Dấu ấn và thương hiệu Lính Hình Sự
Nói đến “lính hình sự”, là nói đến vất vả, gian khổ và luôn phải đối mặt với hy sinh. Ở Phòng 8 cũng không ngoại lệ, thậm chí, còn hơn thế. Bởi là đơn vị tuyến cuối “ngạch” hình sự của lực lượng Công an cả nước, nên các vụ án mà Phòng 8 đảm nhận luôn là những vụ án giết người, cướp của rất hóc búa mà Công an các địa phương gặp rất nhiều khó khăn trong công tác điều tra, hoặc các vụ án phức tạp, mới phải báo cáo lên để được sự chỉ đạo và giúp đỡ của Bộ Công an.
Nhắc đến một số vụ án giết người xảy ra ở các địa phương trong thời gian gần đây, như: Vụ án giết người, đốt xác ở Tuy Phước (Bình Định), hay “kỳ án” Phan Văn Nhàn ở Cờ Đỏ, Cần Thơ, vụ Châu Kim Huynh giết chị dâu ở TP. Hồ Chí Minh vv… gây xôn xao dư luận, không mấy ai không biết. Nhưng không nhiều người biết rằng, những vụ án đó được Công an các địa phương điều tra, khám phá nhanh chóng, thủ phạm nhanh chóng được đưa ra ánh sáng, trả lại công bằng cho nạn nhân, chính là nhờ công lao không nhỏ của các cán bộ chiến sĩ của Phòng 8, Cục Cảnh sát Hình sự (C45), Bộ Công an.
Đây là một đơn vị tên tuổi của lực lượng hình sự cả nước với những điều tra viên (ĐTV) dày dạn kinh nghiệm như Đại tá Phạm Văn Tám, Thượng tá Đàm Văn Bằng, Thượng tá Nguyễn Văn Khanh, Thượng tá Nguyễn Văn Ngà v.v… từng tham gia phá các vụ án nổi tiếng như vụ Khánh “trắng”, Năm Cam, Phương “Ninh hột”… hay những ĐTV tuổi đời còn rất trẻ nhưng cũng rất tinh thông nghiệp vụ như: Thiếu tá Trịnh Trọng Dương, Đại úy Đỗ Minh Phương...
Với những thành tích xuất sắc, năm 2011, các cán bộ chiến sĩ của Phòng đã được tặng thưởng 14 Bằng khen, Giấy khen của các cấp. Cùng với Bằng khen của Bộ Công an, tháng 12/2011, lần thứ 2 Phòng 8 lại vinh dự được đón nhận Cờ “Đơn vị Thi đua xuất sắc” của Bộ Công an. Đó chính là lý do để Đại tá Hồ Sĩ Tiến, Quyền Cục trưởng Cục C45 tự hào giới thiệu với chúng tôi về đơn vị xuất sắc này.
Những vất vả đằng sau "thương hiệu" lính hình sự
Nói đến “lính hình sự”, là nói đến vất vả, gian khổ và luôn phải đối mặt với hy sinh. Ở Phòng 8 cũng không ngoại lệ, thậm chí, còn hơn thế. Bởi là đơn vị tuyến cuối “ngạch” hình sự của lực lượng Công an cả nước, nên các vụ án mà Phòng 8 đảm nhận luôn là những vụ án giết người, cướp của rất hóc búa mà Công an các địa phương gặp rất nhiều khó khăn trong công tác điều tra, hoặc các vụ án phức tạp, mới phải báo cáo lên để được sự chỉ đạo và giúp đỡ của Bộ Công an. Do đó, khi các cán bộ chiến sĩ của Phòng 8 được giao nhiệm vụ phối hợp, giúp đỡ địa phương, thường là các vụ án đã xảy ra khá lâu, hiện trường không còn gì.
