5 phút gây án và 18 ngày truy lùng cân não (kỳ 1)

5 phút gây án giữa phòng giao dịch

Vụ cướp xảy ra lúc 15h52 ngày 19/1/2026, tại Phòng giao dịch Trà Bá, Ngân hàng TMCP Vietcombank Chi nhánh Gia Lai. Ban đầu, hai người đàn ông xuất hiện giữa không gian giao dịch buổi chiều như những khách hàng bình thường. Áo khoác kéo cao che kín cổ, mũ bảo hiểm toàn đầu trùm rất thấp để che đi tất cả những dấu vết, trên tay là một chiếc túi xách màu xanh. Các đối tượng sử dụng vũ khí để uy hiếp nhằm cướp bằng được tiền trong ngân hàng. Chưa đầy năm phút, số tiền gần 1,9 tỷ đồng đã bị chiếm đoạt. Hai đối tượng nhanh chóng rời khỏi phòng giao dịch, lên xe mô tô và phóng nhanh về hướng ngã ba Hàm Rồng, hòa vào dòng người rồi biến mất.

Khi những thông tin, hình ảnh đầu tiên từ hệ thống camera an ninh được trích xuất, Ban Chỉ đạo chuyên án gần như có ngay câu trả lời về bản chất vụ án. Đây không phải là hành vi bộc phát, càng không phải kiểu liều lĩnh nhất thời của những kẻ "được ăn cả, ngã về không". Từ dữ liệu camera ở phòng giao dịch ngân hàng cho thấy các đối tượng đã lựa chọn kỹ lưỡng mục tiêu, cách phân vai khống chế nhân viên quầy giao dịch cho đến khoảnh khắc chúng rút lui không một động tác thừa. Mọi chi tiết đều cho thấy một kịch bản đã được chuẩn bị trước, được tập dượt trong đầu nhiều lần. Sự nguy hiểm không chỉ nằm ở tốc độ gây án, mà ở sự lạnh lùng tàn bạo của những đối tượng đã quá quen với bạo lực và tính toán kỹ những rủi ro để lên kế hoạch bỏ trốn.

Ngay trong chiều tối hôm đó, Công an tỉnh Gia Lai lập tức triển khai truy xét nóng. Các tuyến đường trọng điểm được chốt chặn, lực lượng giao thông, cơ động, hình sự tỏa ra khắp các hướng, rà soát từng ngõ ngách trong đêm tối. Nhưng chỉ sau ít giờ, quy mô vụ án đã hiện rõ không còn dừng lại ở một địa phương. Nhận định tính chất đặc biệt nghiêm trọng và mức độ liều lĩnh của các đối tượng, lãnh đạo Bộ Công an lập tức trực tiếp chỉ đạo, thành lập Ban Chỉ đạo chuyên án do Thượng tướng Nguyễn Văn Long, Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Công an, Thủ trưởng Cơ quan CSĐT Bộ Công an làm Trưởng Ban; Trung tướng Trần Ngọc Hà, Cục trưởng Cục CSHS, Phó trưởng Ban Thường trực; Trung tướng Mai Hoàng, Giám đốc Công an TP Hồ Chí Minh, Thiếu tướng Lê Quang Nhân, Giám đốc Công an tỉnh Gia Lai và Thiếu tướng Hồ Song Ân, Giám đốc Công an tỉnh Quảng Ngãi là Phó trưởng Ban.

Ban Chỉ đạo chuyên án đã huy động các lãnh đạo và cán bộ dày dạn kinh nghiệm từ Cục CSHS (chủ công là Phòng Trọng án), Công an TP Hồ Chí Minh, Công an các tỉnh, thành xung quanh cùng nhiều đơn vị nghiệp vụ tinh nhuệ của Bộ Công an đến Gia Lai phối hợp, tập trung trí tuệ trong điều tra, phá án. Quyết tâm được đặt lên hàng đầu: vừa nhanh chóng phá án, truy bắt đối tượng, vừa bảo đảm tuyệt đối an toàn cho lực lượng và người dân. Mỗi cuộc họp, cuộc hội ý tại trung tâm phá án đều nóng rẫy bởi những phân tích, lý giải sắc bén, những hướng đi được đúc rút từ bao nhiêu kinh nghiệm của những "cây phá án" tên tuổi.

Thời điểm vụ án xảy ra, toàn lực lượng đang dồn sức bảo đảm an ninh cho Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV, trong khi Tết Nguyên đán đã cận kề. Ngoài kia, dòng người đi lại dày hơn, phương tiện ken đặc hơn, nhịp sống xã hội bước vào giai đoạn nhạy cảm nhất trong năm. Vụ án được đặt trong bối cảnh rất đặc biệt, chính vì lẽ đó yêu cầu về thời gian, mọi yếu tố xung quanh phải được đặt ở mức cao nhất.

