Sự thật về vụ "mua đắt hơn 2,6 triệu USD ở Công ty Mobifone"

Lai lịch một dự án

Ngày 27/6/2005, Hội đồng Quản trị (HĐQT) VNPT có quyết định số 260/QĐ-ĐTPT phê duyệt dự án đầu tư “Trang bị NSS mở rộng dung lượng mạng MobiFone năm 2005”. Trong dự án này, gói thầu trang thiết bị NSS mở rộng mạng MobiFone 2005 bao gồm trang bị mới 4 tổng đài với giá trị 18.682.000 USD từ nguồn vốn tái đầu tư của VMS. Hình thức đấu thầu là đấu thầu hạn chế, 2 giai đoạn.

Trong giai đoạn 1, VNPT đã mời 5 nhà thầu: Alcatel, Ericsson, Nokia, Nortel, Siemens. Khi mở thầu giai đoạn 1, nhà thầu Nortel đã có thư xin không tham dự thầu. Kết quả xét thầu giai đoạn 1 là cả 4 nhà thầu Alcatel, Ericsson, Nokia và Siemens đều đạt yêu cầu và được mời tiếp tục tham dự thầu giai đoạn 2.

Ngày 6/3/2006, Công ty Thông tin di động đã tiến hành mở gói thầu giai đoạn 2 với sự tham dự của 4 nhà thầu trên. Quá trình mở thầu được thực hiện theo đúng quy chế đấu thầu. Giá chào thầu của các nhà thầu trên đơn dự thầu là: Alcatel: 12.395.994,51 USD (có thuế nhà thầu); Ericsson: 9.192.858 USD; Nokia: 5.901.588 USD (không có thuế nhà thầu); Siemens: 10.849.270,37 USD (có thuế nhà thầu).

Các nhà thầu đã ký biên bản mở thầu cùng với đại diện bên mời thầu. Căn cứ hồ sơ mời thầu và bảng tiêu chuẩn xét thầu đã được các cấp có thẩm quyền phê duyệt, xét hồ sơ dự thầu của các nhà thầu, các nhà thầu đều đạt yêu cầu về pháp lý, năng lực kinh nghiệm và kỹ thuật.

Vì sao Nokia bị loại?

Tuy nhiên khi hiệu chỉnh sai lệch, 3 nhà thầu Alcatel, Ericsson và Siemens không phải hiệu chỉnh. Riêng nhà thầu Nokia chào thầu thiếu so với yêu cầu hồ sơ mời thầu; tổ chuyên gia đã phải hiệu chỉnh các sai lệch đối với phần chào thiếu, tổng giá trị chào thiếu là 1.731.996,76 USD, tương đương với 26,45% giá dự thầu (sau khi hiệu chỉnh, giá dự thầu của Nokia sẽ không phải là hơn 6,5 triệu USD nữa mà là 8.280.983,77 USD).

Theo quy định  của Quy chế đấu thầu và Thông tư 04/2000/TT-BKH của Bộ Kế hoạch - Đầu tư, trường hợp hồ sơ dự thầu có tổng sai lệch vượt quá 10%  so với giá dự thầu sẽ bị loại không được xét tiếp. Vì vậy với kết quả tính toán trên cơ sở bản chào kỹ thuật và thương mại của nhà thầu Nokia ở gói thầu này, tổng giá trị hiệu chỉnh sai lệch là 26,45% nên hồ sơ dự thầu đã bị loại.

Chiều 2/8, trong buổi làm việc với chúng tôi, đại diện VNPT cho biết trước khi quyết định loại hồ sơ của nhà thầu Nokia, để đề phòng có sự sai lệch số lượng thiết bị thiếu trong bản chào thương mại giữa bản gốc đã niêm phong với bản sao mà tổ chấm thầu đã chấm, chiều 13/6/2006, Công ty VMS đã mời các thành viên tổ chấm thầu mở niêm phong hồ sơ dự thầu bản gốc của Nokia.

Kết quả là bản chào thương mại trong hồ sơ dự thầu gốc của nhà thầu Nokia trùng với bản chào thương mại trong hồ sơ dự thầu bản sao dùng để chấm thầu. Các bên tham dự việc này đã cùng ký vào biên bản.

Trên cơ sở biên bản xét thầu của Tổ chuyên gia giúp việc đấu thầu, tờ trình của Công ty VMS, báo cáo thẩm định của Ban Kế hoạch và báo cáo kết quả làm việc của tổ đánh giá lại kết quả xét thầu; xét đề nghị của Tổng Giám đốc và ý kiến đồng ý của các thành viên HĐQT, ngày 27/6/2006, HĐQT VNPT đã có quyết định phê duyệt gói thầu trang thiết bị NSS mở rộng mạng MobiFone năm 2005, theo đó chọn nhà thầu Ericsson xếp hạng thứ nhất gói thầu trang thiết bị NSS mở rộng mạng MobiFone 2005 để đàm phán về giá đề nghị trúng thầu.

Đại diện VNPT khẳng định cơ sở để VNPT quyết định chọn nhà thầu Ericsson là do nhà thầu Nokia bị loại theo các quy định của quy chế đấu thầu. Nhà thầu Ericsson có giá thấp nhất so với 2 nhà thầu còn lại là Siemens và Alcatel. Không những thế, do giá chào thầu của Ericsson còn cao hơn giá của nhà thầu Nokia nếu Nokia được phép hiệu chỉnh 26,45% để xem xét tiếp, vì vậy VNPT tiếp tục đàm phán với nhà thầu Ericcson để có giá rẻ hơn; sau khi đàm phán, Ericsson đã đồng ý giảm 1.086.925 USD.

Với mức giá mà Ericsson đưa ra sau khi giảm giá đã cạnh tranh ngay với giá của Nokia khi tính tới lợi ích của việc đồng bộ các thiết bị đang hoạt động trên mạng hiện tại, vì vậy HĐQT VNPT quyết định phê duyệt kết quả đấu thầu cho gói thầu này.

Về thông tin cho rằng Tổng Giám đốc Vũ Tuấn Hùng đã ký quyết định số 52 ủy nhiệm cho chính mình chỉ đạo Công ty VMS thương thảo về giá đề nghị trúng thầu với nhà thầu Ericsson, ông Bùi Quốc Việt, Giám đốc Trung tâm thông tin Bưu điện cho biết do thời điểm đó Chủ tịch HĐQT VNPT đi vắng nên đã có công văn ủy quyền cho Ủy viên HĐQT - Tổng Giám đốc. Trên cơ sở các ý kiến đồng ý của toàn bộ HĐQT, người được ủy quyền đã thay mặt HĐQT ký quyết định số 52 phê duyệt kết quả đấu thầu theo đúng thẩm quyền.

Cho tới lúc này, toàn bộ sự việc đã được HĐQT VNPT báo cáo lên Thủ tướng Chính phủ. Được biết dự án “Trang bị NSS mở rộng dung lượng mạng MobiFone năm 2005” là dự án trọng điểm của VNPT, có ý nghĩa quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả phục vụ khách hàng và năng lực cạnh tranh của VMS. Bởi sau khi nâng cấp, mạng MobiFone sẽ tăng dung lượng thêm hơn 4 triệu số. Theo kế hoạch, quý 3 năm 2006, dự án sẽ hoàn thành đưa vào sử dụng