Các anh không được chứng kiến việc khám nghiệm để “mắt thấy tai nghe” trước khi đưa ra ý kiến, mà chỉ biết toàn bộ vụ án qua những tấm ảnh, những bản báo cáo mà không phải bao giờ cũng đầy đủ. Cơ sở để cho các anh phá án chỉ có thế trong khi hầu hết các đối tượng gây án đều là những tên giang hồ cộm cán, những “ông trùm” của các băng nhóm tội phạm có tổ chức, vừa xảo quyệt, vừa manh động, nên việc điều tra, truy bắt tội phạm của các chiến sĩ Phòng 8 luôn ẩn chứa đầy hiểm nguy. Vì vậy, mỗi vụ án đều là một thử thách rất lớn với các cán bộ chiến sĩ của Phòng, đòi hỏi cả sự thông minh, tư duy logic, khoa học và đặc biệt là sự dũng cảm, hy sinh hết lòng vì công việc.
![]() |
| Chiến sĩ Phòng 8 phá án ở Hà Giang. |
Thương hiệu của Phòng 8 được làm nên từ những vụ án đặc biệt nghiêm trọng và những vụ có tính chất phức tạp mà các cán bộ chiến sĩ của Phòng trực tiếp thụ lý điều tra và khám phá thành công, nhờ sự thông minh, mưu lược trong định hướng chính xác của người chỉ huy, sự đoàn kết, tận tụy, hy sinh thầm lặng của mỗi thành viên.
Trước mỗi vụ án được giao, từ lãnh đạo đến chiến sĩ đều tập trung tâm lực, thời gian, tạm quên đi mọi lợi ích cá nhân. Họ luôn trong tư thế sẵn sàng lên đường vào bất cứ lúc nào, kể cả khi vợ ốm, con đau, vì nhiệm vụ, đến những miền sông nước xa xôi, cách trở hay những vùng núi cao thăm thẳm. Chuyện đi bộ dài ngày hay việc nhịn đói, chịu rét để phá án là chuyện thường ngày. Với những người lính hình sự ở Phòng 8, mỗi vụ án được phá là một niềm hạnh phúc lớn lao, bởi hơn ai hết, các anh hiểu rằng, nghĩa là, xã hội đã bớt đi một nỗi lo âu, nên bất cứ lúc nào, họ cũng tận tâm cống hiến.
Phá án thần tốc
Ngay khi vụ Nguyễn Hữu Nghĩa và đồng bọn bắt giữ người trái pháp luật xảy ra ngày 19/4/2011, các chiến sĩ của Phòng 8 đã nhanh chóng phối hợp với đơn vị nghiệp vụ khác thuộc C45 điều tra và giải thoát an toàn con tin. Nhưng không dừng lại ở đó, với kinh nghiệm và khả năng điều tra sắc bén, các anh còn khai thác mở rộng vụ án, để rồi, phát hiện ra vụ “chạy án” động trời cho anh em Phương “Ninh hột” hòng thoát án tử hình ở giai đoạn điều tra, truy tố, xét xử sơ thẩm với số tiền cực lớn: trên 1.000.000 USD.
Vụ án Châu Kim Huynh cùng đồng bọn giết người, cướp tài sản, tàng trữ trái phép vũ khí quân dụng đã gây rúng động dư luận. Để nhanh chóng làm rõ vụ án, củng cố lòng tin của nhân dân, các chiến sĩ tinh nhuệ của Phòng 8 lập tức được cử đến nhiều địa bàn, ngày đêm không quản vất vả, lặn lội lần theo từng dấu vết của các đối tượng, nên chỉ trong thời gian ngắn đã đưa ra trước ánh sáng những kẻ giết người. Đây là vụ án giết người, cướp tài sản đặc biệt nghiêm trọng do băng nhóm tội phạm có tổ chức thực hiện, nên việc nhanh chóng khám phá vụ án có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Không chỉ gia đình nạn nhân, mà quần chúng nhân dân cũng bày tỏ sự khâm phục và tin tưởng vào lực lượng Công an.
