Thị trường lao động ổn định góp phần thúc đẩy sản xuất ngay từ đầu năm

Những con số biết nói

Thị trường lao động khởi động năm 2026 với những con số đầy hứa hẹn. Theo dự báo từ Bộ Nội vụ, chỉ riêng trong quý I/2026, số người có việc làm có thể tăng khoảng 300.000 người so với quý IV/2025, nâng tổng số lao động có việc làm trên cả nước lên khoảng 53 triệu người. Đây là minh chứng cho đà phục hồi kinh tế và sự mở rộng quy mô sản xuất, kinh doanh ngay từ đầu năm mới.

Theo đánh giá của Bộ Nội vụ, động lực chủ chốt thúc đẩy nhu cầu tuyển dụng nằm ở khu vực sản xuất và chế biến, đặc biệt là các ngành gắn liền với chuỗi cung ứng toàn cầu. Cụ thể, ngành sản xuất, chế biến thực phẩm dự kiến tăng trưởng lao động 3,1%; sản xuất phương tiện vận tải tăng 2,6%; và sản xuất xe có động cơ tăng 1,6%.

Trong khi đó, theo báo cáo của Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam, tỷ lệ người lao động quay trở lại làm việc sau Tết đạt mức rất cao. Theo báo cáo của tổ chức Công đoàn, sau kỳ nghỉ Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, không khí tại các khu công nghiệp, nhà máy diễn ra nhộn nhịp với tỷ lệ công nhân trở lại làm việc tăng nhanh tiệm cận mức 95% - 99% tại nhiều địa phương.

Nhiều địa phương ghi nhận con số ấn tượng như: Vĩnh Long (99,2%), Thái Nguyên và Thanh Hóa (98%), hay Hà Nội và Hải Phòng (96%). Tại TP Hồ Chí Minh, dự kiến tỷ lệ này sẽ đạt 100% vào đầu tháng 3/2026. Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam đánh giá, việc người lao động quay lại nhà máy sớm và đúng hạn không chỉ phản ánh ý thức trách nhiệm mà còn cho thấy tâm lý yên tâm gắn bó với doanh nghiệp.

Theo các chuyên gia, "thỏi nam châm" giữ chân lao động, giữ cho thị trường lao động ổn định ngay sau Tết chính là tiền lương và các chế độ phúc lợi có nhiều cải thiện. Năm 2025 đã tạo tiền đề tốt khi thu nhập bình quân của người lao động đạt 8,4 triệu đồng/tháng, tăng gần 9% so với năm trước đó. Tại các doanh nghiệp, mức lương bình quân còn cao hơn, đạt 9,76 triệu đồng/tháng (tăng 11%), trong đó khối doanh nghiệp FDI đạt 10,77 triệu đồng/tháng.

Chính sách thưởng Tết năm 2026 cũng ghi nhận mức tăng trưởng 13%, bình quân đạt 8,69 triệu đồng/người. Những con số này không chỉ là sự hỗ trợ tài chính mà còn là nguồn động viên tinh thần to lớn, giúp người lao động chủ động sắp xếp thời gian trở lại nhà máy sớm, bảo đảm nhịp sản xuất không bị gián đoạn.

Thiếu hụt lao động chỉ mang tính cục bộ và chu kỳ

Mặc dù có những diễn biến tích cực, tuy nhiên cũng như mọi năm, sau Tết luôn là khoảng thời gian có những biến động về lực lượng lao động. Tại một vài nơi, một vài thời điểm có xảy ra tình trạng thiếu hụt lao động. Tuy vậy, theo báo cáo tình hình Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026 của Bộ Nội vụ, trong giai đoạn giáp Tết, có xu hướng dịch chuyển lao động ngắn hạn, trong đó một bộ phận lao động phổ thông, sinh viên, lao động thời vụ chuyển sang các công việc dịch vụ tạm thời để tăng thu nhập. Ngoài ra, một bộ phận người lao động có xu hướng nghỉ việc sớm hoặc tạm thời rút khỏi thị trường để về quê đón Tết.

Thiếu lao động sau Tết là hiện tượng có tính chu kỳ. Để khắc phục tình trạng này, Bộ Nội vụ đã chủ động theo dõi, nắm bắt tình hình lao động trước và sau Tết Nguyên đán năm 2026, tình hình doanh nghiệp, cơ quan, tổ chức làm việc xuyên Tết ở các địa phương. Bộ cũng chỉ đạo các địa phương tăng cường tổ chức kết nối cung - cầu lao động đảm bảo không bị thiếu hụt lao động cho hoạt động sản xuất kinh doanh những ngày giáp Tết Nguyên đán.

Theo dõi, hỗ trợ các địa phương sắp xếp, tổ chức lại các Trung tâm dịch vụ việc làm; việc cấp, cấp lại, gia hạn, thu hồi giấy phép hoạt động dịch vụ việc làm của doanh nghiệp hoạt động dịch vụ việc làm; theo dõi, tổng hợp kết quả hoạt động của các tổ chức dịch vụ việc làm. Bộ cũng đôn đốc các địa phương và doanh nghiệp thực hiện tốt chính sách về tiền lương, thưởng đối với người lao động tại các doanh nghiệp, đặc biệt là khu công nghiệp, khu chế xuất.

Về phía tổ chức Công đoàn, để giữ nhịp sản xuất và ổn định quan hệ lao động, tổ chức Công đoàn xác định một số nhiệm vụ trọng tâm nhằm tiếp tục đồng hành cùng người lao động và doanh nghiệp. Theo Phó Chủ tịch Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam Phan Văn Anh, trước hết, các cấp công đoàn tăng cường tuyên truyền, vận động người lao động chấp hành pháp luật, nâng cao kỷ luật lao động, đồng hành cùng doanh nghiệp nâng cao năng suất, chất lượng sản xuất ngay từ những tháng đầu năm, góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số.

“Các cấp Công đoàn sẽ tiếp tục theo dõi sát tình hình sản xuất, kinh doanh, việc làm, tiền lương, thưởng; nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của người lao động, đặc biệt tại các doanh nghiệp sử dụng đông lao động. Công tác đối thoại, thương lượng tập thể được đẩy mạnh theo hướng thực chất, phòng ngừa tranh chấp từ sớm, từ cơ sở”, ông Phan Văn Anh cho biết.

Trong bối cảnh đẩy mạnh sắp xếp tổ chức bộ máy và chuyển đổi số, ông Phan Văn Anh cho biết thêm, công đoàn các cấp sẽ tiếp tục ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý đoàn viên, triển khai các hoạt động chăm lo, tư vấn pháp luật, tiếp nhận phản ánh trực tuyến, tạo thuận lợi tối đa cho đoàn viên. Từ nền tảng ấy, với quyết tâm đổi mới mạnh mẽ, hướng về cơ sở và lấy người lao động làm trung tâm, tổ chức Công đoàn bước vào năm 2026 với mục tiêu không chỉ “lo Tết”, mà còn lo sinh kế, lo phúc lợi bền vững và xây dựng quan hệ lao động hài hòa, ổn định, tiến bộ trong suốt cả năm.