Vì sao ông Dương Xuân Tuý, Nguyên tổng giám đốc Dâu tằm tơ bị khởi tố?
Được biết, Bộ Nông nghiệp & Phát triển nông thôn cũng đã bãi miễn chức danh Tổng giám đốc với ông Dương Xuân Túy vì những hành vi sai phạm này.
Ký một chữ, 30 tỉ đồng bốc hơi!
Với 5 nhà máy xe tơ có tổng công suất xấp xỉ 10 nghìn tấn/năm, lại đúng vào thời điểm mà các nhà máy ươm tơ của Viseri đang trên đà thua lỗ do nhiều nguyên nhân như chất lượng giống kém, năng suất không cao, không đủ nguyên liệu phục vụ việc nuôi tằm... thì nguồn thu của Viseri chủ yếu dựa vào 5 nhà máy này và bình quân hàng năm, nó đã cho ra từ 8 đến 10 nghìn tấn.
Tuy nhiên, trong khoảng thời gian từ năm 1999 đến 2004, các chi phí sản xuất đều tăng nhưng chẳng hiểu sao, giá gia công xe tơ vẫn đứng yên một chỗ khiến nội bộ Viseri xuất hiện nhiều thắc mắc.
Những thắc mắc ấy chưa được ai giải đáp thì đùng một cái, trong cuộc họp với Công ty Matsumura, Nhật Bản, là đơn vị đặt hàng xe tơ với Viseri dưới sự chủ tọa của ông Dương Xuân Túy, Kế toán trưởng Phạm Ngọc, Trưởng phòng Kinh doanh Nguyễn Tiến Dũng (nhưng thực tế thì hai người này không tham gia họp), ông Dương Xuân Túy đã cương quyết “không đồng ý giảm giá gia công xe tơ từ 15 đến 20% theo đề xuất của phía Nhật Bản... Nếu có giảm thì chỉ giảm khoảng 7 hoặc 8% đối với một số mặt hàng với điều kiện phải họp để thống nhất mở thêm một số mặt hàng mới”.
 |
| Nhà xưởng nhiều nơi bỏ hoang. |
Nhưng chỉ 2 tháng sau buổi họp đó, khi Viseri công bố biên bản, người ta mới vỡ lẽ ra rằng phía Việt Nam - vẫn là ông Túy, ông Ngọc, ông Dũng đồng thời có thêm ông giám đốc Công ty Sản xuất kinh doanh và xuất nhập khẩu tơ tằm, đồng ý điều chỉnh 21 mặt hàng tơ xe.
Nhưng, đó mới chỉ là trong biên bản. Còn thực tế thì theo tìm hiểu của chúng tôi, tổng số 33 mặt hàng Viseri gia công cho Matsumura, thì tất cả đều được... giảm giá. Trong đó, có 30 mặt hàng giảm giá từ 6 đến 22,7% (từ 3,2 USD giảm xuống còn 1,7 USD, có loại chỉ còn 0,3USD/kg) mà không hề thông qua Hội đồng quản trị. Khi bị chất vấn, ông Túy đã trả lời: “Tình thế bắt buộc nên phải giảm giá để cạnh tranh với Trung Quốc. Nếu không có Matsumura thì Viseri không thể tồn tại được” (?!).
Ngoài ra, Viseri lại còn phải giảm chi phí xuất khẩu khi xuất sang Nhật, đồng thời trước đây một số phụ tùng, linh kiện của máy ươm tơ – kể cả những loại máy ra đời từ cách đây 40, 50 năm do phía Nhật Bản cung cấp thì sau “biên bản” này, VISERI phải tự lo tìm kiếm. Mà tìm kiếm ở đâu ra ngoài con đường mua lại từ đối tác, giá cả do đối tác quyết định. Với những quy cách về đóng gói xuất khẩu, hợp đồng cũ chỉ yêu cầu loại thùng 1 lớp thì bây giờ nó biến thành “đóng gói theo yêu cầu của Nhật Bản” mà cụ thể là Viseri phải mua bao bì 2 lớp, dẫn đến khối lượng hàng trong mỗi thùng chỉ còn khoảng 70 đến 80% so với loại thùng cũ. Như thế, số lượng thùng đựng hàng ắt phải tăng lên, chi phí nhiều hơn.
