Hoa cẩm chướng đỏ màu chiến thắng

Trong bối cảnh đó, hoạt động của những người cộng sản ở Nga đã trở nên sôi động hơn bao giờ hết. Và dịp kỷ niệm lần thứ 132 ngày sinh của lãnh tụ Xôviết Iosif Stalin đã trở thành lễ trọng để bộc lộ sự tôn kính và hoài nhớ chế độ Xôviết cùng với những thành tựu ở quy mô thế giới của một giai đoạn phát triển dù trải qua nhiều thăng trầm nhưng cũng có nhiều đóng góp vào tiến trình đi lên của nhân loại. Đúng như đương kim Thủ tướng Nga Vladimir Putin từng nói, mơ ước quay lùi trở về quá khứ Xôviết là điều không tưởng, nhưng không xót xa về nó chỉ có thể là những kẻ không có trái tim.

5050 bông cẩm chướng đỏ

Đúng vào sinh nhật lần thứ 132 của lãnh tụ Xôviết Stalin (21-12-1879 - 21-12-2001), bên mộ của ông cạnh tường Điện Kremli đã diễn ra lễ trọng thể dâng hoa cẩm chướng đỏ. 5050 bông cẩm chướng đỏ rực đã được mua nhờ tiền quyên góp từ khắp các nước cộng hòa từng thuộc Liên Xô cũ trong một chiến dịch vận động mang tên “2 bông cẩm chướng mừng đồng chí Stalin” được tiến hành trước đó vài tháng. Trong thời Xôviết, hoa cẩm chướng đỏ rất được ưa chuộng và được coi như biểu tượng của chiến thắng trong cuộc chiến tranh Vệ quốc vĩ đại (1941-1945)…

Cũng trong ngày 21/12, các hoạt động kỷ niệm sinh nhật Stalin đã diễn ra tại nhiều địa phương ở khắp vùng lãnh thổ Liên Xô cũ bên cạnh các tượng đài của ông. Chỉ tính riêng ở Moskva đã có hàng nghìn người tới viếng mộ Stalin. Nhiều người tình nguyện đã tới đứng làm đội danh dự gác mộ ông trong ngày 21/12. Chủ tịch Đảng Cộng sản LB Nga Gennady Ziuganov đã dẫn đầu đoàn đại biểu của những người cộng sản tới viếng mộ Stalin và mang hoa vào viếng Lăng Lênin cũng như viếng các ngôi mộ các danh nhân thời Xôviết bên tường Điện Kremli…

Cần phải nói rằng, mặc dù trong xã hội Nga hiện nay đã có nhiều thay đổi trong những định hướng chính trị và không ít thế lực cánh hữu hùa theo phương Tây tìm mọi cách để bôi lem quá khứ Xôviết và những nhà lãnh đạo Xôviết cũ, đặc biệt là Stalin, nhưng không phải người Nga nào cũng bị lừa dối theo quan điểm đó. Thực tại càng không như ý thì người Nga càng có xu hướng muốn đất nước được chèo lái bởi những bàn tay cứng cáp và quyết liệt như lãnh tụ Xôviết Stalin…

Trọn niềm tôn kính

Muốn nói gì thì nói, không ai có thể phủ nhận được sự đóng góp vĩ đại của Stalin trong vai trò lãnh đạo đất nước Xôviết đi tới chiến thắng trong Chiến tranh thế giới thứ hai, cứu nhân loại khỏi thảm họa phát xít.

Piter Ustinov, một chuyên gia lịch sử, đã nhận xét: “Có lẽ không thể có một ai khác ngoài Stalin có thể làm được những việc như thế trong chiến tranh: quyết liệt, mềm dẻo, nhất quán, như yêu cầu đánh thắng trong những kích cỡ phi thường như thế...”.

Người Nga tới viếng lãnh tụ Xôviết Stalin trên Quảng trường Đỏ ngày 21/12/2011.

Còn Nguyên soái Xôviết Georgi Zhukov, vị tướng quân lừng danh bậc nhất của Chiến tranh thế giới lần thứ 2, thì hồi tưởng: “Tôi được  gần gụi Stalin sau năm 1940, khi tôi làm chỉ huy Bộ Tổng tham mưu và trong thời gian chiến tranh, khi tôi là Phó Tổng tư lệnh tối cao. Về ngoại hình của Stalin, người ta đã viết nhiều rồi. Là một người không cao lớn và có vẻ như không nổi trội, nhưng Stalin lại tạo nên được một ấn tượng mạnh mẽ. Không bao giờ tỏ vẻ này nọ, ông khiến người đối thoại phải thấy cảm tình với mình bằng sự giao tiếp giản dị.

