5 sáng chế quân sự hay nhất năm 2010

Thứ Tư, 01/12/2010, 10:15
Tạp chí Mỹ Time trong số ra mới đây đã công bố danh sách 50 sáng chế hay nhất của năm 2010. Trong số này có 5 sáng chế quân sự. 5 sáng chế quân sự được tạp chí Time đánh giá là hay nhất gồm có: công cụ tiêu hủy bom tự chế, "áo giáp cơ bắp" (powered exoskeleton) thế hệ mới, thuốc nổ an toàn, băng bọc thép tường và tên lửa siêu âm.

* Công cụ tiêu hủy bom tự chế hiện đang được sử dụng trong các đơn vị quân đội Mỹ tham chiến tại Afghanistan. Nó có mục đích làm giảm nhẹ sự nguy hiểm đối với lính công binh trong quá trình rà phá bom mìn. Công cụ này do hãng Sandia National Laboratories chế tạo, trông giống như một cái bình đựng nước mà trong đó có gài một ít thuốc nổ. Khi khởi động kíp nổ, công cụ này phun ra một dòng nước mỏng mảnh  nhưng lại dày đặc kích cho bom nổ. Hãng Sandia National Laboratories hiện nay đang thực hiện đơn đặt hàng sản xuất cho quân đội Mỹ 7 nghìn công cụ trên với giá trị lên tới 58 triệu USD.

Đạn M795.

* Ban biên tập tạp chí Time cũng rất chú ý tới "áo giáp cơ bắp" thế hệ thứ hai XOS 2, vừa được Hãng Raytheon cho trình làng vào ngày 28/9/2010. Đó là một  bộ áo giáp tự động dành trước hết cho các quân nhân làm trong ngành vận tải. XOS 2 nặng gần 70 kg và cho phép người mặc nó có thể nâng kiện hàng nặng tới 91 kg mà không phải cố gắng chút gì. Hiện nay, Hãng Raytheon đang nghiên cứu chế tạo  "áo giáp cơ bắp" thế hệ thứ ba - XOS 3, nhẹ hơn, đáng tin cậy hơn và năng động hơn.

Thực ra, ý tưởng chế tạo những công cụ giúp gia tăng khả năng cơ bắp của con người lên gấp nhiều lần đã tồn tại từ hàng chục năm nay. Các kỹ sư nhiều nước đã thiết kế nhiều loại "áo giáp cơ bắp" khác nhau mà trong đó cũng có không ít những phương án bị trở thành phế phẩm. Những yêu cầu đầu tiên đối với "áo giáp cơ bắp" trong quân đội Mỹ đã được xây dựng từ năm 1963. Loại áo giáp này cần phải vừa bảo vệ người mang nó, vừa giúp làm tăng khả năng cơ bắp đồng thời làm giảm mệt mỏi.

XOS 1.

Thoạt tiên, sản phẩm này đã do Công ty General Electric tiến hành nghiên cứu và cho xuất xưởng những "áo giáp cơ bắp" vào cuối những năm 60 của thế kỷ trước. Loại "áo giáp cơ bắp" đó được mang tên Hardiman. Theo tính toán của các kỹ sư, nhờ nó, người lính có thể nhấc bổng một vật nặng tới 110  kg mà chỉ mất sức như khi dịch chuyển vật nặng 4,5 kg.

Hardiman nặng 680 kg, không tiện lợi trong sử dụng và phản ứng rất chậm đối với sự điều khiển của người mặc nó. Ngoài ra, việc sử dụng đồng thời các bộ phận của "áo giáp cơ bắp" này đối với tay và chân vì một lý do nào đó không thể giải thích được luôn dẫn tới tình trạng "bất tuân thượng lệnh" của toàn bộ hệ thống, điều có thể dẫn tới mất an toàn cho người mặc nó.

Công binh làm mìn tự nổ

Chính vì thế nên loại "áo giáp cơ bắp" này đã không được tiến hành thử nghiệm ở người. Về sau, dự án này chỉ được tiếp tục triển khai một phần ở Công ty General Electric, khi họ  tiến hành nghiên cứu chế tạo bàn tay cơ khí.

Mô hình hoàn chỉnh của bàn tay người, hoàn toàn có thể lắp vào "áo giáp cơ bắp", đã được công bố vào đầu những năm 70 của thế kỷ trước. Nhờ có nó mà con người chỉ cần tốn không nhiều sức vẫn có thể nâng được một khối nặng tới 340  kg. Điểm yếu chính của bàn tay cơ khí này là: nó quá nặng, tới gần 750  kg.

Để có được một "áo giáp cơ bắp" hoàn chỉnh cần có hai tay, hai chân và một số phụ kiện khác nữa thì sản phẩm này sẽ trở nên quá nặng, tới hai ba tấn. Vì thế, giới quân sự Mỹ đã không chấp nhận nó. Thế là đề án này đã bị hủy bỏ và trong suốt một phần tư thế kỷ tiếp theo, những đề án khác trong lĩnh vực "áo giáp cơ bắp" đã không hề được triển khai.

Phải tới đầu thế kỷ XXI, ý tưởng chế tạo "áo giáp cơ bắp" mới lại được khơi ngòi lại, khi Cục Các công trình nhiều triển vọng (DARPA) của Bộ Quốc phòng Mỹ công bố chương trình kéo dài 7 năm để nghiên cứu chế tạo "áo giáp cơ bắp". Tổng kinh phí dành cho chương trình này lên tới 75 triệu USD.

