TP HCM: Bố trí lại giờ học như thế nào để đạt hiệu quả?

Một trong các nhóm giải pháp mà TP HCM đưa ra để khắc phục tình trạng ùn tắc giao thông cho khu vực nội thành là bố trí lệch giờ, lệch ca học tập. Ngay trong tháng 9, đề án này sẽ được các cơ quan chuyên môn trình UBND TP, ngày 15/10 sẽ được áp dụng thí điểm tại một số trường đại học, THPT, THCS…

Xoay quanh việc này vẫn còn nhiều vấn đề cần được đưa ra để cân nhắc, bàn bạc, làm sao để khi tổ chức triển khai thực hiện sẽ mang lại hiệu quả cao nhất.

Hiện tại, TP Hồ Chí Minh có khoảng 1,5 triệu học sinh, sinh viên, nếu tổ chức việc học lệch giờ thành công cho đối tượng này sẽ giảm đáng kể lưu lượng xe gắn máy, xe đạp trên đường vào cùng một thời điểm.

Trong tổng số học sinh nói trên, chiếm tỷ lệ cao nhất là lứa tuổi bậc mầm non và tiểu học, khoảng 50% và hầu hết trong số này đều được cha mẹ đưa đón đi học bằng phương tiện là xe gắn máy. Thực tế cho thấy, nếu làm tốt việc trên thì nạn kẹt xe, tai nạn giao thông khu vực nội thành thành phố chưa đến mức nghiêm trọng như hiện nay.

Thực hiện phong trào "cổng trường sạch đẹp, an toàn" của ngành Giáo dục và Đào tạo, nhiều trường mầm non, tiểu học và THCS đã xin ý kiến lãnh đạo ngành Giáo dục và chính quyền địa phương bố trí lệch giờ tan học cho từng khối lớp để tránh ùn tắc giao thông trước cổng trường.

Những trường có sân rộng còn bố trí cho cả phụ huynh học sinh vào tận sân trường đón con và nhiều trường được sự hỗ trợ của lực lượng phường đội giữ gìn trật tự trước cổng trường giờ tan học.

Giải pháp mà các ngành chức năng của thành phố đưa ra đối với việc tổ chức học lệch giờ cho học sinh sinh viên là "học sinh mầm non, tiểu học vào học sớm hơn để phụ huynh đưa con đi học xong đi làm luôn. Đối với học sinh bậc THPT và sinh viên sẽ bố trí học trễ hơn".

Nhưng qua tìm hiểu thực tế tại một số trường tiểu học, chúng tôi nhận thấy, tỷ lệ học sinh học bán trú tại khu vực nội thành hiện nay đã khá cao, bình quân khoảng 60%, đa số những bậc phụ huynh có con học bán trú đều đi làm cả ngày.

Giờ vào học của bậc học này áp dụng hiện nay là 7h30' sáng, nếu học sớm hơn sẽ là 7h hoặc 7h15'; giờ tan học là từ 4h đến 4h30' vào buổi chiều, ca sáng từ 10h30' đến 11h.

Với giờ tan học này, như Hiệu trưởng một trường tiểu học cho biết: "Nhiều phụ huynh của trường tôi đã phải than phiền bởi giờ đó họ chưa hết giờ làm".

Khi áp dụng giờ vào học sớm hơn 15-30 phút cho bậc học này, cũng có nghĩa là giờ tan học buổi trưa hoặc buổi chiều sẽ sớm hơn bằng đó thời gian.

Từ đó phát sinh vấn đề, nếu phụ huynh bỏ việc sớm cả tiếng đồng hồ đi đón con sẽ ảnh hưởng không nhỏ tới năng suất lao động trong xã hội; còn nếu học sinh phải chờ phụ huynh tan sở làm như giờ làm việc đang áp dụng hiện nay thì trách nhiệm của nhà trường sẽ nặng hơn trong việc quản lý học sinh; hoặc để các em phải chờ phụ huynh trước cổng trường cả tiếng đồng hồ sẽ rất nguy hiểm.

Và như vậy, việc bố trí lệch giờ học cho bậc học này sẽ không phát huy hiệu quả nếu không gắn kết một cách hợp lý với giờ tan ca, tan sở của người lao động hoặc cán bộ, công nhân viên.

Đối với học sinh bậc THCS, THPT, ở độ tuổi này các em đã lớn, nhiều loại phương tiện được sử dụng để tự tới trường như  xe đạp, xe buýt… cần được khuyến khích, bố trí và khi áp dụng việc bố trí học lệch giờ, cần căn cứ vào tình hình giao thông thực tế của từng khu vực.

Lực lượng đông đảo sinh viên của các trường CĐ, ĐH trong thành phố cũng vậy, phương tiện chủ yếu các em sử dụng hiện nay là xe gắn máy và xe buýt. Thành phố cần nghiên cứu, quy hoạch thành từng khu vực cụm trường theo hướng đưa ra ngoại thành. Sau đó, tổ chức nhiều tuyến xe buýt đưa đón giống như mô hình làng đại học Thủ Đức hiện nay và bố trí giờ vào học, tan học muộn hơn cho đối tượng này.

Một vấn đề nữa cần được thành phố quy định chấm dứt toàn bộ (trừ những học sinh  trường chuyên, trường trọng điểm) vào năm học tới, đó là tình trạng học trái tuyến.

Lẽ ra, nếu học đúng tuyến thì đối tượng học sinh bậc học mầm non, tiểu học và THCS sinh sống ngay trên địa bàn phường, sẽ đỡ vất vả cho cả học sinh lẫn phụ huynh lại góp phần giảm ùn tắc giao thông.

Nhưng theo khảo sát của chúng tôi tại một số trường, tỷ lệ học sinh học trái tuyến là khá cao: Trường Tiểu học N.T.H,. quận 1 có 300 em học trái tuyến trên tổng số 1.406 học sinh; Trường Tiểu học S.H. thuộc quận 3, tuy chỉ có 300 học sinh nhưng tỷ lệ học trái tuyến cũng vào khoảng 20%!

Trên đây là những khó khăn, vướng mắc sẽ nảy sinh khi thành phố quyết định bố trí học lệch giờ, lệch ca nhằm hạn chế ùn tắc giao thông. Một bài toán khó cần phải điều tra, phân tích kỹ lưỡng