Cách trò chuyện thoải mái, khả năng diễn đạt rõ ràng ý tưởng, trí tuệ phân tích thiên phú, sự hiểu biết bách khoa rộng rãi và trí nhớ hiếm có đã buộc ngay cả những nhân vật lớn, lịch lãm khi trò chuyện với Stalin cũng phải tập trung nội tâm và luôn sẵn sàng đối đáp. ông biết tiếng Nga rất giỏi và thích dùng những hình ảnh văn học giàu hình tượng, đầy ẩn ý. Ông thường tự viết tay. Ông đọc rất nhiều và biết nhiều thứ  trong các lĩnh vực khác nhau. Sức làm việc đáng kinh ngạc của ông, khả năng nhanh chóng nắm bắt thông tin cho phép ông trong một ngày xem xét và thấu hiểu một khối lượng tư liệu lớn đến mức chỉ những vĩ nhân mới có thể làm được như thế.

Thật khó nói nét tính cách nào là chủ đạo trong ông. Là một con người đa diện và tài năng, ông không bằng phẳng. ông có ý chí mạnh mẽ, tính tình kín đáo, và giàu xung động. Thường ông điềm đạm và cẩn trọng, nhưng đôi khi lại hay cáu kỉnh. Khi không kiềm chế mình nữa, ông thay đổi rất nhanh chóng, mặt tái đi, cái nhìn trở nên lạnh lẽo và cứng rắn. Tôi chỉ biết có rất ít người dũng cảm chịu đựng được cơn cáu giận của Stalin và loại được nguy hiểm ra khỏi mình... Ông làm việc nhiều, khoảng 12-15 giờ trong một ngày.

Tôi đã nghiên cứu Stalin như một nhà hoạt động quân sự rất kỹ càng vì tôi đã cùng ông đi suốt cuộc chiến tranh. Stalin nắm chắc các vấn đề tổ chức chiến dịch mặt trận và các chiến dịch phối hợp giữa các nhóm mặt trận, và ông chỉ huy các chiến dịch này rất bài bản, vì biết rõ các vấn đề chiến lược lớn.

Trong chỉ đạo chiến tranh nói chung, Stalin được giúp đỡ bởi trí tuệ thiên phú của ông và một linh tính rất phong phú. ông biết tìm ra  mắt xích chủ đạo trong tình huống chiến lược và nắm lấy nó, phản kích kẻ thù, tiến hành chiến dịch tấn công lớn này hay chiến dịch tấn công lớn khác. Không có gì hoài nghi nữa, ông là một Tổng Tư lệnh tối cao xứng đáng.

Còn Nguyên soái Xôviết F. Ustinov, người từng có nhiều năm làm việc dưới quyền lãnh tụ Stalin, đã nhận xét: “Stalin có khả năng làm việc hiếm có, một sức mạnh ý chí to lớn, một tài năng tổ chức siêu việt. Hiểu rõ tất cả những phức tạp và đa chiều của công tác chỉ đạo chiến tranh, ông tin tưởng giao nhiều việc cho các ủy viên Bộ Chính trị, Ban Chấp hành Trung ương, lãnh đạo các Bộ; biết cách tổ chức hoạt động rành mạch, đồng bộ, kịp thời của tất cả các khâu điều hành, kiên quyết đạt được sự thực hiện tuyệt đối những quyết định đã thông qua.

Với tất cả những uy lực, nghiêm khắc, thậm chí cứng rắn của mình, ông vẫn hưởng ứng rất sống động với biểu hiện của những sáng kiến hợp lý, tính tự lập, ông còn đánh giá cao những lập luận thẳng thắn... Ông thuộc tên họ gần như tất cả các vị trí lãnh đạo lực lượng vũ trang và nền kinh tế, đến tận giám đốc các xí nghiệp và chỉ huy các sư đoàn; nhớ cả những chi tiết tiểu sử điển hình, đặc trưng cho tính cách, nhân thân của cá nhân họ cũng như của các cơ sở mà họ quản lý, chỉ huy”.

Cố Bộ trưởng Ngoại giao Xôviết Adrey Gromyko đã đưa ra một đúc kết ngắn gọn rằng, Stalin “là con người của tư tưởng”. Tin vào lý tưởng của mình, tin vào lẽ phải của Tổ quốc mình, ông đã làm mọi việc để tôn vinh đất nước Xôviết. Và không phải ông không nhìn thấy trước được những hiểm họa có thể xảy ra nếu đất nước mà ông góp tay gây dựng nên không giữ vững được định hướng đã chọn sau khi ông và thế hệ của ông ra đi...

Không thể bị quên lãng

Cố Tổng thống Pháp, tướng Charles De Gaull, một trong những “người hùng” của Chiến tranh thế giới lần thứ 2, đánh giá cao những phẩm chất cá nhân của Stalin. Trong cuốn Hồi ký chiến tranh của mình, tướng De Gaull viết: “Stalin có một uy tín to lớn, và không chỉ riêng ở nước Nga. ông biết “thuần hóa” kẻ thù, không hoảng hốt khi núng thế và không say sưa thắng lợi. Mà ông lại là người có nhiều chiến thắng hơn thất bại...”.

