Trinh sát hình sự và những chuyến đi dài

Trong bài báo này, tôi xin viết về họ, các trinh sát Đội truy nã, Phòng CSĐT tội phạm về TTXH, Công an tỉnh Lào Cai, những người đang ngày ngày đối mặt với những tên tội phạm nguy hiểm, bắt chúng phải trả giá cho hành vi phạm tội của mình.  

Xuất ngoại bắt truy nã

Khi sương đêm lan tỏa khắp núi rừng Tây Bắc, con chim mẹ mải miết tìm về tổ ấm, Thiếu tá Lý Tiến mới cùng anh em về đến trụ sở. Lúc này, họ mới cảm nhận được sự mệt mỏi sau những ngày dài đeo đuổi đối tượng trốn truy nã. Thêm lần nữa Nguyễn Văn Hải lại trốn thoát…

3 năm với hơn 1.000 ngày cũng là ngần ấy quãng thời gian, các thế hệ trinh sát của Đội truy nã, Phòng CSĐT tội phạm về TTXH, Công an tỉnh Lào Cai (PC14) lần theo dấu vết của tên tội phạm có lệnh truy nã đặc biệt về hành vi mua bán phụ nữ.

Để có thông tin Hải đang trốn ở Hà Khẩu, trước đó anh em trinh sát đã mất hàng năm lần theo dấu vết của hắn, nhưng cái khó hơn là phải bắt được Hải về quy án. Sau ngày trốn truy nã, con "cáo già" ấy ở lỳ bên đất bạn.

Những kế hoạch xuất ngoại bắt Hải được tính toán thận trọng đến từng chi tiết, rồi các công văn được trao đổi với Công an nước bạn để bắt giữ Hải nhưng lần nào hắn cũng thoát. Thế nhưng càng khó khăn, càng vất vả lại khiến anh em càng thêm say mê để tìm ra điểm đột phá.

Mắt xích tâm lý quan trọng mà họ lựa chọn chính là hai đứa con mà vợ chồng Hải gửi lại tại Lào Cai. Bởi theo tâm lý thông thường, thế nào vợ chồng Hải cũng lén về thăm gia đình. Vậy là anh em thay nhau ngày đêm bám sát…

Những ngày cuối năm, nơi hai cháu bé được nuôi dưỡng đông khách hơn thường lệ. Sau mỗi ngày có khách, tâm trạng của hai đứa trẻ con của Hải có vẻ phấn khích hơn nhiều. Chỉ ngần ấy biểu hiện, cũng khiến họ hiểu rằng vợ chồng Hải vẫn lén lút về Lào Cai thăm con.

Ngày 14/12/2008 là ngày giỗ bố của Hải. Nhận định Hải cùng vợ sẽ về thăm con và dự đám giỗ, các anh vừa tiến hành xác minh vừa tổ chức mật phục. Sáng 14/12, một chiếc xe taxi sang trọng đỗ trước cửa nhà một người anh trai của Hải.

Từ trên xe bước xuống là một cặp nam, nữ trung niên, người đàn bà bịt mặt kín mít, họ vội vã rời xe để hoà vào dòng người đang dự lễ... Nhưng như có linh cảm nghề nghiệp mách bảo, các trinh sát Đội truy nã kiên trì mật phục.

13h cùng ngày, khi bữa tiệc đang cao trào, các trinh sát bất ngờ ập vào khống chế Hải và đọc lệnh bắt giữ trước sự ngỡ ngàng đến sững sờ của Hải. Những tháng ngày sống chui lủi trốn lệnh truy nã đã biến gã đàn ông trắng trẻo, khỏe mạnh trước đây thành người gầy gò, ốm yếu. Hải run run tra tay vào chiếc còng số tám…

Thường trực ba lô lên đường

Có lẽ do tính chất cơ động của công việc mà lãnh đạo đơn vị đã bố trí trụ sở của Đội truy nã nằm ngay tại tầng 1. Quân số có 7 người, nhưng hiếm khi có đầy đủ anh em ở nhà, trong căn buồng lúc nào cũng nồng nặc mùi khói thuốc lào.

