Không phá giá Việt Nam đồng

Trong bất kỳ nền kinh tế nào, lãi suất vay vốn ngân hàng luôn là vấn đề được quan tâm hàng đầu, nó trực tiếp tác động đến túi tiền của từng người dân, doanh nghiệp và là những nút thắt, mở của nền kinh tế. Một cuộc hội thảo về lãi suất đã diễn ra sáng 8/4 do Ngân hàng Công thương Việt Nam tổ chức với sự tham gia của đại diện NHNN và nhiều chuyên gia kinh tế..

Nên duy trì lãi suất cơ bản đến hết năm

Phát biểu tại hội thảo, ông Trương Đình Tuyển, nguyên Bộ trưởng Bộ Thương mại, thành viên Hội đồng tư vấn chính sách tiền tệ quốc gia, cho rằng việc điều hành lãi suất lúc này cần đặt ra những câu hỏi là việc giảm lãi suất cơ bản có dẫn đến lạm phát hay không.

Theo dự báo, lạm phát chỉ ở mức khoảng 5-5,5%, như vậy, việc hạ lãi suất sẽ không tác động nhiều đến lạm phát. Ngoài ra, việc giảm lãi suất cũng sẽ không ảnh hưởng gì tới tỷ giá trong bối cảnh Mỹ đã đưa ra gói 1.000 tỷ USD kích thích kinh tế lúc này.

Tuy nhiên, xét khía cạnh các NHTM, lãi suất huy động đang ở mức cao, vậy nếu tiếp tục giảm lãi suất cơ bản, tức là hạ trần lãi suất cho vay, thì sẽ gây khó khăn cho ngành NH. Ngoài ra, cần phải tính đến thời điểm khi việc hỗ trợ lãi suất 4% không còn nữa, sẽ xảy ra một cú sốc đối với các DN vì họ đột ngột bị nâng lãi suất lên cao, nên việc điều chỉnh nấc thang lãi suất như thế nào để không gây sốc là điều rất cần thiết. Ông Tuyển cho rằng, trong thời điểm này, chưa nên giảm lãi suất.

Nhiều chuyên gia cho rằng, chưa nên hạ lãi suất cơ bản trong lúc này. Ảnh: Vũ Phong.

Cũng đồng tình với ý kiến trên, bà Dương Thu Hương, Tổng Thư ký Hiệp hội NH cho rằng chưa nên hạ lãi suất cơ bản mà nên giữ nguyên, ổn định trong một thời gian nữa, có thể là đến cuối năm nay. Nếu bây giờ hạ, ngay lập tức, lãi suất huy động VND cũng phải hạ xuống. Điều này sẽ gây khó khăn cho nền kinh tế bởi vì hiện nay, lãi suất huy động đang nhích lên nhưng NH vẫn không hút được nhiều vốn từ dân.

Theo thống kê, trong quý I/2009, vốn huy động tại các NH trên địa bàn Hà Nội giảm 0,36%, và theo xu thế, sẽ tiếp tục giảm trong quý II, nếu tiếp tục hạ lãi suất, tiền sẽ không vào NH và nền kinh tế sẽ không đảm bảo vốn kích cầu.

Thật ra, các DN vay sản xuất kinh doanh được hỗ trợ lãi suất hiện đang chỉ phải trả một mức lãi suất rất thấp, có thể chỉ trên dưới 1%, còn các DN vay vốn sản xuất không được hỗ trợ lãi suất cũng chỉ phải thực trả lãi suất ở mức 6-6,5%. Mức vay thấp như thế nhưng một số DN không dám vay, bởi đơn giản là họ không biết vay để làm gì khi họ không thể kinh doanh được. Thế nên, nói lãi suất cao, DN không vay vốn nên phải hạ lãi suất cơ bản xuống là không đúng.

Giả sử hạ lãi suất xuống, liệu đồng vốn có tập trung cho hoạt động sản xuất kinh doanh hay lại chạy lòng vòng? Có nhiều chuyên gia cho rằng vốn đang đổ vào những dòng kinh doanh khác, như tiêu dùng và chứng khoán. Thị trường chứng khoán nóng lên mấy ngày hôm nay là một dấu hiệu cho thấy dòng vốn đang trở về với kênh đầu tư này. "Tôi nghĩ vấn đề quan trọng hiện nay không phải là hạ lãi suất mà phải tìm đầu ra cho DN", ông Nguyễn Hải Mơ, Phó Viện trưởng Viện Khoa học tài chính nhấn mạnh.

Một vấn đề nữa được đặt ra là nếu hạ lãi suất cơ bản xuống, lãi suất đồng Việt Nam cũng giảm, tỷ giá VND và USD cũng sẽ giãn rộng, người dân sẽ chuyển từ VND sang tích trữ đồng USD, áp lực với tỷ giá sẽ rất căng thẳng, dòng chu chuyển vốn sẽ đổi chiều. Điều này gây bất lợi cho nền kinh tế. Trong mấy ngày gần đây, việc đồn thổi NH sẽ hạ lãi suất cơ bản đã gây xáo trộn trên thị trường ngoại tệ, dẫn đến việc mua bán ngoại tệ đã rất khó khăn. Hiện, các NH cũng không muốn giảm lãi suất cơ bản.

Tiền Việt Nam không bị phá giá

Bên lề cuộc hội thảo, có nhiều ý kiến cho rằng, hiện nay, tỷ giá đồng USD đang lên cao và ngược lại với nó, đồng Việt Nam đang mất giá, thậm chí, nhiều người quan ngại về nguy cơ phá giá đồng Việt Nam.

Trao đổi về vấn đề này, TS Nguyễn Minh Phong, Trưởng phòng Nghiên cứu kinh tế - Viện Nghiên cứu kinh tế xã hội cho rằng việc nới lỏng tỷ giá của NHNN trong lúc này là cần thiết, đảm bảo tính sát thực của tỷ giá chính thức với tỷ giá thị trường cũng như thể hiện bản lĩnh của Chính phủ trong quyết định mềm hóa cơ chế tỷ giá để đảm bảo sức cạnh tranh của nền kinh tế.

Việt Nam khó có khả năng phá giá mạnh VND vì phụ thuộc nhiều yếu tố: trước tiên là sự lành mạnh của nền kinh tế nước ta. Việt Nam về mặt tài chính cơ bản là khá lành mạnh, đặc biệt tài chính vĩ mô, nên không có nhu cầu lớn về phá giá. VND đang mất giá là do sự điều chỉnh của tỷ giá của chúng ta cố định quá lâu.

Trong 2 năm vừa rồi, lạm phát của Việt Nam là 30%, trong khi Mỹ khoảng độ 5-7%, mà tỷ giá vẫn cố định, như vậy, đồng Việt Nam cơ bản đã đắt lên so với đồng USD là khoảng 20%. Thế nên việc điều chỉnh lần này có 5% là một điều chỉnh nhẹ, thậm chí chưa đạt đến mức điều chỉnh để đảm bảo tính tương thích giữa đồng VN và đồng USD. Nếu chúng ta vẫn giữ VND quá đắt, xuất khẩu sẽ gặp khó khăn, chi phí đầu vào đắt lên, nước ngoài sẽ không muốn đầu tư vào VN.

"Hiện nay tỷ giá giữa NH và trên thị trường tự do có sự chênh lệch lớn, cho thấy có 2 dấu hiệu: 1 là nhu cầu ngoại tệ trên thị trường đang gia tăng, 2 là tỷ giá chúng ta điều chỉnh chưa sát, có khoảng cách quá lớn, nên cần có sự sự điều chỉnh tiến", ông Phong cho biết