Và hệ quả của vấn đề này là: Giá gia công rẻ mạt, thấp hơn chi phí đầu vào, không còn khoản nào để khấu hao máy móc, lương công nhân ở một vài nhà máy chỉ còn 800-900 nghìn đồng/tháng, dẫn đến chuyện người lao động nghỉ việc. Ở những nhà máy mà mức lương khá hơn, công nhân phải tăng thêm giờ lao động để đảm bảo thu nhập.
Trước khi vụ án bị khởi tố, đã có nhiều đơn tố cáo những sai phạm của ông Dương Xuân Túy được gửi đến các cơ quan chức năng. Tiến hành xem xét, cơ quan chức năng đã lấy số liệu của một năm để đánh giá mức độ thiệt hại thì thấy rằng trong tổng số 2.052 tấn tơ xe gia công, có 738 tấn xuất đi Nhật Bản, 1.194 tấn xuất đi các nước khác.
Trao đổi với chúng tôi, một cán bộ điều tra của Công an tỉnh Lâm Đồng cho biết: “Chỉ tính riêng hai khoản đã điều chỉnh theo hướng có lợi cho phía đối tác Nhật Bản, Viseri đã bị mất trên 30 tỉ đồng”. Sau đó, các cơ quan chức năng đã khẳng định việc hạ giá gia công xe tơ của ông Dương Xuân Túy là “vi phạm nguyên tắc quản lý kinh tế gây thiệt hại nghiêm trọng về tài sản” nhưng bộ chủ quản của Viseri là Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn lại không kiên quyết xử lý, để VISERI ngày càng sa lầy.
Nếu nói đến ông Dương Xuân Túy mà không nói đến một người nữa thì e rằng vẫn còn thiếu sót. Trước đây, khi vụ việc làm ăn thua lỗ của Viseri nổ ra, dẫn đến một số công nhân tập trung khiếu nại, đòi hỏi quyền lợi chính đáng, chúng tôi đã lên “thành phố sương mù” để thực hiện loạt phóng sự nói về “Viseri con thuyền sắp đắm, ai làm bối rối tơ vò” thì lần này, khi trở lại “thủ đô dâu tằm tơ”, chúng tôi còn được biết thêm về một nhân vật khác.
Được ông Túy đưa lên làm Phó phòng Kinh doanh - Công ty Dệt, may lụa tơ tằm 2-9 (thời điểm này ông Túy là Giám đốc Công ty 2-9), trực thuộc Viseri với chức năng tổ chức sản xuất, kinh doanh và bán hàng, nhân vật này đã nhận hàng rồi đem bán cho nhiều nơi với tổng số tiền phải nộp về cho công ty là khoảng 953 tỉ đồng. Đến ngày ông Dương Xuân Túy lên làm Tổng giám đốc VISERI, thì nhân vật ấy cũng được... chuyển lên, để lại cho Công ty 2-9 món nợ 267 triệu đồng. --PageBreak--
Chưa hết, ông ta còn ký hợp đồng nhận khoán một cửa hàng tại số 28 đường Mạc Đĩnh Chi, quận1, TP HCM để kinh doanh vải, lụa, quần áo của VISERI với giá 6 triệu đồng/tháng. Khi cửa hàng đi vào hoạt động, VISERI đã rót cho ông ta một lượng sản phẩm trị giá 126 triệu đồng. 6 tháng sau, khi VISERI làm thủ tục thanh toán 126 triệu tiền hàng hóa và 36 triệu tiền thuê cửa hàng, thì ông ta chỉ trả tổng cộng 100 triệu, còn nợ lại 62 triệu đồng mà không rõ đến nay đã được thanh toán chưa?
