Nhiều doanh nghiệp nước ngoài bị truy thu thuế

Nhập khẩu "bộ linh kiện đồng bộ để sản xuất đèn huỳnh quang dạng compact nhưng khai báo "vật liệu để sản xuất đèn tiết kiệm điện", áp mã số hàng hóa, tính thuế nhập khẩu theo từng loại hàng hóa nhập khẩu riêng biệt không đúng quy định; Nhập khẩu đèn huỳnh quang dạng compact, thuế suất nhập khẩu ưu đãi 40% nhưng khai báo vào mã số hàng hóa có thuế suất nhập khẩu ưu đãi thấp hơn (10%); Không khai báo các khoản chi phí trả sau phải được cộng vào trị giá tính thuế nhập khẩu theo quy định…

Với những sai phạm trên, Cục Hải quan TP HCM vừa ra quyết định truy thu thuế nhập khẩu và thuế GTGT hơn 12,5 tỷ đồng đối với Công ty TNHH Điện tử Philips Việt Nam (gọi tắt Công ty Philips)…

Là doanh nghiệp 100% vốn đầu tư nước ngoài, Công ty Philips (Đồng Nai) chuyên sản xuất, lắp ráp, nhận - đặt gia công và cung cấp các dịch vụ liên quan đến các loại sản phẩm chiếu sáng, hệ thống chiếu sáng và phần mềm, các chi tiết, phụ tùng, linh kiện dùng cho lắp ráp, sản xuất và gia công các sản phẩm trên…

Khoảng cuối năm 2007, qua phúc tập hồ sơ hàng nhập khẩu của Công ty Philips, Chi cục Hải quan quản lý hàng đầu tư đã phát hiện Công ty Philips có dấu hiệu nghi vấn nên đã chuyển Chi cục kiểm tra sau thông quan (KTSTQ) tiến hành xác minh, làm rõ.

Qua kiểm tra 117 tờ khai nhập khẩu hàng hóa đã thông quan từ tháng 10-2002 đến tháng 11/2007, Chi cục KTSTQ phát hiện Công ty Philips khai báo không đúng tên hàng hoá nhập khẩu nhằm trốn thuế. Trong năm 2002, Công ty Philips làm thủ tục nhập khẩu tại Chi cục Hải quan Cảng Sài Gòn KV3 khai báo tên hàng là "Vật liệu để sản xuất đèn tiết kiệm điện CFL".

Nhưng từ năm 2003 đến nay, công ty làm thủ tục nhập khẩu tại Chi cục Hải quan quản lý hàng đầu tư lại khai báo tên hàng là "Vật liệu để sản xuất đèn tiết kiệm điện" (bỏ chữ "CFL"-  chi tiết quan trọng nhất để định danh hàng hoá) với các mặt hàng: ống phát sáng, thuế suất 40% (hàng thực nhập là bóng đèn huỳnh quang compact chữ U và đế nhựa đã được kết dính); vỏ nhựa và nắp đèn E27, thuế suất 5% (hàng thực nhập là cụm đuôi đèn và vỏ nhựa có gắn 2 dây dẫn bọc cách điện); mạch điện tròn, thuế suất 15% (hàng thực nhập là ba lát điện tử của đèn huỳnh quang compact); bao bì phản chiếu, thuế suất 30% (hàng thực nhập là bao bì để đóng gói bán lẻ sản phẩm dạng thành phẩm đã có in nhãn hàng hoá).

Căn cứ vào danh mục hàng nhập khẩu Việt Nam được ban hành theo các quy định hiện hành về biểu thuế xuất nhập khẩu của Bộ Tài chính thì không có mặt hàng nào có như tên gọi: "đèn tiết kiệm điện", mà đây chỉ là tên thương mại. Thực tế Công ty Philips đã nhập khẩu linh kiện để lắp ráp mặt hàng đèn huỳnh quang compact, catốt nóng, công suất từ 5W đến 23W (gọi tắt đèn compact) có thuế suất thuế nhập khẩu ưu đãi 40%.

Giải trình về vấn đề này, Công ty Philips cho rằng, tuy không khai báo đúng tên hàng theo định danh trong biểu thuế, nhưng công ty đã khai báo mã số thuế hàng hóa theo chức năng riêng biệt của từng mặt hàng rời nhập khẩu.

Ngoài 3 bộ phận nhập khẩu chính: Ống phát sáng, mạch điện tròn, vỏ nhựa và đuôi đèn, Công ty Philips phải mua tại Việt Nam một số nguyên vật liệu như: Chì hàn, ống gen bọc dây dẫn, mực in và dung môi pha mực để sản xuất đèn compact hoàn chỉnh. Do đó, việc phân loại và áp mã số 3 mặt hàng nhập khẩu nêu trên theo từng chi tiết, linh kiện rời không đồng bộ.

Tuy nhiên, căn cứ theo các quy định hiện hành cũng như hàng hoá thực tế nhập khẩu và quy trình sản xuất tại công ty, Chi cục KTSTQ đã bác bỏ ý kiến giải trình của Công ty Philips. Qua kiểm tra, Chi cục KTSTQ cũng kết luận, các mặt hàng vỏ nhựa, nắp đèn và mạch điện tròn là hàng nhập khẩu đồng bộ để lắp ráp đèn compact công suất từ 5W đến 23W (thuộc 59 tờ khai) phải được tính thuế theo đèn nguyên chiếc, thuế suất nhập khẩu ưu đãi 40%.

Kiểm tra dữ liệu xuất nhập khẩu, Chi cục KTSTQ cũng phát hiện Công ty Philips khai báo không thống nhất về mã số hàng hóa giữa các tờ khai hải quan nhập khẩu ở những thời điểm khác nhau đối với mặt hàng là đèn cùng chủng loại, chóa đèn, máng đèn… với số thuế truy thu trên 27 triệu đồng.

Tài liệu thu thập được cũng thể hiện, Công ty Philips còn ký thỏa thuận (GSA) với Công ty Koninklijke Philips Electronics NV (Singapore) - là công ty mẹ của Công ty Philips) về việc phải trả thêm phí dịch vụ bằng 10% doanh thu. Trong năm 2003, 2004 Công ty Philips đã trả phí GSA hơn 5 tỷ đồng.

Còn các năm sau thì chưa cung cấp được chứng từ. Như vậy, sau khi nhập khẩu công ty đã thanh toán (hoặc sẽ phải thanh toán) tiền bản quyền, phí giấy phép… theo thỏa thuận GSA nhưng không khai báo với cơ quan Hải quan khi làm thủ tục hoặc không khai báo bổ sung trong thời gian dài…