Đặc biệt, chuyên án giết người, cướp của xảy ra tại các tiệm vàng ở TP Hồ Chí Minh và nhiều tỉnh phía Nam từ những năm 2000, trong thời gian dài đã khiến dư luận hoang mang, nhất là khi việc khám phá của Công an địa phương đều rơi vào bế tắc. Được sự chỉ đạo tập trung của lãnh đạo Tổng cục Cảnh sát PCTP, Cục C45 đã vào cuộc và cán bộ chiến sĩ của Phòng 8 là lực lượng chủ công.
Để nhanh chóng phá án, Đại tá Phạm Văn Tám, Trưởng phòng 8 đã trực tiếp cùng các trinh sát, ĐTV dày dạn kinh nghiệm của đơn vị tham gia. Không chỉ lực lượng ở phía Nam, các trinh sát ở Hà Nội cũng có mặt, đến tận các hiện trường thu thập thông tin, tìm kiếm những dấu vết của bọn tội phạm, dù mỏng manh nhất, rồi nghiên cứu hồ sơ, xác minh, làm rõ v.v… Với sự dấn thân không mệt mỏi, với các chiến thuật, chiến lược phù hợp, cán bộ chiến sĩ của Phòng 8 đã góp phần quan trọng để chuyên án được khám phá, đảm bảo an toàn tuyệt đối.
Mặc dù số lượng người luôn thiếu so với khối lượng công việc rất lớn mà Phòng đảm nhận, nhưng các anh còn trực tiếp điều tra và khám phá thành công hàng loạt vụ án lớn, như: vụ Bùi Mạnh Hà và đồng bọn bắt giữ người trái pháp luật; vụ Đào Thị Ngừng giết người bằng thủ đoạn cho nạn nhân uống thuốc trừ sâu, để cướp tài sản, diễn ra ở 6 tỉnh; hay vụ Nguyễn Hữu Tuấn cùng đồng bọn phạm tội giết người, che giấu tội phạm; vụ Nguyễn Văn Hùng và đồng bọn bắt giữ người trái pháp luật v.v... Những chiến công của Phòng góp phần không nhỏ vào công tác đảm bảo an ninh trật tự của lực lượng Công an.
Những con người hy sinh thầm lặng
Cán bộ chiến sĩ của Phòng còn có nhiệm vụ tham mưu, hướng dẫn Công an các địa phương trong điều tra, phá án. Để làm được điều này, lãnh đạo và chiến sĩ của Phòng phải luôn chủ động nắm chắc mọi diễn biến tình hình tội phạm tại các địa bàn trọng điểm, để phát hiện sớm các phương thức, thủ đoạn mới của bọn tội phạm giết người, cướp tài sản, hiếp dâm… để kịp thời đề xuất những chủ trương, biện pháp phòng ngừa, đấu tranh. Việc tổng hợp, phân tích, đánh giá phương thức thủ đoạn hoạt động của các loại tội phạm, có ý nghĩa quan trọng giúp Công an các địa phương chủ động phòng ngừa, đấu tranh.
Năm 2011, Phòng đã hướng dẫn và phối hợp chỉ đạo Công an các địa phương điều tra, giải quyết nhiều vụ án đặc biệt nghiêm trọng. 39 vụ án mà phòng tiếp nhận trong năm qua đều thuộc loại phức tạp, có nhiều vướng mắc trong thu thập tài liệu, chứng cứ và không thống nhất quan điểm trong đánh giá chứng cứ, tội danh và hướng giải quyết. Phòng đều nghiên cứu thận trọng, khách quan, rồi tham mưu, đề xuất lãnh đạo các cấp cho tổ chức họp liên ngành Trung ương và địa phương để cùng đánh giá tài liệu, chứng cứ, từ đó, thống nhất quan điểm, cách giải quyết.
