia của Việt Nam trong không gian, góp phần nâng cao hình ảnh của Việt Nam trên trường quốc tế.

Tham dự lễ chứng kiến phóng vệ tinh VINASAT-1 còn có Phó Thủ tướng Trương Vĩnh Trọng và Phó Thủ tướng Nguyễn Thiện Nhân, lãnh đạo Bộ Thông tin và Truyền thông, Tập đoàn Bưu chính Viễn thông Việt Nam và nhà sản xuất. 

Theo dõi từ toàn bộ quá trình phóng VINASAT-1 tại Trung tâm Hội nghị quốc tế 11 Lê Hồng Phong, Hà Nội qua cầu truyền hình trực tiếp, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng chúc mừng sự thành công của VINASAT-1.

Thay mặt Chính phủ, Thủ tướng đánh giá cao sự hợp tác của các đối tác nước ngoài, góp phần thành công cho dự án và bày tỏ hy vọng, VINASAT-1 sẽ được VNPT quản lý có hiệu quả, cung cấp dịch vụ có chất lượng, đặc biệt đối với vùng sâu, vùng xa...

Thủ tướng khẳng định, viễn thông, CNTT luôn được Chính phủ xác định là mũi nhọn, ưu tiên về kinh tế và chính sách để phát triển đất nước và VINASAT-1 sẽ là cầu nối truyền thông giữa Việt Nam với khu vực, đưa viễn thông Việt Nam lên một tầm cao mới, khẳng định vị trí vai trò của viễn thông Việt Nam trên trường quốc tế.

Cũng trong sáng 19/4, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đã tiếp ông Marshall Byrd, Tổng Giám đốc Tập đoàn Lockheed Martin - đơn vị sản xuất vệ tinh VINASAT-1.

Cảm ơn Thủ tướng đã dành thời gian tiếp, ông Marshall Byrd đánh giá cao thành tựu phát triển kinh tế của Việt Nam và mong muốn hợp tác lâu dài với các đối tác của Việt Nam, đồng thời khẳng định sẽ hỗ trợ Việt Nam trong phát triển hạ tầng bưu chính viễn thông…

Bay vào vũ trụ

Gần 11h trưa (giờ Việt Nam) ngày 17/4, dù bầu trời Kourou mưa khá nặng hạt, quả tên lửa Ariane-5 có in hình lá cờ Việt Nam từ từ chạy ra khỏi khu nhà BAF và bắt đầu di chuyển trên đường ray dài khoảng 2,8km từ khu nhà lắp ráp hoàn thiện tới bãi phóng.

Tổng cộng trọng lượng của cả bàn phóng di động và quả tên lửa mang theo vệ tinh VINASAT-1 vào thời điểm này nặng khoảng 800 tấn.

Với tốc độ di chuyển tối đa của bàn phóng là 5km/h - được sự bảo vệ ở mức cao nhất của hệ thống an ninh bảo vệ Trung tâm Vũ trụ châu Âu với quân đội được trang bị xe bọc thép cắm ở đầu các tuyến đường, máy bay trực thăng liên tục tuần tra trên không quanh khu vực tên lửa đang di chuyển, mọi phương tiện di chuyển vào thời điểm tên lửa di chuyển trên đường ray đều bị cấm.

Đi phía trước bàn đỡ tên lửa là một xe ôtô chuyên dụng có nhiệm vụ kéo, đi kèm theo sau là một hệ thống xe goòng chở theo các thiết bị theo dõi hoạt động, trạng thái của các vệ tinh và bộ phận nằm bên trong quả tên lửa - đúng 11h45, tên lửa Ariane-5 đã di chuyển thành công tới bãi phóng tên lửa Ariane-5 ngoài trời.

Vệ tinh VINASAT-1 của Việt Nam đã được đặt vào vị trí cuối cùng trước khi được phóng lên quỹ đạo địa tĩnh 132o Đông cách trái đất gần 36.000km. Độ cao cận điểm là 250km, độ cao viễn điểm 35.928km so với điểm phóng và độ nghiêng 2 độ.

Từ vị trí này, Vệ tinh VINASAT-1 ngoài phủ sóng toàn bộ lãnh thổ Việt Nam, sẽ phủ sóng tới các vùng rộng lớn gồm Đông Nam Á, Đông Trung Quốc, Ấn Độ, Triều Tiên, Nhật Bản, Australia và Hawaii.

17h ngày 18/4 (tức 7h sáng 18/4, giờ địa phương), quá trình đếm lùi giờ phóng (Counting Down) sẽ được bắt đầu. Kể từ thời điểm đó, tất cả những việc tiếp theo sẽ được thực hiện là nạp oxy lỏng và hydro lỏng cho động cơ giai đoạn chính (EPC), cho động cơ giai đoạn sau (ESC-A) của tên lửa Ariane-5...

