“Ông vua măng” muốn đóng góp cho dự án trồng tre chắn sóng

Ông "Vua măng điền trúc" Tạ Văn Tiến nổi tiếng khắp huyện bởi câu chuyện mang giống măng lạ về làng, bắt vợ con nhổ hết những cây vốn là "chủ lực" của gia đình để trồng thứ cây còn rất xa lạ với người nông dân. Khi đọc bài báo về dự án trồng tre chắn sóng được thực hiện quá chậm, ông đã nảy ra sáng kiến, đưa rừng măng điền trúc của mình trở thành rừng cây chắn lũ.

Thực tế nó đã trở thành rừng cây chắn lũ ở xã Liên Trung, huyện Đan Phượng và vùng phân lũ sông Đáy, xã Song Phương, xã Hiệp Thuận, huyện Phúc Thọ, Hà Tây. Cũng nhờ có nó mà bao đợt mưa lũ, nước sông dâng cao cũng không phá vỡ được bức tường kiên cố để vào phá hoại mùa màng, nhà cửa.

Ông Tiến cho biết, xóm Cống nơi gia đình ông sinh sống là đất phù sa cổ (nhiều cát), thuộc vùng phân lũ, nông dân bao đời luôn trăn trở trồng cây gì để tránh được quy luật khắc nghiệt của thiên nhiên. Nhưng quanh đi quẩn lại vẫn chỉ có ngô, khoai, sắn. Không cam chịu cảnh nghèo, năm 2000, ông tình cờ nghe trên tivi về dự án trồng cây măng ngọt tại Việt Nam, và chính giây phút ấy đã làm thay đổi cuộc sống của gia đình ông.

Cây măng ngọt này được gọi là "điền trúc", giống phải mua ở Trung Quốc. Nhưng dự án nhanh chóng bị thất bại ở các tỉnh Thái Nguyên, Vĩnh Phúc do nông dân không nghiên cứu kỹ tính năng, tác dụng của loại măng này. Ông Tiến thấy đây là một dự án hay vì măng rất quen thuộc với họ "tre" ở nước ta và rất dễ sống. Ông mày mò nghiên cứu tỷ mẩn, trong đầu lập kế hoạch: sẽ bán được măng sạch và tận thu sản phẩm phụ cung cấp cho công nghiệp mây tre đan.

Bỏ tất cả lời can ngăn của gia đình, ông lặn lội sang Trung Quốc chọn giống. Quyết định cuối cùng của ông là cây điền trúc. Năm 2002, dân làng nhìn ông với ánh mắt kỳ quặc khi ông nhổ hết lúa, ngô để trồng măng. Ông như người "lẩn thẩn" khi cả ngày, thậm chí cả đêm ở ngoài vườn. Ông theo dõi măng lớn lên từng ngày rồi tỷ mẩn ghi nhật ký.

Ông Tiến bên những luống măng giống.

Theo tài liệu của Trung Quốc thì cây măng điền trúc cho thâm canh 140 tấn/ha, nhưng trồng ở Việt Nam, chỉ cần được 70 tấn/ha là thành công lắm rồi. Không ngờ, năm đầu tiên, ông đã gần với tới con số mơ ước. Và những năm tiếp theo, năng suất đã vượt cả dự tính. Cây măng điền trúc không những cho năng suất cao mà còn cải tạo được vùng đất bạc màu.

Sản phẩm măng sạch của ông chẳng mấy chốc được thị trường đón nhận. Đến mùa thu hoạch, ôtô về mua buôn đến tận làng. Mỗi cây măng ông bán với giá 5 nghìn đồng. Các sản phẩm phụ còn lại được tận thu làm mành trúc, chiếu trúc, mây tre đan. Ông tự hào khoe: "Cứ nhân rộng trồng măng điền trúc sẽ hạn chế phá rừng". Ông đã chứng minh cho dân làng về thành công của mình bằng chính lòng yêu lao động, ham học hỏi và bứt phá vươn lên.

Từ chỗ lúc đầu chỉ có 150 khóm măng trồng trên 5 sào ruộng, giờ đây cơ ngơi của ông Tiến là 4.000 khóm trên 110 sào. Có tiền, ông mở rộng diện tích đất trồng măng bằng việc mua lại trên 100 sào đất của những chủ trang trại khác canh tác không hiệu quả. Từ chỗ "chạy ăn từng bữa", nay ông Tiến thu lãi một năm vài trăm triệu đồng. Cả gia đình ông, từ con trai, con dâu đều ngày đêm bên vườn măng. Chiều đến, từng đàn cò trắng bay về rừng măng của ông làm tổ. Nó được ví như một nơi có môi trường sinh thái xanh - sạch - đẹp nhất huyện.

Được gọi là tỷ phú bởi ông Tiến là người có nhiều đất nhất nhì huyện Đan Phượng, nhưng khao khát cháy bỏng của ông là phủ xanh được 1 triệu ha rừng măng trên cả nước. Chính vì khát vọng ấy mà ông đã cũng cấp giống măng điền trúc đi một số tỉnh, đến tận nơi hướng dẫn cách chăm sóc, khi cây sống và nông dân có nhu cầu ông mới bán. Mơ ước của ông là đem măng điền trúc vào trồng ở cùng cát Quảng Trị và bến cát Bình Dương.

Tới đây, ông sẽ xây dựng rừng măng thành vùng nguyên liệu 500ha, vừa chế biến vừa xuất khẩu. Đề nghị được cung cấp giống, kỹ thuật miễn phí cho vùng cần trồng tre chắn sóng liệu có quá mạo hiểm? Ông Tiến cho rằng, măng điền trúc đã trồng thành công ở vùng nước ngập theo mùa như ở bãi Liên Trung, Yên Mỹ, Thanh Trì và Hải Bối (Hà Nội). Cây này nếu trồng ở vùng ven biển, ven sông sẽ rất có triển vọng vì tác dụng chắn sóng và lũ.

Ông Tiến đưa ra so sánh: "Nhiều nơi trồng tre trên gốc rất lâu cho thu hoạch (từ 4-5 năm). Nhưng cây điền trúc trồng theo chiết cành rất nhanh, chỉ 12 tháng cây đã cho thu hoạch, công chăm bón cũng sử dụng rất ít. Nếu trồng vào cuối mùa mưa bão năm nay thì mùa mưa bão năm sau nó đã có tác dụng chắn sóng rồi"