Những ngày đầu, cuộc truy xét rơi vào khó khăn, ít manh mối. Hai đối tượng với tính chất chuyên nghiệp, lạnh lùng khi gây án, các đối tượng bịt kín mặt, mũ bảo hiểm trùm toàn bộ phần đầu, đeo găng tay, thường xuyên thay đổi trang phục để che giấu hành tung. Sau khi rời hiện trường, chúng di chuyển nhanh, sử dụng biển số giả, lựa chọn những tuyến đường ven vắng người, lối mòn rừng thông cây cối um tùm, dấu vết bị nước mưa, lá rừng hòa lẫn xóa sạch…

18 ngày không đếm bằng thời gian

Cùng với các biện pháp nghiệp vụ, Ban Chuyên án đã huy động sức mạnh của quần chúng tham gia tố giác tội phạm. Hàng trăm nghìn hộ dân được vận động, hàng nghìn buổi tuyên truyền đến từng thôn, xóm, nhắc nhở cảnh giác và hướng dẫn cách nhận diện, báo tin các hành vi khả nghi. Nhiều người dân chủ động cung cấp thông tin qua các kênh online, gửi hình ảnh, video, hay những mẩu tin quan sát được ngay trên điện thoại. Gần 5.000 nguồn tin được tiếp nhận. Trong số đó, nhiều chi tiết tưởng nhỏ như một biển số xe mờ, một bóng người lạ xuất hiện gần khu vực vắng, đặc biệt là một băng đạn súng ngắn cùng một số viên đạn quân dụng đã cho thấy quần chúng nhân dân đặc biệt quan tâm đồng hành cùng lực lượng Công an trong công tác truy tìm đối tượng…

Sau khi vụ án xảy ra, nhờ tin báo của người dân có một đám cháy trên đồi thông vắng thuộc xã Diên Hồng, cách hiện trường gây án khoảng 5km về phía Tây Nam, Ban Chuyên án đã cho khám nghiệm hiện trường đám cháy, phát hiện trong đám tro đốt có sót lại một vài vật dụng kim loại như quai mũ bảo hiểm… Từ đó, lực lượng kỹ thuật hình sự đã giám định được các vật dụng bị đốt gồm quần áo, mũ bảo hiểm, ba lô… của các đối tượng gây án.

Mở rộng hiện trường vụ cháy, rà soát các khu vực xung quanh, sáng 25/1, trong khu rừng thông cách vị trí các đối tượng đốt vật dụng nói trên, Ban Chuyên án phát hiện chiếc xe máy Exciter màu vàng đen của các đối tượng gây án, được chôn dưới một con mương cạn, sau đó được che đậy bằng 1 tấm ván và phủ chiếu, lấp bằng lớp đất và lá mục, gần như hòa vào thiên nhiên, rất khó phát hiện. Với các thành viên Ban Chuyên án và Ban Chỉ đạo Chuyên án, đây không chỉ là việc phát hiện một phương tiện, mà là bước ngoặt trong 18 ngày truy xét căng thẳng.

Qua truy xét nguồn gốc của chiếc xe máy tang vật xác định số khung, số máy đã bị mài hết phần số, qua giám định truy nguyên được số khung số máy nguyên thủy nhưng các trinh sát phát hiện xe đã được chuyển qua rất nhiều đời chủ sở hữu. Điểm cuối cùng các trinh sát lần ra, đó là một cửa hàng bán xe máy cũ tại Pleiku. Người chủ cửa hàng cũng không nhớ mặt người đã mua chiếc xe trên, trong sổ sách của cửa hàng chỉ ghi vẻn vẹn mấy chữ: Người mua là Atuk. Từ đây, tất cả những người có tên là Atuk được rà soát, loại dần; cuối cùng lực lượng điều tra xác định được 1 người có tên là Atuk khai đã bị mất chứng minh nhân dân.

Theo đánh giá của Ban Chuyên án, rất có thể, đối tượng đã lấy chứng minh nhân dân của người tên Atuk để mua chiếc xe tang vật trên. Cùng với đó, qua xác minh trên hệ thống camera Al, các trinh sát xác định, trước khi gây án, chiếc xe nói trên cũng từng một số lần xuất hiện tại địa bàn xã Đăk Cấm, tỉnh Quảng Ngãi…

Mỗi chi tiết, dù nhỏ nhất đều được Ban Chuyên án ghi nhận, phân tích và đối chiếu. Những nỗ lực này, kết hợp với thông tin do nhân dân cung cấp và dữ liệu quản lý phương tiện dần lộ diện về lộ trình, phương tiện và thủ đoạn của các đối tượng. Vòng rà soát được khoanh hẹp lại dần. Các tổ công tác lại khẩn trương rà soát, sàng lọc kỹ lưỡng từng đối tượng nghi vấn có tiền án tiền sự, có biểu hiện vỡ nợ, côn đồ… trên địa bàn xã Đăk Cấm và lân cận.

Từ những mảnh ghép thông tin và sự phân tích tình huống chính xác, trí tuệ của các tổ công tác, cái tên Phạm Anh Tài thường gọi là Tài "đen" dần hiện ra được xem là đối tượng tình nghi số 1. Đây là đối tượng truy nã đặc biệt, từng sử dụng súng AK gây án giết hai người và làm bị thương ba người vào năm 2018 gây rúng động địa bàn các tỉnh Tây Nguyên vào thời điểm đó.