Ngay từ đầu đã… cố ý làm trái?
Khi lên nắm giữ chức vụ Tổng giám đốc Viseri, ông Dương Xuân Túy hẳn đã biết rõ cái bi kịch “nhập trứng tằm” mà người tiền nhiệm của ông đã làm, gây thiệt hại gần 750 triệu đồng, vậy mà chẳng hiểu sao, lại xảy ra một vụ “nhập trứng tằm” nữa.
Tháng 7/2003, sau khi bàn bạc với một người Trung Quốc (cho đến nay, vẫn không biết người này là ai, thuộc công ty, xí nghiệp nào vì ông ta đã chết), VISERI bèn bỏ ra hơn 1 tỉ đồng để nhập về - vừa máy móc thiết bị, vừa trứng tằm giống. Tuy nhiên, đây không phải là trứng thương phẩm nên vẫn cần phải nhân giống trong phòng thí nghiệm. Toàn bộ số trứng giống và thiết bị được đưa qua đường tiểu ngạch tại cửa khẩu Móng Cái nhưng chẳng ai biết rõ xuất xứ của nó từ đâu và dĩ nhiên là không làm thủ tục hải quan, cũng như không qua khâu kiểm dịch.
Máy móc giờ đây gỉ sét.
Điều buồn cười nhất là trong cái gọi là máy móc, thiệt bị ấy, lại có cả những thứ mà ở Bảo Lộc, các cơ sở tiểu thủ công nghiệp thừa sức làm, chẳng hạn như “giấy đẻ trứng” - thực chất chỉ là giấy gió, bề mặt thô, ráp, nhằm giúp cho trứng bám dính vào. Những tờ “giấy đẻ trứng” trên góc có in loằng ngoằng mấy dòng chữ Trung Quốc này, giá gốc là 1,6 nhân dân tệ, (NDT) nhưng khi nhập kho VISERI, nó biến thành 3,7 NDT (khoảng gần 40 nghìn đồng Việt Nam).
Bên cạnh đó, còn có nong đan bằng tre (chắc là tre họ tốt hơn tre ta?), “bàn đẻ trứng” - là những chiếc bàn thông thường, giá gốc 70 NDT, VISERI nhập kho thành 158 tệ. Lại có cả trăm bộ “chày, cối” bằng sứ, (nhìn thua xa sứ Hải Dương, sứ Bát Tràng ở ta), giá gốc mỗi bộ 4 NDT, VISERI nhập kho xong, nó biến thành 9 NDT. Tréo ngoe hơn, trong lô thiết bị còn có “ẩm kế” (là dụng cụ đo độ ẩm), axít kế (dụng cụ đo nồng độ axít) – là những thứ mà nhiều nhà máy ở Việt
Trứng giống, máy móc đưa về Bảo Lộc cùng với một chuyên gia Trung Quốc tên là Tăng Xuân Bình. Lập tức, VISERI cho thành lập một bộ phận mang tên “Trung tâm giống” để bắt tay vào việc. Nhưng đến lúc này, chuyên gia Trung Quốc mới phát hiện ra rằng vẫn còn thiếu hệ thống làm lạnh. Vậy là một lần nữa – tháng 8/2003, VISERI phải nhập thêm thiết bị làm lạnh với giá 298 triệu đồng rồi khi đưa về đến cửa khẩu Hoành Mô, tỉnh Quảng Ninh, VISERI nhờ một phụ nữ vận chuyển qua biên giới, đồng thời dặn bà ta khi khai báo hải quan, thì khai giá trị thiết bị là 62 triệu đồng để chỉ đóng thuế 19 triệu.
