Cát Hải vật vã sau cơn hồng thuỷ

Với sức gió giật trên cấp 11, gặp đúng lúc triều cường, sóng biển cao có lúc tới 4-5m, tuyến đê biển Hoàng Châu - Văn Chấn bảo vệ đảo Cát Hải dài 3km cùng tuyến kè Gia Lộc chưa đầy 1 giờ đã bị sạt lở. Nước biển tràn vào đảo gây ngập lụt khắp nơi. Rất may, không có thiệt hại về người do trước đó lực lượng Công an huyện cùng chính quyền địa phương đã kịp thời sơ tán gần 5.000 người dân về nội thành Hải Phòng.

Cho tới chiều 28/9, khi nhóm phóng viên chúng tôi có mặt tại đảo, nước biển tại trung tâm thị trấn vẫn còn ngập tới 0,5m. Điều đó cũng có nghĩa là toàn bộ các công trình dân sinh bị chìm trong nước mặn, trong đó có nguồn nước ngọt vốn rất hiếm hoi từ các giếng ngầm, bể ngầm và nguồn nước rửa từ các giếng khoan.

Một nghịch lý là bão nhưng mưa hầu như rất ít, lượng mưa nhỏ thường được gọi là "mưa đền cây" không cứu được người dân thoát khỏi cơn khát nước ngọt trầm trọng vốn đã từ hàng chục năm nay.

Ông Nguyễn Hữu Khánh - Phó Chủ tịch UBND huyện Cát Hải cho hay, do cưa xây dựng được hệ thống dẫn nước ngọt từ thành phố ra đảo, nguồn nước ăn của trên 2,6 vạn dân ở 5 xã và 1 thị trấn của huyện đảo Cát Hải chỉ còn cách trông chờ vào nguồn nước mưa và nước mua từ các tàu, thuyền. Nguồn nước rửa trông vào các giếng khoan.

Tại thời điểm này, cả nước mưa trong bể lẫn nước giếng khoan không còn sử dụng được. Nước mua từ các tàu, thuyền giá mắc đến thắt ruột. Bà con đã phải chia sẻ, nhường cho nhau từng gáo nước ngọt. Nước ngọt chỉ được phép dùng cho nấu ăn.

Báo động khẩn về môi trường sống

Do yếu tố về địa lý, khi bão số 7 tràn qua, đảo Cát Hải hầu như bị biệt lập hoàn toàn với đất liền. Không thể có sự ứng cứu nào hữu hiệu ngoài những nỗ lực của lực lượng tại chỗ chống chọi với bão. Theo thông báo của UBND huyện, ngoài việc tập trung sức khắc phục các tuyến đê bị sạt lở, những ngày này, Cát Hải đang tập trung máy bơm bơm nước ra biển.

Tuy nhiên, do mực nước biển vẫn đang rất cường, cao hơn cả những vùng trũng trên đảo nên hiệu quả không là bao. Nước mặn tiếp tục gây ra những hậu quả nặng nề về môi trường sinh thái. Bãi chứa rác của đảo nằm phía trên thị trấn Hòa Quang vẫn ngập chìm trong nước, đe dọa ô nhiễm nghiêm trọng nhiều khu dân cư. Xác súc vật chết cùng với mùi các chất phế thải không được xử lý bốc lên dưới cái nắng gay gắt.

Cơ quan y tế huyện đã có kế hoạch phòng bệnh cho dân nhưng do giao thông bị gián đoạn, một số khu vực vẫn còn bị cô lập vì ngập lụt, việc triển khai đang gặp rất nhiều khó khăn…

Kinh tế thiệt hại nặng nề

Trước hết, tuyến đê Văn Chấn - Hoàng Châu, tuyến kè Gia Lộc… bị sạt lở đã khiến trên 14.000ha nuôi trồng thủy sản trên đảo bị mất trắng. Gần như toàn bộ diện tích sản xuất muối (hơn 1.000ha) bị xóa sổ. Đường xuyên đảo 2B bị sạt lở nghiêm trọng gây ách tắc giao thông…

Trưởng phòng Giáo dục huyện Cát Hải Nguyễn Thị Giang cho biết, nhiều trường học tới nay vẫn đang bị ngập nước. UBND huyện chỉ thị, bằng mọi giá, từ ngày 29/9, các trường phải đưa học sinh trở lại lớp. Tuy nhiên, việc này hoàn toàn không dễ dàng…

Theo Chánh văn phòng UBND huyện Cát Hải Đặng Quốc Phóng, mới chỉ qua thống kê ban đầu, bão số 7 đã gây hậu quả rất nặng nề cho các hoạt động kinh tế của đảo Cát Hải. Thiệt hại ước tính gần 20 tỷ đồng.

Vấn đề quan trọng trước mắt và cũng là lâu dài không ngoài việc xử lý các tuyến đê biển, kè chắn sóng tại đảo. Hầu hết những người dân trên đảo qua trò chuyện đều không giấu nổi nỗi nơm nớp trước những con đê chưa đủ sức chống đỡ những cơn sóng lớn.

Thành phố Hải Phòng đã đầu tư rất lớn, kiên cố hóa các tuyến đê này, song trên thực tế vẫn còn rất nhiều công việc phải làm. Đã tới lúc cần phải có những dự án khả thi xây những tuyến đê, kè hiện đại với sự liên kết vững chắc của các khối đá, bê tông, tránh tình trạng xếp đá tự do (nhất là tại khu vực kè Gia Lộc) để sóng lớn cuốn đá lên bờ gây xói lở v.v…