Thủ tướng Israel Menachem Begin từng làm việc cho tình báo Liên Xô

Thứ Bảy, 10/10/2009, 14:25
Cuối tháng 5/2005, được sự chấp thuận của chính phủ, Cơ quan Tình báo đối ngoại Anh (MI-6) đã cho công bố nhiều hồ sơ tài liệu liên quan đến việc MI-6 tổ chức điều tra, theo dõi, thu thập chứng cứ liên quan đến việc một số nhân vật quan trọng và tổ chức của người Do Thái có quan hệ bí mật với tình báo Liên Xô. Trong đó có hồ sơ mang ký hiệu KV2/2251 dày 150 trang liên quan đến việc Thủ tướng thứ 6 của Israel, Menachem Begin (nhiệm kỳ 1977-1983) từng làm việc cho tình báo Liên Xô.

Menachem Begin sinh ngày 16/8/1913 tại thành phố Brest-Litovsk của Liên Xô trong một gia đình người Ba Lan gốc Do Thái. Trong thời gian theo học ngành luật của Đại học Warsaw, Begin tham gia một tổ chức theo chủ nghĩa Do Thái xét lại có tên gọi Beitar và nhanh chóng trở thành một trong những lãnh đạo trẻ của tổ chức này.

Năm 1937, Begin trở thành người đứng đầu Beitar tại Tiệp Khắc và Ba Lan. Tình báo Anh bắt đầu quan tâm đến Begin từ tháng 5/1939, khi Begin dẫn đầu một cuộc biểu tình bao vây Sứ quán Anh tại thủ đô Warsaw để phản đối Chính phủ Anh hạn chế việc cấp phép cho người Do Thái nhập cư vào lãnh thổ Anh. Và do Chính phủ Anh phản kháng với Chính phủ Ba Lan nên Begin bị bắt giữ. Khi Begin được trả tự do thì Chiến tranh thế giới lần thứ hai bùng nổ tại châu Âu.

Để tránh bị Đức Quốc xã bắt giữ, Begin chuyển đến thành phố Wilno ở phía đông Ba Lan rồi tìm cách vào lãnh thổ Liên Xô nhưng bị lính biên phòng Liên Xô bắt giữ vì nghi vấn là gián điệp của Đức Quốc xã. Begin bị giam giữ tại nhà tù Lukiskes ở Siberia và được trả tự do vào tháng 2/1941 sau khi Cơ quan An ninh Nhà nước Liên Xô (NKVD) xác minh vô tội. Tháng 6/1941, khi Đức Quốc xã tấn công Liên Xô, Begin được đưa đến vùng Pechova, phía tây Liên Xô, để tham gia đội quân người Ba Lan được Liên Xô hỗ trợ có tên gọi Quân đội Anders do tướng Ba Lan Vladislav Anders chỉ huy. MI-6 tin rằng chính thời gian phục vụ trong đội quân Anders, Begin đã được NKVD tuyển dụng.

Từ đầu thập niên 30, Liên Xô đã quan tâm đến Trung Đông, một khu vực vốn chịu nhiều ảnh hưởng của các quốc gia phương Tây, nhất là Anh. Năm 1933, NKVD đã phái một điệp viên có nhiều kinh nghiệm và hiểu biết về Trung Đông là Thiếu tá Georgy Agabekov đến vùng lãnh thổ Palestine để thiết lập một chi nhánh của NKVD tại đây với nhiệm vụ tuyển dụng cộng tác viên là người bản địa để tổ chức các hoạt động tình báo.

Năm 1939, do nhận định rằng vùng lãnh thổ Palestine sẽ có một vai trò chiến lược trong việc giám sát cả khu vực Biển Đỏ trong trường hợp xảy ra tranh chấp quân sự giữa Liên Xô với Anh, Pháp tại Trung Đông nên Moksva yêu cầu NKVD đẩy mạnh các hoạt động tình báo tại Trung Đông, đặt trọng tâm là vùng lãnh thổ Palestine. Để phục vụ cho nhiệm vụ quan trọng này,  tháng 5/1942, NKVD quyết định điều động Begin từ châu Âu đến vùng lãnh thổ Palestine để hỗ trợ cho Agabekov.

4 tháng sau, Begin đã xúc tiến việc thành lập một tổ chức vũ trang bí mật của người Do Thái có tên gọi Tổ chức Quân đội quốc gia (IRGUN) có nhiệm vụ thu thập thông tin tình báo về mọi hoạt động của quân đội Anh không chỉ tại vùng lãnh thổ Palestine mà cả khu vực Trung Đông, tổ chức các vụ tấn công vào quyền lợi của Anh tại đây. Trong đó đáng kể nhất là vụ IRGUN tấn công vào sở chỉ huy của quân đội Anh tại khách sạn Vua David tại thành phố Jerusalem. Sau vụ tấn công gây tiếng vang này, chính quyền Anh quyết định phát lệnh truy nã và treo thưởng 30.000 USD cho bất kỳ ai giết hại hay bắt sống Begin.

Cũng theo công bố của hồ sơ KV 2/2251 của MI-6, NKVD thông qua mạng lưới điệp báo của Begin đã hỗ trợ về tài chính và vũ khí để tổ chức dân binh Hagana (tiền thân của quân đội Israel hiện nay) mở rộng các hoạt động quân sự tại vùng lãnh thổ Palestine. Nhiều sĩ quan Hagana thông qua móc nối của Begin đã trở thành cộng tác viên của NKVD, trong đó có một số nhân vật chủ chốt như Itzhak Sade, Tổng tham mưu trưởng Hagana từ năm 1945 đến 1947, người luôn mang theo ảnh của nhà lãnh đạo Liên Xô Joseph Stalin bên mình.

Theo một tài liệu liên quan đến Begin được lưu trữ tại Viện Lịch sử thế giới trực thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Nga mà MI-6 thu thập được thì Begin thôi làm việc cho NVKD vào năm 1948 khi Israel trở thành một quốc gia độc lập, nhất là khi Agabekov được NVKD điều động đến nhận nhiệm vụ phụ trách hoạt động tình báo tại Afghanistan và Iran.

Nhưng theo Meyer Alec, phụ trách Ban Trung Đông của MI-6 vào thời kỳ đó thì sau năm 1948, Begin vẫn còn liên lạc với tình báo Liên Xô. Mối quan hệ này chỉ chấm dứt vào năm 1952 khi tổ chức IRGUN tiến hành ám sát Thủ tướng CHLB Đức Konrad Adenauer nhằm phản đối việc Chính phủ Israel quyết định khôi phục lại các quan hệ với CHLB Đức, điều mà IRGUN luôn phản đối và tổ chức nhiều cuộc biểu tình tại thành phố Jerusalem. Begin bị nghi vấn là đứng sau các vụ việc này.

Việc MI-6 cho công bố hồ sơ liên quan đến sự kiện một Thủ tướng Israel từng có thời gian làm việc cho tình báo Liên Xô cho thấy nhận định của Isser Harel, Giám đốc Cơ quan Tình báo Israel (Mossad) từ năm 1952 đến  1963 trong cuốn sách có tựa đề "Hoạt động của tình báo Liên Xô" rằng: "Liên Xô đã đẩy mạnh hoạt động tình báo của mình ngay trong trong tiến trình thành lập một nhà nước của người Do Thái tại Trung Đông. Điều này cho thấy Israel có vai trò chiến lược đối với Liên Xô trong việc trong đối đầu với các thế lực phương Tây tại Trung Đông"

Văn Hòa (theo Times Online)
.
.
.