Chẳng phải những người lính già, có thâm niên mà ngay cả những cậu lính trẻ, mới bước vào nghề được phân công về Đội rồi chỉ một thời gian ngắn cũng bị khói thuốc lào làm say lòng. Cũng phải thôi, làm anh lính truy nã ngoài nghiệp vụ vững vàng phải có công tác dân vận tốt.

Ở vùng cao là đến với các già làng, trưởng bản, vùng đồng bằng là các cụ trưởng tộc, thuốc lào như lời mở đầu câu chuyện dễ tạo được sự gần gũi để nắm tình hình, rồi là để động viên những người dân hợp tác, tố giác tội phạm.

Thiếu tá Tiến tâm sự: Mỗi đối tượng truy nã được bắt giữ là bao mồ hôi và công sức. Mỗi hồ sơ truy nã, đều được họ phải thận trọng xác minh, những chi tiết tưởng như nhỏ nhặt nhất có khi lại là những căn cứ quan trọng để tìm ra nơi đối tượng ẩn nấp. Thế nhưng tìm được chúng đã khó, bắt chúng lại khó khăn hơn nhiều, bởi chúng thường tìm cách giấu mặt, thay tên đổi họ và thậm chí là liều lĩnh chống trả lực lượng truy bắt.

Thế nhưng, chẳng quản vất vả, hễ nhận lệnh là anh em vác balô lên đường, bởi họ hiểu hơn hết, chỉ cần một phút chậm trễ, đối tượng có thể bỏ trốn và thế là công sức của anh em trong toàn đơn vị có thể bị bỏ phí… Song có lẽ vất vả nhất vẫn là những lần ra nước ngoài truy bắt đối tượng truy nã. Đó là sự bất đồng về ngôn ngữ, về phong tục tập quán và sự eo hẹp về thời gian.

Lần bắt giữ Lừu Thị Văn, 26 tuổi, trú tại Tả Lù, xã Tả Ngải Chồ, huyện Mường Khương (Lào Cai) đối tượng có lệnh truy nã về hành vi xuất cảnh trái phép cũng để lại những kỷ niệm chẳng phai mờ. Khi thực hiện hành vi phạm tội, Lừu Thị Văn là cô gái 16 tuổi. Lợi dụng sự nhẹ dạ của những cô gái người Mông, Văn lừa đưa 2 người bạn gái xuất cảnh trái phép sang bên kia biên giới.

Trong thời gian trốn chạy sang Trung Quốc ở nhờ nhà người chị gái lấy chồng ở bên đó, người đàn bà ma quái đó đã lấy luôn anh rể của mình rồi sinh sống ở Hà Khẩu. 7 năm qua, các trinh sát Đội truy nã đã bao lần tìm vào địa bàn nơi gia đình Văn sinh sống, mỗi lần là một kỷ niệm riêng.

Địa hình nơi gia đình Văn ở vô cùng hiểm trở, muốn vào phải đi bộ mất nửa ngày đường. Đó có thể là những bữa cơm ăn không đủ no, nằm phục cả đêm ở một mé rừng, những buổi ăn lương khô.

Những cuộc đọ trí và sức giữa những tên tội phạm sẵn sàng chống trả để lẩn trốn. Trong những giây phút quyết định ấy, sự dũng cảm chưa đủ, người trinh sát còn phải có bản lĩnh vững vàng trước những cám dỗ.

Để có những thành tích đó, họ đã có một hậu phương, một chỗ dựa vững chắc đó là một gia đình hạnh phúc, với những người vợ tần tảo, luôn biết sẻ chia và cảm thông.

Dù còn nhiều khó khăn, vất vả nhưng các trinh sát Đội truy nã, Phòng PC 14 Công an tỉnh Lào Cai vẫn luôn phấn đấu hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao. Trong năm 2008, các anh đã bắt giữ được 16 đối tượng có lệnh truy nã, trong đó có những đối tượng đặc biệt nguy hiểm, đã lẩn trốn nhiều năm