Một phần từ số tiền này được trao cho tổ hợp Raytheon và Sarcos. Chẳng bao lâu sau hai công ty này đã giới thiệu với Lầu Năm Góc mô hình sơ khai của bộ máy sử dụng hệ thống liên lạc giữa con người với phần cơ khí điện tử của "áo giáp cơ bắp", đủ khả năng đảm bảo sự đồng điệu trong hành động của người mang áo và tấm áo.

Mô hình sơ khai hoàn chỉnh của "áo giáp cơ bắp" mang tên XOS, đã được hai Hãng Sarcos và Raytheon trưng bày năm 2008. Nó là một cơ cấu kim loại với nhiều đường dẫn truyền chuyển động, các bộ thu biến điều khiển cơ bắp và các van thủy lực.

Cơ cấu này đảm bảo hỗ trợ sức mạnh cho tay và chân người mang nó, cho phép nhấc bổng các khối nặng như không. Trên lưng người mặc "áo giáp cơ bắp" là một computer, thống nhất hành động của máy với hành động của con người. Một cách nhịp nhàng, đồng điệu…

Tuy nhiên, không chỉ "nhân vô thập toàn" mà vật cũng "vô thập toàn". "Áo giáp cơ bắp" thế hệ đầu tiên đó có những điểm yếu chí tử. Nó tiêu tốn quá nhiều năng lượng và lại thiếu sự hoạt động cục bộ. Thêm vào đó, nó làm hạn chế các cử động và chuyển động của người mang nó. Mãi tới khoảng hai năm gần đây, những điểm yếu này mới được loại bỏ ở mô hình XOS 2 mà Raytheon đã trình diễn hồi cuối tháng 9 vừa qua.

XO 2 nhẹ hơn, nhanh nhẹn hơn và bền vững hơn trước tác động của môi trường xung quanh. Hơn thế nữa, năng lượng mà nó tiêu thụ cũng rất hạn chế, chỉ bằng một nửa so với trước. Tuy nhiên, các kỹ sư vẫn chưa giúp cho nó thoát khỏi dây cáp nối với nguồn điện nuôi nó hoạt động.

* Sáng chế quân sự thứ ba được đánh giá là hay nhất năm 2010 là băng bọc thép tường X-Flex. Nó có thể làm gia tăng độ bền vững chống đạn của các bức tường, trần nhà, sàn nhà trong các công trình quân sự.

Những băng dán đặc biệt, được chế tạo từ những sợi polimer, có thể giúp các công trình bê tông trở nên bền vững hơn trước tác động của động đất, nổ bom mìn và đạn bắn vào. Cơ sở sản xuất ra chúng vẫn giữ bí mật về cách dán những tấm băng như thế. Mới đây, Lầu Năm Góc đã quyết định sử dụng X-Flex để củng cố các căn cứ quân sự của Mỹ ở nước ngoài.

* Tên lửa siêu âm Boeing X-51A Waverider đã thực hiện chuyến bay đầu tiên của mình vào cuối tháng 5/2010. Tên lửa đã ở trong không trung gần 200 giây và đã đạt được tới tốc độ 5,8 nghìn km giờ, tức là cao gấp năm lần số Mach (đây là một đại lượng vật lý, biểu hiện tỉ số giữa vận tốc chuyển động của vật thể trong một môi trường nhất định, hoặc vận tốc tương đối của dòng vật chất và vận tốc âm thanh trong môi trường đó.

Tên lửa siêu âm.

Cách gọi của đại lượng này xuất phát từ tên nhà vật lí nổi tiếng Ernst Mach, sống trong thế kỷ XIX). Trong thời gian diễn ra chuyến bay của tên lửa siêu âm, các kỹ sư đã ghi nhận được một hiện tượng bất bình thường trong hoạt động của nó - mặc dầu động cơ của tên lửa vẫn tiếp tục hoạt động như bình thường nhưng một thời gian sau khi chuyến bay bắt đầu, các dữ liệu chụp truyền hình lại chỉ được truyền về trung tâm chỉ huy một cách đứt đoạn. Khi liên lạc với tên lửa bị gián đoạn quá giây, các nhà điều khiển đã truyền cho X-51A tín hiệu tự hủy.

* Vào giữa tháng 8/2010, quân đội Mỹ đã chấp nhận loại thuốc nổ mới IMX-101 mà trong tương lai hoàn toàn có thể thay thế được loại thuốc nổ trinitrotoluen (TNT) vẫn đang được sử dụng rộng rãi trong các viên đạn. Trong giai đoạn đầu, chất nổ mới này sẽ được nhồi vào các viên đạn M.795. IMX-101 với những tính năng tương tự như TNT nhưng lại ít nhạy cảm hơn đối với tác động từ bên ngoài: nếu đánh rơi xuống đất loại đạn này hoặc bắn vào nó thì nó  vẫn không nổ.

Tạp chí Time mỗi năm một lần công bố danh sách các sáng chế hay nhất trong năm. Năm 2010, ngoài các sáng chế quân sự, trong danh sách này còn có máy tính bảng Apple iPad, máy ảnh số Sony Alpha A-55, "ôtô không người lái" Google,  ba lô phản lực của Martin, lazer chống muỗi, tàu lặn không người lái STS-111 và kính 3D cải tiến…

Đinh Thế Cương
.
.
.