Từ năm 2007 giấy phép lái xe sẽ đổi theo mẫu mới

Thực hiện theo chỉ đạo của Bộ GTVT, Cục Đường bộ Việt Nam vừa hoàn thành và trình lên Bộ trưởng Bộ GTVT đề án "Đổi mới quản lý giấy phép lái xe". Trên tinh thần đó nếu được chấp thuận thì từ đầu năm 2007, việc đổi mới cấp giấy phép lái xe sẽ được thực hiện.

Đổi mới giấy phép lái xe để chống làm giả và dễ quản lý

Mẫu giấy phép lái xe (GPLX) và hệ thống quản lý lái xe hiện nay được Bộ GTVT quy định năm 1996, tính đến nay toàn quốc đã có trên 18 triệu GPLX, trong đó có 1,2 triệu GPLX ôtô, 17 triệu GPLX môtô. Theo số liệu thống kê cho thấy bình quân mỗi năm cả nước cấp mới khoảng 3 triệu GPLX, một tháng khoảng 250.000 GPLX.

Tuy nhiên, theo đánh giá của Cục Đường bộ Việt Nam, trước yêu cầu hội nhập ngày càng sâu rộng và yêu cầu quản lý khi số lượng GPLX tăng cao, khoa học công nghệ phát triển thì việc cấp đổi cũng như mẫu mã GPLX đang sử dụng hiện có khá nhiều bất cập.

Một trong những nhược điểm dễ nhận thấy nhất là GPLX hiện tại có kích cỡ chưa phù hợp trong sử dụng, độ bền không cao, dễ bị tẩy xoá, ghi đè không tiện lợi cho người sử dụng; các thông tin ghi trong GPLX hiện chỉ có tiếng Việt và còn chưa đầy đủ. Các yếu tố bảo mật còn thiếu, công nghệ đơn giản nên khả năng bị làm giả cao; hiện tượng thay ảnh sửa các thông tin GPLX còn nhiều. Việc quản lý GPLX như hiện nay không quản lý được người lái xe, dẫn đến một số lái xe lợi dụng kẽ hở, sử dụng cùng lúc 2,3 GPLX.

Cho đến nay cũng chưa hình thành được cơ sở dữ liệu về GPLX trong toàn quốc; chưa có đủ các phần mềm quản lý phù hợp; chưa nối mạng để quản lý chặt chẽ giấy phép lái xe trong toàn quốc, (hiện mới chỉ có phần mềm quản lý GPLX bị bấm lỗ do vi phạm Luật Giao thông đường bộ), không đáp ứng được yêu cầu quản lý trong ngành và phối hợp, trao đổi thông tin với các ngành, các cơ quan, đơn vị quản lý, sử dụng lái xe…

Cục Đường bộ Việt Nam cho rằng việc đổi mới công tác quản lý GPLX nhằm đáp ứng yêu cầu hiện nay và trong thời gian tới là hết sức cần thiết.

GPLX có mã vạch và có thể đổi lại ở bất cứ địa phương nào

Cho đến nay, việc quản lý GPLX của một số nước trong khu vực và thế giới đã sử dụng công nghệ cao, biện pháp quản lý trên mô hình mới - mô hình ứng dụng công nghệ sinh trắc học, công nghệ thông tin, viễn thông vào việc sản xuất, quản lý GPLX. Tất cả đều có các điểm chung như: vật liệu làm thẻ, phôi, hay chuẩn hoá thông tin tiếp nhận dữ liệu đầu vào; cá thể hoá giấy phép lái xe… kết hợp giữa điện tử, viễn thông và công nghệ thông tin để quản lý cấp đổi, quản lý vi phạm người lái xe…. một số nước còn tích hợp trên giấy phép lái xe nhiều dịch vụ khác nữa như mua xăng, bảo hiểm, mua phí giao thông…

Mẫu giấy phép lái xe (mẫu bên phải có sử dụng chíp).

Cục Đường bộ Việt Nam đã đề xuất quy trình tổ chức sản xuất, quản lý giấy phép lái xe, theo đó sẽ quản lý giấy phép lái xe trên cơ sở dữ liệu tập trung. Xây dựng các phần mềm liên quan như phần mềm thu nhận dữ liệu đăng ký sát hạch cấp giấy phép lái xe mới, phần mềm thu nhận dữ liệu đăng ký sát hạch cấp đổi, cấp lại giấy phép lái xe, phần mềm quản lý đăng ký sát hạch, kiểm tra ra quyết định, cấp lại giấy phép lái xe tại Sở GTVT, GTCC được nối với cơ sở dữ liệu Trung ương.

Mẫu giấy phép lái xe mới có kích thước 85,6x53,98x0,76 (mm) tương ứng với tiêu chuẩn ICAO loại ID - 1 hay tiêu chuẩn ISO 7810, có sử dụng tiếng Anh, có vị trí để đánh dấu vi phạm Luật Giao thông đường bộ. (Ngoài ra trong đề án có thiết kế mẫu Giấy phép lái xe có sử dụng chip điện tử dưới dạng những chiếc thẻ thông minh có chứa một linh kiện điện tử (chip)).

Đối với các dữ liệu thông tin của người lái xe ngoài các thông tin truyền thống như ảnh của thí sinh, họ tên, năm sinh, nơi cư trú, hạng giấy phép lái xe, ngày cấp, hết hạn… mẫu mới còn được bổ sung mã số duy nhất, dữ liệu về sinh trắc học (cụ thể là dấu vân tay) và dữ liệu, thông tin để quản lý vi phạm luật giao thông đường bộ của người lái xe nếu cần thiết. Phôi thẻ được thiết kế tinh xảo, có tính chất bảo mật cao và được quản lý chặt chẽ khi cấp phát và thu hồi.

Đối với việc đánh dấu vi phạm trên giấy phép lái xe: từ năm 2003 đến nay việc xử lý các lỗi vi phạm Luật Giao thông đường bộ của người lái xe được bấm lỗ trực tiếp trên giấy phép lái xe, điều này làm ảnh hưởng không nhỏ đến mỹ quan cũng như tính pháp lý của nó. Theo giấy phép mới thì thay bằng bấm lỗ, trên giấy phép lái xe sẽ xác định vị trí đánh dấu vi phạm, thay vì bấm lỗ, người xử lý vi phạm sử dụng công cụ để đánh dấu và có trách nhiệm cập nhật vào cơ sở dữ liệu về quản lý giấy phép lái xe vi phạm.

Cũng theo đề án này thì với việc cấp đổi giấy phép lái xe mới, người lái xe có thể đổi giấy phép lái xe ở bất cứ Sở GTVT, GTCC nào trong toàn quốc; các cơ quan quản lý Nhà nước, các đơn vị sử dụng lái xe có thể khai thác thông tin về người lái xe về hiện trạng cũng như vi phạm của người lái xe nếu có thông tin.

Theo Cục Đường bộ Việt Nam, nếu đề án trên được chấp nhận thì các Giấy phép lái xe cấp mới đầu năm 2007  sẽ được cấp luôn loại Giấy phép mới, còn đối với các loại Giấy phép lái xe cũ với ôtô sẽ tiến hành đổi loại giấy phép mới khi đến kỳ hạn đổi giấy phép lái xe, riêng với xe mô tô sẽ được tiến hành đổi lại theo lộ trình