Với những vụ án mang tính nhạy cảm hoặc đặc biệt nghiêm trọng, phức tạp mới xảy ra, được dư luận quan tâm, Phòng đều cử lãnh đạo và điều tra viên nhanh chóng đến tận hiện trường, trực tiếp nghe báo cáo, nghiên cứu hồ sơ, hiện trường để phối hợp điều tra và hướng dẫn, chỉ đạo công tác điều tra. Vì thế, các vụ án do phối hợp điều tra, hướng dẫn chỉ đạo đều đạt kết quả, đã được lãnh đạo Bộ Công an, Cục C45 và Công an các địa phương đánh giá cao.
Một trong các vụ điển hình là vụ giết người ở xã Trung An, huyện Cờ Đỏ, thành phố Cần Thơ. Vụ án xảy ra vào sáng 6/2/2010 và không có nhân chứng cũng như dấu vết gì để lại. Công an địa phương đã tiến hành điều tra nhưng sau gần 2 tháng vẫn không xác định được. Thượng tá Đàm Văn Bằng cùng tổ công tác lập tức lên đường. Từ vết máu rất nhỏ thu được tại nhà Trần Văn Phường mà Thượng tá Bằng xem qua bản ảnh, anh đã nhận ra sự khác thường nên yêu cầu kỹ thuật hình sự giải thích dấu vết. Việc xác định đó là vết máu văng như anh dự đoán, chứ không phải vết máu chùi, đã giúp cơ quan điều tra xác định được hiện trường xảy ra chính là nhà thủ phạm. Với kinh nghiệm và khả năng phân tích dấu vết khoa học, lập luận chặt chẽ như người chứng kiến vụ án, Thượng tá Bằng đã khiến hung thủ phải cúi đầu nhận tội, dù trước đó, anh ta khăng khăng phủ nhận và còn dọa tuyệt thực để phản đối vì cho rằng mình oan.
Trong vụ án Nguyễn Đức Nghĩa giết người yêu ở tòa nhà G4, phường Trung Hòa, quận Cầu Giấy, ngay sau khi nghiên cứu và đánh giá hiện trường, chỉ huy của Phòng 8 cũng đã nhận định chính xác rằng, hiện trường vụ án ở chính trong tòa nhà, vì không thể mang xác từ nơi khác đến. Nhờ đó, khi còn chưa kịp xác định được nạn nhân là ai, lực lượng Công an đã bắt được hung thủ.
Chỉ trong năm 2011, Phòng 8 còn xác lập đấu tranh 3 chuyên án có tính chất đặc biệt nghiêm trọng và đều đạt kết quả tốt. Đặc biệt, chuyên án 108C do Phòng trực tiếp xác minh và xác lập, xây dựng kế hoạch đấu tranh, phối hợp với các đơn vị triển khai các biện pháp trinh sát, tố tụng, đã bắt quả tang 3 đối tượng đang tụ tập, chuẩn bị súng để gây án và đã đảm bảo tuyệt đối an toàn cho nhân dân và lực lượng tham gia bắt giữ. Khai thác bước đầu, bọn chúng khai nhận đã gây ra 8 vụ giết người, cướp tài sản của các chủ tiệm vàng ở nhiều tỉnh phía
Là một ĐTV nổi danh từ gần 20 năm trước, luôn sắc sảo trong việc đánh giá, đưa ra hướng đi đúng trong mỗi vụ án, giữ vai trò “thuyền trưởng” trong công tác điều tra, phá án của Phòng, nhưng Đại tá Phạm Văn Tám không muốn nói về mình. Trước sự “căn vặn” của chúng tôi, anh chỉ cười hiền lành rằng, những thành tích của Phòng như hôm nay, đều là công sức của tất cả các cán bộ chiến sĩ của anh, một tập thể đoàn kết, yêu thương, giúp đỡ lẫn nhau, luôn chịu khó học hỏi và đặc biệt là, ai cũng hết lòng vì nhiệm vụ…

