Từ "khô dầu thực vật" chuyển thành "bã thực vật": Hàng ngàn tấn nguyên liệu bị "ách" tại cảng

Hiện nay, ngành Nông nghiệp đang tìm mọi biện pháp để kiểm soát tốc độ tăng giá thực phẩm, mà phần lớn là do tác động từ thức ăn chăn nuôi… vì vậy, Cục sẽ tăng cường phối hợp với các cơ quan chức năng quản lý tốt công tác nhập khẩu các loại nguyên liệu, thúc đẩy phát triển sản xuất thức ăn chăn nuôi góp phần bình ổn giá thực phẩm và kiềm chế tốc độ lạm phát.

Nhưng việc nhập khẩu loại nguyên liệu này vốn đang diễn ra bình thường từ trước tới nay của các doanh nghiệp tại TP Hồ Chí Minh, Long An, Hưng Yên… mới đây đã gặp trở ngại.

Từ một văn bản trao đổi qua lại giữa 2 cơ quan Nhà nước là Cục Bảo vệ môi trường trả lời cho Sở Kế hoạch đầu tư TP Hồ Chí Minh với nội dung "Cho ý kiến về việc nhập khẩu các loại bã thực vật như bã cải, đu đủ tía, dừa, cọ, trà để sản xuất phân hữu cơ và thức ăn chăn nuôi" ngày 27/5 làm căn cứ để Sở Kế hoạch đầu tư TP Hồ Chí Minh cấp phép bổ sung kinh doanh ngành nghề "Nhập khẩu bã thực vật" cho một doanh nghiệp.

Căn cứ vào đó, Hải quan TP đã "ách" cả ngàn tấn nguyên liệu vốn được phép nhập khẩu từ nhiều năm qua của một loạt doanh nghiệp tại các cảng biển.

Ngay sau khi các doanh nghiệp đồng loạt phản ứng, Hiệp hội thức ăn chăn nuôi Việt Nam đã có văn bản kiến nghị gửi tới Bộ Tài nguyên - Môi trường. Trả lời Hiệp hội thức ăn chăn nuôi Việt Nam trong văn bản ngày 11/7, Cục Bảo vệ môi trường đã khẳng định: "Việc một số cơ quan Hải quan chỉ dựa vào công văn trao đổi nêu trên mà không dựa vào các văn bản quy phạm pháp luật có liên quan để xem xét việc nhập khẩu nguyên liệu sản xuất thức ăn chăn nuôi của các doanh nghiệp là không phù hợp".

Sau khi Cục Bảo vệ môi trường, Cục Chăn nuôi - Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn có ý kiến, nguyên liệu nhập khẩu của doanh nghiệp nằm tại cảng mặc dù đã được tạm giải phóng nhưng vẫn bị lực lượng Hải quan chế tài bằng biện pháp không được đưa vào sản xuất ngay và buộc phải đem mẫu đi giám định.   

Rắc rối bắt đầu từ chuyện áp dụng thuật ngữ cho nguyên liệu các doanh nghiệp nhập khẩu về. Những loại phụ phẩm từ thực vật sau khi đã được phía nước ngoài ép lấy dầu làm thực phẩm, phần phụ phẩm đã qua sơ chế được gọi thống nhất trong các văn bản pháp quy là "khô dầu thực vật" từ trước tới nay và được các doanh nghiệp trong nước nhập về làm thức ăn chăn nuôi, phân bón, thuốc chữa bệnh thú y thủy sản.

Nhưng khi Sở Kế hoạch đầu tư thành phố gọi bằng cụm từ trên trong văn bản hỏi ý kiến Cục Bảo vệ môi trường, Hải quan đã xem đó là "bã thực vật" và đương nhiên những loại nguyên liệu kể trên bị loại ra khỏi danh mục được phép nhập khẩu theo các quyết định của Bộ Thủy sản (cũ) và Bộ Nông nghiệp & Phát triển nông thôn.

Bà Trần Thị Linh Giang, Trưởng phòng Kinh doanh của Công ty CP Hoa Thịnh cho biết: "Nhập nguyên liệu này đã vài năm nay không sao, mới đây Công ty nhập 500 tấn nguyên liệu khô dầu cải theo một hợp đồng với đối tác nước ngoài qua cảng Khánh Hội và Cát Lái.

Do hàng được giao làm nhiều đợt, lô đầu 196 tấn về đến cảng Khánh Hội tháng 6-2008. Khi chúng tôi làm thủ tục nhận hàng đã bị Hải quan cảng này "chìa" Văn bản số 1049 của Cục Bảo vệ môi trường trả lời Sở Kế hoạch đầu tư thành phố ra làm lý do không cho nhận hàng.

Trong lúc, 2 lô hàng còn lại nhập qua cảng Cát Lái vẫn thông quan bình thường. Sau khi có văn bản của Cục Chăn nuôi gửi Cục Bảo vệ môi trường và Tổng cục Hải quan cùng với kết quả giám định mẫu hàng của Trung tâm Kỹ thuật tiêu chuẩn đo lường 3, lô hàng trên mới được Hải quan cảng Khánh Hội cho thông quan. Rắc rối này đã khiến công ty phải mất hơn 10 ngày sau, hàng mới được về tới doanh nghiệp".

Được biết, còn hàng loạt những doanh nghiệp khác như Công ty TNHH Yuan Da Enterprise và Công ty TNHH Vina tại TP Hồ Chí Minh… gặp rắc rối trong việc nhập khẩu nguyên liệu này. Rõ ràng, áp dụng thuật ngữ "bã thực vật" đã không chính xác, lại trong một văn bản không phải là văn bản quy phạm pháp luật để không cho hàng hóa thông quan, Hải quan tại các cảng Khánh Hội, Cát Lái… đã làm khó doanh nghiệp