Hì hục “nhân giống” suốt một thời gian, mà giống tằm chỉ phát triển trong phòng thí nghiệm, còn hễ cứ đưa ra sản xuất đại trà thì nó... ốm, rồi chết. Tới khi chuyên gia Trung Quốc Tăng Xuân Bình về nước, toàn bộ thiết bị được giao lại cho Công ty giống, rồi bỏ không, lãng phí cả tỉ đồng. Việc nhập giống và thiết bị này có sự bàn bạc, thống nhất trong Hội đồng quản trị nên sau khi xác minh làm rõ, Công an Lâm Đồng đã kiến nghị Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn thanh tra, xử lý những người liên quan. Kết quả là một Phó tổng giám đốc VISERI bị cách chức nhưng hậu quả mà nó để lại, thì đến nay vẫn chưa khắc phục được.
Không chỉ nhập lậu, trốn thuế, trong một vài liên doanh với nước ngoài, VISERI đã để xảy ra những vụ việc khó hiểu. Nguyên là trước đây, VISERI liên doanh với Singapore để cho ra đời Công ty VISINTEX nhưng sau đó, ông Matsui Kunikiho, người Nhật, Giám đốc Công ty Kimono Daigaku nhảy vào thay thế.
Trong quá trình liên doanh, ông Matsui vừa là đối tác bao tiêu sản phẩm, lại vừa là... Chủ tịch Hội đồng quản trị của VISINTEX! Điều này đã dẫn đến việc Công ty Kimono Daigaku bán cho VISINTEX một số máy móc, thiết bị trị giá 136.000 USD. Toàn bộ máy móc, thiết bị ấy nhập về mà không qua khâu thẩm định rồi sau khi lắp ráp xong, cũng chẳng ai đánh giá chất lượng. Một kỹ sư của VISERI cho chúng tôi biết: “Máy móc đều là máy cũ, ở Nhật người ta thải bỏ từ lâu rồi”. Theo đánh giá của các chuyên gia ngành dệt, toàn bộ máy móc chỉ chừng 11.000 USD là... hết đất!
Liên doanh đi vào hoạt động và khi tiêu thụ sản phẩm được đồng nào, ông Matsui bỏ túi ngay đồng ấy với lý do “trừ vào tiền mà ông đã đầu tư”. Tính đến ngày 30/4/2006, Matsui còn nợ VISINTEX 613.000 USD. Khi VISINTEX đòi, Matsui bèn tự lập ra một số hóa đơn, chứng từ để chứng minh rằng mình đã đổ vào liên doanh hơn 1 triệu USD.
Theo tìm hiểu của chúng tôi, trong phần góp vốn của ông Matsui, có khoảng 200.000 USD là của bạn bè ông ở Nhật nhưng ông không chia lãi cho họ, nên họ đã gửi đơn đến các cơ quan chức năng tỉnh Lâm Đồng để kêu cứu. Bên cạnh đó, ông Matsui còn lập ra một nhà máy riêng chuyên về xe tơ ở Lộc Sơn, và có lẽ do thiếu vốn, nên ông dùng số tiền ấy để đắp vào.
Chưa hết, ngày 27/8/2006, lợi dụng lúc ông Nguyễn Tiến Dũng, Giám đốc VISINTEX đi công tác, ông Matsui đã vào văn phòng công ty, yêu cầu chị Cấn Thị Hồng Lý, là nhân viên văn thư phải đưa chìa khóa cho ông. Sau đó, ông mở tủ, lấy con dấu công ty rồi cất luôn, khiến lãnh đạo VISERI phải làm công văn, gửi các cơ quan chức năng đề nghị thu hồi giúp.
Sau khi bị khởi tố, ông Dương Xuân Túy được cho tại ngoại. Hiện tại, Cơ quan điều tra vẫn đang tiến hành xác minh những nguyên nhân đưa đến hành vi cố ý làm trái gây hậu quả nghiêm trọng của ông Dương Xuân Túy trong việc giảm giá gia công xe tơ, dẫn đến thiệt hại khoảng 30 tỉ đồng