Đúng 5h15 (giờ Việt Nam) ngày 19/4, 3 động cơ tên lửa đã được kích hoạt, rời bệ phóng mang theo VINASAT-1 của Việt Nam bay thẳng rất nhanh vào bầu trời.

Sau 15 phút độ cao tăng nhanh chóng, đến khoảng 5h45, tên lửa gần như vuông góc với trái đất đạt độ cao 1.270km, tốc độ hơn 9km/s. VINASAT-1 đã tách thành công.

Theo đúng lịch trình, sẽ mất khoảng 8 ngày để VINASAT-1 đến đúng quỹ đạo và sau một tháng đo và kiểm tra hoạt động các hệ thống trên quỹ đạo, hãng Lockheed Martin sẽ bàn giao VINASAT-I cho VNPT để đưa vào khai thác thương mại.

Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng phát biểu chào mừng sự kiện phóng thành công vệ tinh VINASAT-1.

Kỷ nguyên mới cho ngành Viễn thông - Truyền thông

Với những người làm viễn thông thì sự kiện VINASAT-1 hòa vào dòng trôi của vũ trụ sẽ tạo ra một bước ngoặt lớn trong quá trình hiện đại hóa hệ thống truyền dẫn mạng viễn thông quốc gia. Hiện nay, mạng viễn thông của chúng ta mới sở hữu hệ thống truyền dẫn bằng đường cáp đồng, cáp quang và sóng viba. Truyền dẫn bằng vệ tinh đã được ứng dụng nhưng là thuê của nước ngoài với chi phí bằng ngoại tệ khá lớn.

VINASAT-1 được đưa vào sử dụng, về công nghệ sẽ khiến các tổ chức, doanh nghiệp phát triển được các dịch vụ ứng dụng như: thoại, truyền hình, thông tin di động, truyền số liệu, Internet, các dịch vụ đào tạo và y tế từ xa… một cách chủ động, đảm bảo an toàn thông tin trong mọi tình huống và đưa được dịch vụ đến những nơi mà các phương thức truyền dẫn khác khó có thể vươn tới được.

Với dung lượng truyền dẫn tương đương trên 10.000 kênh thoại/Internet/truyền số liệu hoặc khoảng 120 kênh truyền hình, VINASAT-1 sẽ giúp Việt Nam sớm hoàn thành việc đưa các dịch vụ viễn thông, Internet và truyền hình đến tất cả các vùng sâu, vùng xa, miền núi và hải đảo…

Đặc biệt, VINASAT-1 còn có ý nghĩa rất quan trọng đối với việc cung cấp đường truyền dẫn trong các trường hợp khẩn cấp như thiên tai, các phương thức truyền dẫn khác gặp sự cố. Hỗ trợ hiệu quả cho công tác thông tin phục vụ cuộc sống và công việc của ngư dân và phát triển kinh tế biển nói chung, phòng chống và ứng cứu đột xuất khi xảy ra bão lũ, thiên tai... đảm bảo phục vụ nhu cầu thông tin liên lạc của đất nước với chất lượng cao, ổn định, giá cả cạnh tranh.

Về kinh tế, theo tính toán, mỗi năm vệ tinh VINASAT-1 có thể tiết kiệm cho đất nước hơn 10 triệu USD từ tiền cước thuê kênh. Khi không còn phải thuê kênh vệ tinh với giá đắt, các doanh nghiệp viễn thông và truyền thông trong nước sẽ tiết kiệm được chi phí, giảm giá thành dịch vụ, từ đó giúp thúc đẩy lĩnh vực viễn thông và truyền thông...

Ngoài những lợi ích lớn về chính trị, kinh tế, xã hội, với ngành Truyền thông, VINASAT-1 sẽ đánh dấu 1 cột mốc mới cho sự thay đổi về công nghệ phát thanh truyền hình, báo chí trực tuyến khi nó đã đem lại bước thay đổi về chất cả về công nghệ lẫn nội dung.

Một bộ phát đáp (transponder) trên vệ tinh có thể truyền tải số lượng chương trình truyền hình số nhiều hơn 5 - 6 lần truyền hình tương tự (annalog) và phạm vi phủ sóng của nó rộng hơn một antenna của các đài hiện nay. Việc truyền dữ liệu trực tiếp cũng sẽ dễ dàng, an toàn và giảm chi phí hơn nhiều so với công nghệ viba hoặc cáp quang hiện nay.

Cùng với truyền hình số mặt đất, truyền hình số vệ tinh sẽ phát triển mạnh để góp phần làm thay đổi bộ mặt phát thanh - truyền hình kể từ nay đến sau này. 

