Bồi đắp sức mạnh nội sinh của dân tộc
Khai xuân mới 2026, khi Ban Bí thư Trung ương Đảng tổ chức Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết số 79-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế nhà nước và Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, Tổng Bí thư Tô Lâm đã có những phát biểu rất quan trọng.
Tổng Bí thư Tô Lâm khẳng định khi nói về Nghị quyết số 80-NQ/TW, rằng phát triển văn hóa Việt Nam chính là tạo dựng nội lực tinh thần để bồi đắp sức mạnh nội sinh của dân tộc. Trên tinh thần đó, Tổng Bí thư đề nghị tập trung triển khai đồng bộ 5 nhiệm vụ trọng tâm mà trước hết là phải xây dựng và lan tỏa hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa và chuẩn mực con người Việt Nam thời kỳ mới; Thứ hai, phải coi xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh là nhiệm vụ mang tính nền tảng; Thứ ba, đặt trọng tâm vào giáo dục và phát triển con người, coi đây là trục xuyên suốt của chấn hưng văn hóa; Thứ tư, phát triển công nghiệp văn hóa để văn hóa vừa là nền tảng tinh thần, vừa là nguồn lực kinh tế, vừa là sức mạnh mềm của quốc gia; Thứ năm, xây dựng văn hóa trong hệ thống chính trị và coi đây là gốc của niềm tin xã hội.
Nhấn mạnh: “Một đất nước muốn đi xa phải có "la bàn" về giá trị”, Tổng Bí thư Tô Lâm nói rõ “giá trị ấy phải kết tinh được truyền thống và khát vọng hiện đại, đủ mạnh để dẫn dắt hành vi xã hội, đủ rõ để phân biệt đúng - sai; tốt - xấu; thật - giả và đủ bền để chống lại sự lệch chuẩn, lai căng và sự thao túng trong môi trường số.
Trong đó, cần nhấn mạnh những phẩm chất cốt lõi: yêu nước, thuần phong mỹ tục, kỷ cương, liêm chính, trách nhiệm, nhân ái, sáng tạo, khát vọng vươn lên. Quan trọng hơn, hệ giá trị không thể chỉ "viết trong văn bản", mà phải được cụ thể hóa thành chương trình giáo dục, thành chuẩn mực công vụ, thành tiêu chí đánh giá văn minh cộng đồng và thành thước đo chất lượng phát triển”.
Nghị quyết số 80-NQ/TW được Bộ Chính trị ban hành ngày 7/1/2026, trong quá trình hoàn thiện các văn kiện của Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng. Đó là một trong những nghị quyết mang tính chuyên sâu cho một lĩnh vực cụ thể là văn hóa - thể hiện rõ quan điểm của Đảng ta trong bối cảnh mới. Ngay sau đó, ngày 24/2/2026, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết số 30/NQ-CP về Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW.
Một trong những nội dung đặc biệt quan trọng của Nghị quyết số 30/NQ-CP chính là ở việc tổ chức thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW. Những việc ấy đều được gắn với các mốc thời gian cụ thể. Chẳng hạn, Chính phủ triển khai cho các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, UBND các tỉnh, thành phố theo chức năng, nhiệm vụ xây dựng, ban hành, bố trí nguồn lực bảo đảm thực hiện và triển khai Kế hoạch thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW và Chương trình hành động của Chính phủ trong tháng 3/2026.
Theo đó, các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, UBND các tỉnh, thành phố, cơ quan Trung ương của các hội hoạt động về lĩnh vực văn hóa có trách nhiệm rà soát các chương trình, kế hoạch hành động thực hiện các nghị quyết của Đảng, Chương trình hành động của Chính phủ đã ban hành, còn hiệu lực thực hiện, có liên quan đến phát triển văn hóa để điều chỉnh đồng bộ, thống nhất với chương trình hành động thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW, hoàn thành trước tháng 4/2026...
Như vậy, ở thời điểm này, các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, UBND các tỉnh, thành phố, cơ quan Trung ương của các hội hoạt động về lĩnh vực văn hóa cần rà soát để xem những chỉ đạo nói trên đã được triển khai như thế nào, có đạt tiến độ theo các mốc thời gian mà Chính phủ đề ra hay không, tránh tình trạng “du xuân kéo dài, lơ là nhiệm vụ” hay “để tâm lý tháng Giêng là tháng ăn chơi tồn tại trong hệ thống chính trị, siết chặt kỷ luật, kỷ cương hành chính, kỷ luật công vụ” mà Tổng Bí thư Tô Lâm đã nhắc nhở khi chủ trì cuộc họp Ban Bí thư cho ý kiến về báo cáo một số tình hình nổi bật triển khai thực hiện Chỉ thị 55 của Ban Bí thư về việc tổ chức Tết Bính Ngọ 2026.
Quán triệt tại Hội nghị nghiên cứu, học tập và triển khai thực hiện Nghị quyết số 79-NQ/TW và Nghị quyết số 80-NQ/TW, Tổng Bí thư Tô Lâm còn chỉ đạo rõ: “Mỗi cấp ủy, tổ chức Đảng phải xác định rõ thực trạng văn hóa của mình để tập trung giải quyết. Tránh làm dàn trải, tránh hình thức, tránh “làm cho có, làm cho xong”.
Đặc biệt, phải coi nêu gương là phương thức lãnh đạo có sức thuyết phục cao nhất trong xây dựng văn hóa. Nêu gương không phải nói cho hay, mà là làm cho đúng. Nêu gương không phải vận động chung chung, mà là kỷ luật bản thân, kỷ luật tổ chức, kỷ luật thực thi” vì “khi đó, mọi nhiệm vụ phát triển đều có nền tảng để bứt phá, vươn lên”.
