Hà Nội: Hàng loạt biệt thự xây thô bị bỏ hoang

Trong những ngày gần đây, thị trường nhà đất đang ấm trở lại. Nhưng có thực là nhu cầu nhà ở đến mức quá nóng như những gì đang diễn ra trên thị trường? Với câu hỏi này, chúng tôi đã về một số khu đô thị mới ở Hà Nội tìm hiểu.

Nhu cầu nhà ở có tăng đột biến?

Thật ngạc nhiên khi trái với vẻ như thiếu hụt về nhà ở mà sự sôi động của thị trường phản ánh, thì giữa Thủ đô đất chật người đông, tại các khu đô thị đẹp nhất vẫn đang có rất nhiều ngôi biệt thự xây thô bị bỏ hoang với đúng nghĩa.

Điểm đầu tiên chúng tôi đến là Khu đô thị Mễ Trì Hạ. Cũng nghe dư luận phản ánh, nhưng đến đây, vẫn không khỏi bất ngờ khi số lượng biệt thự bị bỏ hoang lại nhiều đến thế. Có tới vài chục ngôi đã được xây dựng nhiều năm vẫn không người ở. San sát, xếp cả dãy chứ không phải là thỉnh thoảng mới điểm một cái như hình dung của nhiều người.

Ở những ngôi gọi là biệt thự này, cỏ hoang mọc kín sân, kín vườn, tường nhà ủ mốc rêu phong, khiến không thể có cảm giác đây là một khu đô thị vừa được xây dựng. Lội qua khoảng sân cỏ mọc lút đầu người để bước vào một ngôi nhà nằm ngay cạnh đường, chúng tôi rùng mình trước những gì chứng kiến.

Ở tầng 1 ngôi nhà, chúng tôi phải bước rón rén thật cẩn thận mới tránh giẫm phải những bãi chất thải la liệt, còn trên tầng 2 và tầng 3, từ lòng nhà cho đến hành lang, khu phụ đều vô thiên lủng bơm kim tiêm và bao cao su đã sử dụng. Toàn bộ ngôi nhà bốc lên mùi xú uế kinh khủng. Những ngôi nhà bỏ hoang liền kề cũng trong tình trạng như vậy.

Ông Nguyễn Văn Thành, một cán bộ hưu mới đến đây ở cho biết, các ngôi nhà này đều đã được xây dựng 4 - 5 năm, nhưng cũng chẳng biết ai là chủ vì không thấy đến bao giờ.

Ở khu đô thị Linh Đàm, chen giữa những ngôi nhà tầng cao đẹp đẽ, cũng san sát những ngôi nhà bỏ hoang như thế. Màu rêu mốc của các ngôi nhà xây thô đủ cho thấy tuổi thọ của chúng. Chỉ khác là ở đây, nhiều ngôi nhà không để thênh thang, mà các cửa được xây bít bằng gạch. Còn cũng giống nhau ở chỗ cỏ mọc um tùm, ẩm mốc và hoang phế cùng muỗi, dĩn, rắn, chuột.

Chúng tôi làm quen với anh Tống Văn Vĩnh, một chủ nhà đang xây dựng, được anh cho biết: Các ngôi nhà ở cạnh nhà anh đều đã được xây dựng 5 - 6 năm và hầu hết đã được mua bán qua nhiều chủ. Như ngôi nhà của anh đang xây dựng, cũng là mua lại của người anh họ là bác sĩ ở một bệnh viện của Hà Nội, còn người bác sĩ cũng mua lại từ một quan chức của Bộ Xây dựng. Anh Vĩnh cho biết, mua rồi thì sửa sang lại cho sạch đẹp để cho thuê hoặc bán, chứ anh đã có nhà ở nội thành.

Với những gì đã thấy, có thể khẳng định rằng, có một diện tích nhà không nhỏ đã được bán cho những người không có nhu cầu sử dụng. Đó là nguyên nhân dẫn tới những khu đô thị này đang có một diện tích nhà, đất lớn bỏ trống nhiều năm liền, gây lãng phí rất lớn.