Tổ hợp tên lửa và các vệ tinh được xe siêu trường siêu trọng kéo và đẩy đi.

Khẳng định chủ quyền quỹ đạo

Từ trước đến nay, khi chưa có vệ tinh riêng, chúng ta phải thuê kênh của nước ngoài với dung lượng nhỏ. Với VINASAT-1 lần đầu tiên, Việt Nam khẳng định chủ quyền quỹ đạo của mình.

Sự kiện Việt Nam là chủ sở hữu, sử dụng và khai thác vệ tinh thương mại truyền thông đầu tiên có ý nghĩa chính trị, kinh tế - xã hội to lớn, góp phần nâng cao vị thế của Việt Nam nói chung và của viễn thông - CNTT (ICT) nói riêng trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế.

Việc đưa vệ tinh VINASAT-1 vào hoạt động sẽ giúp hoàn thiện cơ sở hạ tầng thông tin liên lạc của quốc gia; nâng cao năng lực và độ an toàn cho mạng viễn thông Việt Nam với vai trò hỗ trợ và dự phòng cho các mạng truyền dẫn mặt đất,... đưa viễn thông Việt Nam lên một tầm cao mới, góp phần vào chiến lược phát triển của bưu chính - viễn thông - truyền thông là hiện đại hóa hệ thống truyền dẫn mạng viễn thông Việt Nam trong tư thế làm chủ.

Với sự kiện này, Việt Nam cùng với các nước trong khu vực Đông Nam Á có vệ tinh riêng: Thái Lan, Malaysia, Indonesia, Philippines và đảo quốc Singapore.

Bài toán khai thác hiệu quả

Câu hỏi được nhiều người quan tâm là sau khi lên quĩ đạo, VINASAT-1 sẽ được khai thác như thế nào để đạt hiệu quả, thu hút các khách hàng trong nước cũng như các nước đang có nhu cầu lớn trong "vùng phủ sóng" của mình như Thái Lan, Philippines...

Theo VNPT, khả năng thu hồi vốn là khoảng 9 đến 10 năm. Sẽ có hai loại dịch vụ cơ bản được VINASAT-1 cung cấp phục vụ khách hàng là cho thuê băng tần vệ tinh (cung cấp đến trọn bộ phát đáp trên băng tần vệ tinh, hoặc thuê lẻ dung lượng) và các dịch vụ trọn gói như kênh thuê riêng; phát hình lưu động, đào tạo từ xa, truyền hình DTH, truyền hình hội nghị, truyền dữ liệu ngân hàng, đường truyền ISP, kênh thuê riêng cho di động, điện thoại vùng sâu, vùng xa...

Các khách hàng được VNPT nhắm tới và có những động thái tiến hành đàm phán là các cơ quan doanh nghiệp sử dụng vệ tinh trong đó lớn nhất là Bộ Quốc phòng và Bộ Công an.

Các khách hàng được ưu tiên sử dụng dung lượng vệ tinh là các hệ thống quản lý, điều hành của Quân đội, Công an, các kênh truyền hình Trung ương, địa phương và nhu cầu của một số doanh nghiệp cần thuê kênh như VNPT, Viettel, dầu khí...

Ngoài ra, các khách hàng mới nhưng có nhu cầu đặc thù cần sử dụng vệ tinh như: hệ thống đào tạo từ xa của Bộ GD&ĐT, truyền hình vệ tinh... cũng được VNPT hướng tới.

Theo dự kiến của VNPT, trong năm đầu, chỉ bán một nửa dung lượng vệ tinh, sau đó, dung lượng vệ tinh mới tiếp tục mở rộng diện cung cấp theo nhu cầu sử dụng thực tế của các doanh nghiệp cần.

Được biết, một cơ chế ưu đãi cho khách hàng thuê kênh vệ tinh cũng đã được VNPT trình lên Ban chỉ đạo quốc gia Dự án VINASAT và các Bộ, ngành liên quan (Bộ Tài chính, Bộ Công thương...).

Theo đó, VNPT đề nghị Bộ TT-TT miễn cước sử dụng tần số trong 10 năm đầu cho các doanh nghiệp sử dụng. Khách hàng chuyển đổi thiết bị mặt đất sẽ được VTI - đơn vị khai thác kinh doanh vệ tinh VINASAT - hỗ trợ cho phù hợp với VINASAT-1.

Các đơn vị sử dụng VINASAT-1 với vai trò là kênh truyền dẫn đến hải đảo, vùng sâu, vùng xa, đảm bảo cho người dân sử dụng những dịch vụ cơ bản sẽ được sự hỗ trợ của Quỹ Viễn thông công ích

Hàn Phi
.
.
.