Thiên thạch Apofis: Mối đe dọa của trái đất

Hiện tại có hơn 100.000 thiên thạch đang chuyển động trong không gian xung quanh trái đất. Chúng được đánh số và bị các thiết bị định vị của con người giám sát một cách chặt chẽ sao cho sự chung sống giữa hành tinh mỏng manh của chúng ta trong vũ trụ với các thiên thạch luôn nằm trong trạng thái hòa bình.

Trong tương lai xa, hầu hết các thiên thạch trên không có "ý định" chuyển hướng quỹ đạo vào sát quỹ đạo trái đất, vì vậy chúng nằm ngoài sự lo lắng của các nhà khoa học ngoại trừ thiên thạch có tên gọi Apofis.

Theo thần thoại Hy Lạp, Apofis là thần của bóng tối và sự tàn phá kinh hoàng. Giới thiên văn học quốc tế lấy tên vị thần này đặt cho thiên thạch số hiệu 99942 vì với khối lượng 50 triệu tấn và đường kính lên tới 320m nếu thiên thạch này đụng vào trái đất sẽ tạo ra vụ nổ có sức công phá bằng 65.000 quả bom nguyên tử mà Mỹ đã ném xuống thành phố Hiroshima của Nhật Bản. Còn nếu cú va đập xảy ra trong lòng đại dương thì nó sẽ tạo ra một vực xoáy bằng nước có độ sâu kể từ mặt biển xuống là 2,7km và đường kính 8km.

“Cú đấm” xuống biển này sẽ tạo ra các cơn sóng thần cao 20m và quét sạch bất cứ vật cản gì ngăn cản sự chuyển động của làn sóng chết này. Hiện tại, Apofis đang chuyển động với vận tốc 45.000 km/giờ và sau khi cắt ngang quỹ đạo chuyển động của mặt trăng nó sẽ cách trái đất ở một khoảng cách từ 30 đến 33 nghìn km vào đúng ngày 13/4/2029.

Như vậy, trong 30 năm tới con người sẽ không rời mắt khỏi Apofis để phán đoán khả năng “ngày tận thế” của nhân loại. Các tính toán cho thấy, trước ngày 13/4/2029 xác suất thiên thạch Apofis va đập vào trái đất chỉ vào khoảng 0,3%. Nhưng nếu đúng vào ngày đó, Apofis ở cách trái đất 30.404,5km thì 7 năm sau mối họa mà nó giáng xuống hành tinh xanh là vô cùng khủng khiếp. Không gian cách trái đất 30.404,5km được gọi là vành đai “sức hút của lỗ khoan”.

Có nghĩa là bất cứ vật thể nào rơi vào không gian ấy dưới tác dụng của lực hấp dẫn từ vũ trụ sẽ khiến cho chúng thay đổi hướng chuyển động theo chiều ngược lại. Vì vậy, khi Apofis rơi vào “lỗ khoan”, nó sẽ chuyển hướng và phóng thẳng về phía trái đất với sức mạnh khủng khiếp.

Nếu điều này xảy ra vào ngày 13/4/2036, Apofis sẽ bay cắt qua nước Nga, Thái Bình Dương, Trung Mỹ và tới Đại Tây Dương. Theo trục này, bất kỳ địa điểm nào nằm trên đó đều là điểm va đập của thiên thạch, đặc biệt các thành phố Managua của Nicaragoa, San-Hose của Costa-Rica và Caracas của Venezuela đặc biệt có nguy cơ cao nhất bị Apofis xóa sổ.

Từ trước tới nay, chỉ có Mỹ là quốc gia thành lập Ủy ban Nghiên cứu và Phòng ngừa thảm họa thiên thạch. Song cho tới nay, ý thức được sự đe dọa của Apofis Moskva cũng đã nhảy vào cuộc bằng việc thành lập Ủy ban Nhà nước có chức năng tương tự như Mỹ. Hiện tại Nga, Mỹ, châu Âu đang có một chương trình chung về phòng chống sự tấn công của thiên thạch Apofis. Từ này cho tới năm 2029, thế giới đang hồi hộp theo dõi sự chuyển động của Apofis và đúng vào ngày 13/4/2029 nếu nó không bị lạc vào “lỗ khoan” định mệnh thì loài người sẽ thở phào nhẹ nhõm.

Còn ngược lại, chúng ta sẽ có 7 năm chuẩn bị quyết liệt để đánh chặn thiên thạch này ngay trong vũ trụ. Các chuyên gia về Apofis đã soạn thảo tới 5 phương án tích cực tấn công thiên thạch này và nếu không thành công sẽ áp dụng phương án thứ 6 là sơ tán dân sự tại những khu vực nằm trong quỹ đạo rơi của nó.

5 phương án tấn công lại Apofis, bao gồm:

1. Giảm tốc độ bay của Apofis. Sẽ dùng tên lửa đẩy siêu mạnh đưa lên vũ trụ một quả cầu có trọng lượng 1 tấn và “ném” xuống thiên thạch với vận tốc 8.000 km/giờ. Cú hích này sẽ khiến cho Apofis chuyển động chậm đi 16cm/giờ và sau 3 năm hiệu ứng trên sẽ khiến cho thiên thạch đi chệch “lỗ khoan” tới 3km. Phương án này được xây dựng dựa vào kinh nghiệm của NASA khi sử dụng vệ tinh Deep Impact tạo nên vụ nổ trên sao Chổi để nghiên cứu thành phần hóa học của nó trong năm 2006.

2. Chủ động phanh Apofis. Nếu thành công trong việc gắn hàng loạt động cơ phản lực ion hoặc plasma sử dụng năng lượng mặt trời lên bề mặt của thiên thạch này và cho chúng hoạt động trong vài tuần thì có thể tạo ra lực đẩy 2 newton về phía ngược lại hướng chuyển động của Apofis để giảm tốc độ bay của nó hàng chục cm/giờ nhằm mục đích khiến thiên thạch tránh xa vòng nguy hiểm. Ý tưởng này được phát triển từ thành công của NASA trong việc dùng động cơ ion để đưa thiết bị Deep Space và vệ tinh Smart - 1 lên sao Hỏa và mặt trăng.

3. Sử dụng lực hút từ một tàu vũ trụ có khối lượng trên 1 tấn để kéo thiên thạch Apofis về phía mình, và như vậy có thể điều khiển được hướng bay của thiên thạch này. Phương án này đòi hỏi phải có những tàu vũ trụ được trang bị tên lửa đẩy siêu mạnh.

4. Nổ bom nguyên tử. Đây là phương án dễ làm nhất, chỉ cần một vụ nổ bằng bom hạt nhân trên bề mặt Apofis thì có thể xé nhỏ thiên thạch này ra nhiều mảnh, và vì vậy nếu chúng có bay vào bầu khí quyển trái đất thì cũng khó gây ra nguy hiểm lớn. Tuy vậy, hiện tại khoa học chưa xác định được khả năng phòng chống các cú va đập của thiên thạch với kích thước bé nhưng số lượng lớn và độ phóng xạ cao của con người khi chu du trong không gian so với khả năng chế ngự thiên thạch lớn.

5. Giảm khối lượng Apofis. Đưa lò phản ứng hạt nhân đặt lên bề mặt của nó để làm bốc hơi một phần khối lượng và vì vậy Apofis sẽ không đủ trọng lượng để bị hút vào lỗ khoan