Thực tế này cũng chỉ ra, nhu cầu nhà ở không đến mức căng thẳng như những gì đã diễn ra những ngày qua. Không ít người mua nhà chỉ để đầu cơ và bán kiếm lời, nhất là khi đồng đô la rớt giá, còn giá vàng luôn không ổn định như thời gian qua.

Bên cạnh đó, những ngôi nhà bỏ hoang này đã tạo điều kiện cho tệ nạn xã hội khi đây là địa điểm lý tưởng cho những kẻ nghiện hút lợi dụng để tiêm chích. Môi trường ở các khu vực này cũng bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Giữa những căn nhà xây dựng đàng hoàng, lại lốm đốm xôi đỗ những ngôi nhà cỏ mọc um tùm, nặng mùi uế khí, ảnh hưởng đến môi trường và cảnh quan  khu đô thị.

Chị Hạ Thị Hà, một nhân viên vệ sinh ở khu đô thị Mễ Trì cho biết: Những khi có gió, các nhà ở xung quanh rất khổ vì mùi hôi thối bay ra. Còn chẳng cần phải đợi trời mưa, ngay giữa ngày nắng mà muỗi, dĩn vẫn từ các bụi cây, lùm cỏ của các ngôi nhà hoang hoành hành.

Gây lãng phí tài sản xã hội và bức xúc trong nhân dân

Điều đáng nói là, trong khi quỹ đất của Hà Nội luôn eo hẹp, khiến thành phố gặp rất nhiều khó khăn trong việc tìm kiếm quỹ nhà, đất phục vụ cho việc giải phóng mặt bằng để xây dựng các công trình công cộng, hay giải quyết nơi ở cho các đối tượng chính sách, thì lại có cả trăm ngôi biệt thự tại các khu đô thị đẹp nhất Hà Nội bị bỏ hoang, đã gây bức xúc trong nhân dân từ nhiều năm trước. Bởi không chỉ lãng phí rất lớn tài sản xã hội, mà đây còn là dấu hiệu của việc đầu cơ, tích trữ, góp phần thao túng thị trường nhà đất.

Chính vì thế, từ ngày 23/5/2005, UBND TP Hà Nội đã có Công văn 2053/UB/NNĐC gửi Sở Tài nguyên - Môi trường và Nhà đất cùng UBND các quận, huyện, trong đó nêu rõ: ''Trong thời gian qua, với sự phát triển đô thị và công nghiệp, thành phố đã có nhiều khu đô thị mới được hình thành, tạo ra diện mạo mới, nếp sống mới của người dân đô thị. Tuy nhiên, tại một số khu đô thị mới và khu nhà ở, có tình trạng nhiều lô đất chưa xây dựng hoặc mới quây tạm, nhiều nhà liên kề mới xây thô; nhiều căn hộ, nhà biệt thự đã hoàn thiện nhưng không sử dụng gây lãng phí tài sản xã hội và bức xúc trong nhân dân''.

UBND thành phố Hà Nội đã giao các đơn vị chức năng kiểm tra, rà soát tình hình nhà đất chưa có người ở, đặc biệt là ở các khu đô thị và khu nhà ở mới xây dựng để báo cáo UBND  trước 10/6/2005, trước khi báo cáo Thành ủy Hà Nội.

Thế nhưng từ đó đến nay, những ngôi nhà, biệt thự xây thô bỏ hoang vẫn chễm chệ ngự ở các khu đô thị. Thực tế này cũng có thể đặt ra câu hỏi: Phía sau những cơn sốt về nhà ở điều gì là thực và lẽ nào cứ để tình trạng nhà bỏ hoang ngay khi xây xong cứ tồn đọng trong bối cảnh quỹ đất không hề thừa?

Thành phố đã có quy định về đất không sử dụng trong 12 tháng liền phải bị thu hồi, còn với nhà bỏ không sau nhiều năm thì sao?

Một giải pháp cần thiết để vừa tránh được đầu cơ nhà đất, giảm sức ép về nhà ở, vừa tạo ra bộ mặt đô thị xứng đáng là một bộ phận của Thủ đô thời hội nhập là rất cần thiết