Việc thay thế xe ba bánh tự chế: Doanh nghiệp thua trên sân nhà

Thứ Ba, 19/02/2008, 16:46
Không chỉ các doanh nghiệp trong nước bất ngờ trước sự xuất hiện của xe lôi Trung Quốc mà ngay cả các cơ quan chức năng tại nhiều địa phương cũng tỏ ra lúng túng trong việc quản lý phương tiện này. Nhiều doanh nghiệp đứng ra nhập khẩu mặt hàng béo bở này, trong khi các doanh nghiệp sản xuất trong nước hầu hết vẫn án binh bất động.

Sau khi chủ trương cấm xe công nông, xe ba, bốn bánh tự chế được ban hành, trong lúc các doanh nghiệp trong nước đang loay hoay, thì ngay lập tức hàng loạt xe Trung Quốc đã ồ ạt đổ bộ vào Việt Nam. Tìm một phương tiện thay thế xe tự chế đã trở thành vấn đề thời sự nóng bỏng khi thời điểm gia hạn đăng ký phương tiện này đang ngắn dần và đây thực sự là một vấn đề hết sức cấp bách.

Tràn ngập xe lôi nhập ngoại

Cho đến thời điểm hiện tại, xe lôi máy mang nhãn hiệu Trung Quốc đã ồ ạt xuất hiện tại các tỉnh phía Nam. Hàng loạt xe mang các nhãn hiệu như Xinling, Yinxiang, Sandi, Kawaki... đã chiếm lĩnh thị trường tại nhiều tỉnh và bày bán khắp các cửa hàng mua bán xe gắn máy. Những chiếc xe lôi được nhập về từ Trung Quốc này có giá bán trên dưới 40 triệu đồng một chiếc.

Nhu cầu tăng, nên dù giá cao nhưng các sản phẩm này nhập về đến đâu đều được tiêu thụ hết đến đó. Không chỉ các doanh nghiệp trong nước bất ngờ trước sự xuất hiện của xe lôi Trung Quốc mà ngay cả các cơ quan chức năng tại nhiều địa phương cũng tỏ ra lúng túng trong việc quản lý phương tiện này. Nhiều doanh nghiệp đứng ra nhập khẩu mặt hàng béo bở này, trong khi các doanh nghiệp sản xuất trong nước hầu hết vẫn án binh bất động.

Tuy nhiên, với một chiếc xe có giá tới 30-40 triệu đồng, trong khi nhu cầu tiêu thụ rất lớn, thì dù lý do gì đi chăng nữa, các doanh nghiệp trong nước đã thua ngay trên sân nhà.

Hiện tại cũng chưa có văn bản nào quy định cấm nhập khẩu xe lôi nguyên chiếc Trung Quốc.

Trao đổi với phóng viên Báo CAND, ông Trịnh Ngọc Giao, Phó Cục trưởng Cục Đăng kiểm cho biết: Cục đồng ý với chủ trương cho nhập khẩu xe ba bánh từ Trung Quốc vào Việt Nam, thế nhưng những xe này phải được kiểm tra về chất lượng an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường trước khi hoàn tất thủ tục nhập khẩu. Việc kiểm tra xe ba bánh nhập khẩu sẽ do các đơn vị kiểm tra xe cơ giới nhập khẩu trực thuộc Cục Đăng kiểm đặt tại các khu vực tiến hành.

Ông Trịnh Ngọc Giao cũng cho biết thêm, hiện Cục đang hoàn tất thông tư hướng dẫn thực hiện quy định về việc sản xuất, lắp ráp xe ba bánh đối với người tàn tật, dự kiến khoảng 1 đến 2 tuần nữa Thông tư này sẽ được thông qua.

Văn bản hướng dẫn thực hiện quy định về việc sản xuất, lắp ráp xe ba bánh chưa có, thế nên mặc dù trong nước có tới gần 40 doanh nghiệp sản xuất, lắp ráp xe tải nhưng hiện tại số công ty sản xuất loại phương tiện này tính được trên đầu ngón tay.

Người lao động nghèo có nguy cơ 2 lần chịu thiệt?

Cấm xe ba bánh tự chế, đồng nghĩa với việc phương tiện kiếm sống của hầu hết những người lao động nghèo, những thương binh, người tàn tật bị cấm hoàn toàn. 

Theo một số liệu thống kê, đến thời điểm này, riêng TP HCM đã có hơn 2.000 xe ba bánh từ Trung Quốc được nhập về.

Đại diện một trong những doanh nghiệp nhập khẩu xe 3 bánh Trung Quốc cho biết: Trước đây, loại xe nhập khẩu này có tỉnh cho phép, có tỉnh không cho lưu hành, nhưng sau khi có Văn bản số 1992/TTg-CN của Chính phủ được ban hành thì hầu như các tỉnh đều cho đăng ký lưu hành.

Có doanh nghiệp đã nhập trên 1.000 chiếc trong vòng gần 2 năm qua. Tuy nhiên, văn bản trên quy định xe này sẽ không được phép lưu hành trong nội thành, nội thị.

Cũng theo văn bản này, Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương quy định cụ thể về thời gian, tuyến đường hoạt động đối với xe môtô ba bánh, xe gắn máy ba bánh dùng để vận chuyển khách và hàng hóa tại địa phương.

Thế nhưng, cho đến thời điểm này, vẫn chưa có quy chế rõ ràng quy định về chất lượng của những chiếc xe nhập khẩu này. Lãnh đạo của Cục Đăng kiểm Việt Nam khẳng định: Xe ba bánh từ Trung Quốc sẽ đảm bảo được làm thủ tục nhập khẩu với đúng quy định, nếu đủ hồ sơ chứng từ. Cục không đăng kiểm loại xe này mà chỉ kiểm tra về các tiêu chuẩn kỹ thuật, bảo vệ môi trường như một xe mới. Sau khi đã được hợp thức hoá ở Việt Nam, có cho phép lưu hành hay không là tuỳ từng địa phương quyết định.

Câu trả lời này chẳng khác gì một lời đánh đố đối với người sử dụng, vì biết thế nào là xe có đủ tiêu chuẩn chất lượng khi mà chủ trương cho lưu hành xe ba bánh tại các địa phương chưa nhất quán?

Đã thế, ai biết được chính quyền địa phương thế nào khi phê duyệt xe nào được lưu thông, xe nào không? Trong trường hợp xe được lưu hành thì không có gì đáng nói, nhưng nếu xe không đủ tiêu chuẩn lưu hành, lại một lần nữa bị cấm, thì những người lao động nghèo dốc hết túi kia, sẽ đổ toàn bộ vốn của mình xuống sông xuống biển. Hậu quả của 2 lần thiệt đơn thiệt kép đó sẽ dẫn những người lao động nghèo đi về đâu?

Thực tế cho thấy, những chiếc xe ba gác do Trung Quốc sản xuất cũng có kiểu dáng không khác gì những chiếc xe tự chế ở Việt Nam. Dù vậy đã có một số được cấp phép nhập khẩu và được bán với giá khá cao.

Nhiều người cho rằng, tại sao chúng ta không cho phép các doanh nghiệp Việt Nam nhập khẩu linh kiện để lắp ráp để vừa tạo việc làm cho người lao động, vừa giảm giá thành sản phẩm để đỡ thiệt hại cho người tiêu dùng. Chúng ta cần sớm tìm được tiếng nói chung giữa các cơ quan chức năng về vấn đề này

Thanh Huyền - Lệ Thúy
.
.
.