Tướng De Gaull đặc biệt ấn tượng về cách hành xử của I. Stalin trong thời gian tiến hành hội nghị ở Tehran năm 1943, khi lãnh đạo ba quốc gia Đồng minh lớn nhất là Liên Xô, Mỹ và Anh ngồi lại cùng nhau thống nhất kế hoạch kết thúc Chiến tranh thế giới lần thứ 2: “Stalin trò chuyện ở Tehran như một người có quyền đòi hỏi người ta phải báo cáo mình. Không bộc lộ kế hoạch của mình cho hai thành viên khác tham gia cuộc họp là Tổng thống Mỹ Roosevelt và Thủ tướng Anh Churchill, ông lại đạt được việc buộc họ phải trình bày với ông kế hoạch của họ để ông bổ sung những điều chỉnh. Roosevelt đã nghiêng về phía ông để bác bỏ ý tưởng của Churchill về việc các lực lượng vũ trang phương Tây tấn công rộng rãi qua Italia, Nam Tư và Hy Lạp tới Vienne, Praha và Budapest. Mặt khác, người Mỹ cùng đồng tình với người Xôviết, bác bỏ, bất chấp những yêu cầu của người Anh, việc xem xét trong cuộc họp những vấn đề chính trị liên quan tới Trung âu, và đặc biệt là vấn đề về Ba Lan, nơi mà Hồng quân chuẩn bị tấn công...”.

Kết quả đạt được tại Tehran năm 1943 với cách hành xử khôn khéo của Stalin đã tạo cho Liên Xô có được những yếu tố thuận lợi hơn trong cuộc hành binh chống lại chủ nghĩa phát xít và xây dựng mô hình mới cho châu âu sau này.

Còn bá tước xứ Avon, Anthony Eden, Bộ trưởng Ngoại giao Anh trong thời gian chiến tranh đã nhận xét như sau về lãnh tụ Xô viết: “Stalin ngay từ đầu đã gây được ấn tượng mạnh mẽ với tôi bởi tài năng của ông, và ấn tượng này trong tôi tới nay vẫn không thay đổi. Tầm cỡ của ông tự nói được về mình và ở đây không cần một sự phóng đại nào cả. ông có những cử chỉ hay rất tự nhiên, có lẽ xuất xứ từ Gruzia. Tôi biết ông rất cứng rắn nhưng tôi kính trọng trí tuệ của ông và có cảm tình với ông, thậm chí cũng không thể giải thích rõ tới tận cùng là vì sao... Tôi luôn luôn tìm thấy trong ông một người đối thoại thú vị, hơi u ám và nghiêm khắc... Tôi chưa từng thấy ai có thể tự chủ được như thế trong các cuộc họp. Stalin được thông tin đầy đủ về mọi vấn đề có liên quan tới ông nên ông luôn cẩn trọng và nhạy bén... Đằng sau tất cả những cái đó chắc chắn là một sức mạnh”.

Sir Wilston Churchill, Thủ tướng Anh thời Chiến tranh thế giới thứ hai, người được coi như một “kẻ thù không đội trời chung của thể chế Xôviết” nhưng cũng đã phải viết trong bài diễn văn đọc trước Quốc hội Anh ngày 21/12/1959, trong dịp kỷ niệm 80 năm ngày sinh của Stalin:

“Một hạnh phúc lớn lao đối với nước Nga là trong những năm thử thách khổng lồ, đất nước này được thiên tài, tướng quân sắt đá Stalin lãnh đạo. Ông ấy là nhân vật kiệt xuất nhất, bao trùm lên cái thời nhiều biến động mà cuộc đời ông ấy đã trôi qua. Stalin là con người nhiệt huyết phi thường và ý chí không gì bẻ gẫy nổi, cứng rắn, quyết liệt trong trò chuyện, người mà ngay cả tôi, kẻ được giáo dục tại nghị viện Anh, cũng không có gì cưỡng lại được. Stalin trước hết có một bộ óc hài hước phong phú, khả năng thâu nhận những ý tưởng một cách chuẩn xác. Sức mạnh này trở nên vĩ đại ở Stalin đến nỗi ông ấy trở nên độc nhất vô nhị giữa những nhà lãnh đạo quốc gia mọi thời và mọi nơi.

Stalin đã gây cho chúng tôi một ấn tượng kỳ vĩ. ông ấy có trí anh minh sâu sắc, tư duy hợp lý, không bao giờ biết hoảng loạn. ông ấy là một nghệ nhân bất khả chiến bại trong những khoảnh khắc khó khăn kiếm tìm lối thoát từ những tình huống tuyệt vọng nhất. Ông ấy là một nhân vật rất phức tạp. Ông ấy xây dựng và thuần hoá một đế chế mênh mông. Đó là người biết tiêu diệt kẻ thù của mình bằng chính kẻ thù của mình... Lịch sử, dân tộc không bao giờ quên lãng những người như thế”