Để ăn tiêu và nuôi đàn em, phục vụ cho các phi vụ, gây án kiếm tiền vì thế, trong thời gian ẩn mình, Tài vẫn chỉ đạo đám đàn em thực hiện nhiều vụ án bảo kê, cưỡng đoạt tài sản của các chủ thầu xây dựng, quán bar, nhân viên phục vụ quán hát… thu từ 100-120 triệu đồng/tháng, ít thì nhân viên quán hát mỗi lần tiếp khách phải cắt nộp cho chúng 80 nghìn đồng/lượt… Uất ức vì bị cưỡng đoạt tiền nhưng lo sợ bọn Tài trả thù, bởi bọn Tài như những bóng ma, có lúc đột ngột xuất hiện, gí súng vào tai bị hại đe dọa nên không ai dám trình báo cơ quan Công an.

Qua các tài liệu thu thập được, Ban Chỉ đạo chuyên án xác định, đối tượng đi cùng Tài trong vụ cướp ngân hàng tại Gia Lai là Lê Văn Ân, một đàn em thân cận và trung thành của Tài, đây cũng là đối tượng đang bị Công an tỉnh Quảng Ngãi ra Quyết định truy tìm về hành vi cố ý gây thương tích, sống khép kín, ít quan hệ xã hội, di chuyển kín kẽ, luôn tính toán rủi ro và che giấu mọi dấu vết. Ân không chỉ cảnh giác tuyệt đối, mà còn tinh vi trong cách bố trí chỗ ẩn nấp, chuẩn bị phương tiện thoát thân và cũng giống như Tài là luôn sẵn sàng dùng vũ khí nếu bị dồn vào thế bí. Theo nhận định của Ban Chỉ đạo chuyên án, đây là cặp đôi nguy hiểm, vừa manh động vừa tinh quái và sẵn sàng dùng súng đạn chống trả lực lượng truy bắt.

Tối 4/2, tại một căn phòng trọ ở Quảng Ngãi, Lê Văn Ân vẫn đang kiểm tra vũ khí, tính toán bước đi tiếp theo trong bóng tối. Hắn tin rằng mọi ngóc ngách, mọi tuyến đường thoát đã được chuẩn bị kỹ lưỡng. Nhưng ngoài kia, Ban Chuyên án đã khép vòng vây. Mỗi bước đi, mỗi thông tin di biến động của Ân đều được theo dõi âm thầm, chính xác, không để đối tượng hay biết.

Để đảm bảo bí mật, bất ngờ, trinh sát đã mật phục. Khi Ân đi xe máy ra khỏi nhà trọ các trinh sát dày dạn kinh nghiệm đã tiếp cận, khống chế, Ân nhận ra mọi phương án ẩn náu, mọi lối thoát bấy lâu nay trở nên vô dụng. Đối tượng thoáng hoảng hốt, trước thực tại kế hoạch tinh vi suốt nhiều tuần đã sụp đổ chỉ trong vài phút. Lực lượng Công an khống chế thành công mà không một tiếng súng, bảo đảm tuyệt đối an toàn cho CBCS  và người dân xung quanh. Dù cả ngày và đêm đó đối tượng "đổ bê tông" nhưng đến sáng cuối cùng vẫn bị khuất phục, phải khai ra đồng phạm.

 Ngay chiều hôm sau, bằng lời khai nhỏ giọt của Ân về nơi ẩn náu của Tài, bằng các biện pháp nghiệp vụ và thông tin từ quần chúng nhân dân, các mũi công tác do trực tiếp Trung tướng Trần Ngọc Hà, Cục trưởng Cục CSHS và Đại tá Lê Khắc Sơn, Phó Cục trưởng Cục CSHS chỉ huy, chỉ đạo đã tiến hành vây bắt đối tượng Phạm Anh Tài, đối tượng cầm đầu vụ cướp đang ẩn náu tại nhà trọ nằm biệt lập giữa vườn cà phê bạt ngàn ở thôn 3, xã Chư Păh, tỉnh Gia Lai. Do đối tượng rất manh động, lúc nào cũng mang theo súng lên đạn sẵn trong nòng nên nguyên tắc các đồng chí lãnh đạo Cục CSHS đưa ra cho tổ công tác là quyết tâm bắt giữ bằng được đối tượng nhưng đảm bảo mức độ an toàn cao nhất cho lực lượng truy bắt, người dân và cả đối tượng truy bắt. Vừa khép chặt vòng vây, các cán bộ tham gia vây bắt vừa bí mật tiếp cận, thông báo những gia đình trong khu vực đóng chặt cửa, ở bên trong nhà để phòng trường hợp đối tượng chạy trốn vào, khống chế người dân. Vòng vây mỗi lúc một siết chặt lại….                              

(Còn nữa)