Brunei ưu tiên giải quyết vấn đề biển Đông trong năm Chủ tịch ASEAN

Một quan chức Bộ Ngoại giao Brunei cho biết, là một quốc gia nhỏ bé nhưng giàu dầu lửa ở ASEAN, Brunei muốn tạo một không khí hòa bình, hữu nghị trong khu vực. Vì thế, những tranh chấp trên biển Đông trong năm 2012, theo quan điểm của Brunei sẽ tạo một mối đe dọa an ninh lớn đối với khu vực.

Các bên cần phải ngồi vào bàn đàm phán và có thiện chí hơn với đối phương trong việc tiếp cận vấn đề biển Đông bởi đây là vùng biển có nhiều tuyến hàng hải quan trọng nhất thế giới. Trong một cuộc họp của ASEAN hồi tháng 11/2012, ASEAN cũng đã kêu gọi Trung Quốc nghiêm túc hợp tác để hướng tới một Bộ quy tắc ứng xử của các bên ở biển Đông (COC) mang tính ràng buộc.

Các cuộc họp dự kiến sắp tới tổ chức tại Brunei được coi là nơi thích hợp để tiếp tục bàn thảo và đưa ra hướng giải quyết phù hợp nhất. Tin từ hãng Borneo Bulletin ngày 15/1 cho hay, trong lần thứ 2 làm Chủ tịch ASEAN kể từ năm 2011 đến nay, Brunei dự định sẽ tổ chức Hội nghị thượng đỉnh ASEAN lần thứ 22 vào ngày 24 và 25 tháng 4. Tiếp đó là các cuộc đối thoại với đối tác Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc ở cấp cao trong hai ngày 9 và 10/10.

Đặc biệt, trong năm 2013, Brunei còn đăng cai cuộc họp thượng đỉnh ASEAN-Mỹ lần đầu tiên và cuộc họp thượng đỉnh ASEAN+3 cùng Hội nghị thượng đỉnh Đông Á lần thứ 8. Tổng cộng, có tất cả hơn 60 cuộc họp từ cấp SOM trở lên diễn ra tại quốc gia này. Với chủ đề “Vì người dân, cùng hướng tới tương lai”, năm ASEAN ở Brunei sẽ nhấn mạnh sự hợp tác của khu vực trong lĩnh vực chính trị-an ninh, kinh tế, văn hóa-xã hội…

Trở lại vấn đề biển Đông, Trung Quốc và các thành viên ASEAN gồm Philippines, Việt Nam, Malaysia, Brunei đều có tuyên bố chủ quyền chồng lấn trên biển Đông. Năm 2002, Trung Quốc và ASEAN đã ký Tuyên bố về ứng xử của các bên ở biển Đông (DOC) trong đó cam kết các bên sẽ giải quyết vấn đề một cách hòa bình và không có những hành động đe dọa hòa bình và ổn định trong khu vực. Tuy nhiên, căng thẳng đã gia tăng trong vòng hai năm qua khi Trung Quốc có những hành động làm phức tạp thêm tình hình và bị các nước ASEAN phản đối.

Ngày 14/1, Việt Nam vừa có phản ứng trước việc Trung Quốc công bố chính thức nội dung và đưa vào hiệu lực “Điều lệ quản lý trị an biên phòng ven biển Hải Nam”, tổ chức tập trận tại đảo Quang Hòa, thuộc quần đảo Hoàng Sa, tổ chức khai thông và cung cấp dịch vụ 3G, CDMA tại đá Chữ Thập, thuộc quần đảo Trường Sa, phê duyệt “Quy hoạch phát triển du lịch tàu khách thành phố Tam Á 2012 – 2022” trong đó có tuyến đi tới các đảo thuộc quần đảo Hoàng Sa, Người Phát ngôn Bộ Ngoại giao Việt Nam Lương Thanh Nghị đã khẳng định: “Những hoạt động nêu trên của phía Trung Quốc đã xâm phạm nghiêm trọng chủ quyền, quyền chủ quyền và quyền tài phán của Việt Nam tại  biển Đông và  hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa, làm cho tình hình biển Đông thêm phức tạp, trái với tinh thần DOC, không có lợi cho hòa bình ổn định trong khu vực và quan hệ Việt Nam - Trung Quốc. Việt Nam kiên quyết phản đối và yêu cầu Trung Quốc hủy bỏ ngay các hoạt động sai trái đó”.