Cựu Tổng thống Jacob Zuma đối mặt với 18 tội danh

20:03 04/03/2018
Mặc dù cùng ký vào lá đơn gửi tới Giám đốc Ủy ban Công tố Quốc gia Shaun Abrahams đề nghị khởi tố cựu Tổng thống Jacob Zuma, nhưng cả 5 ủy viên công tố đều đề nghị giấu tên bởi họ không muốn "bị gây rắc rối".

Và ông Jacob Zuma có thể phải đối mặt với 18 tội danh như tham nhũng, rửa tiền và làm ăn phi pháp, bất chấp việc cựu Tổng thống đã bác bỏ hoàn toàn những cáo buộc chống lại mình. Theo giới truyền thông, 18 tội danh kể trên có liên quan tới 873 khoản tiền mờ ám mà các công tố viên cho rằng, ông Jacob Zuma đã nhận trong gần 10 năm cầm quyền.

Đây là động thái đầu tiên chống lại cựu Tổng thống Jacob Zuma kể từ khi ông chấp nhận từ chức vào tối 14-2, khép lại gần 2 tháng tranh cãi về tương lai của chính trị gia này.

Cựu Tổng thống Nam Phi Jacob Zuma.  

Đó cũng là kết quả đương nhiên sau khi ban lãnh đạo đảng Đại hội Dân tộc Phi (ANC) cầm quyền gây sức ép yêu cầu ông Jacob Zuma phải từ chức với các cáo buộc tham nhũng và lạm quyền. Có người nói rằng, Tổng thống Jacob Zuma phải từ chức sau "cuộc đảo chính cung đình", chấm dứt 9 năm cầm quyền của ông.

Trong bài phát biểu từ chức dài 30 phút, Tổng thống Jacob Zuma nói rằng, không đồng tình với cách đảng ANC buộc ông phải từ chức, nhưng vẫn chấp nhận ra đi, vì không muốn đảng cầm quyền bị chia rẽ. Theo giới truyền thông, mọi việc bắt đầu sau khi 6 lãnh đạo cao nhất của đảng ANC gặp ông Jacob Zuma hôm 4-2 để yêu cầu nhà lãnh đạo này từ chức.

Cùng thời điểm 5 ủy viên công tố kiến nghị khởi tố cựu Tổng thống Jacob Zuma, Tổ chức Chống trốn thuế Nam Phi (OUTA) đã lên danh sách số tài sản thuộc sở hữu của gia đình Gupta (giàu nhất Nam Phi) để giúp chính quyền có cơ sở bán đấu giá nhằm bù đắp cho những thiệt hại mà gia tộc này đã bòn rút từ công sản trong nhiều năm qua. Theo giới truyền thông, số phận của ông Jacob Duma gắn liền với gia đình Gupta.

Trong khi báo chí Nam Phi gọi mối quan hệ giữa gia đình Gupta với ông Jacob Zuma là Zupta, thì phe đối lập ở nước này gọi đó là "băng nhóm có xu hướng mafia". Cảnh sát Nam Phi cho biết, cả 3 anh em nhà Gupta và "cậu ấm" Duduzane Zuma đều đã rời Nam Phi.

Trước đó, Cục Thi hành án Nam Phi cho biết, họ nhận lệnh bắt các thành viên trong gia đình Gupta, sau những cáo buộc liên quan đến việc bổ nhiệm một số bộ trưởng và quan chức cao cấp trong nội các trước đây, cũng như việc tận dụng các mối quan hệ này để trục lợi cá nhân.

Theo giới truyền thông, "cậu ấm" Duduzane Zuma đã xuất cảnh trước khi bị Cơ quan Công tố quốc gia Nam Phi (NPA) gửi thư yêu cầu giải trình tại sao không bị truy tố về tội cố ý làm chết người.

Hơn nửa năm trước (tháng 8-2017), OUTA từng kiện "cậu ấm" Duduzane Zuma với các tội tống tiền, cưỡng đoạt tài sản và trốn thuế. Theo báo cáo điều tra về "chiếm đoạt nhà nước" công bố hồi tháng 11-2016, 3 anh em nhà Gupta (Ajay, Atul và Rajesh) đã câu kết với ông Jacob Zuma thông qua "cậu ấm" Duduzane Zuma.

Vì có bố làm tổng thống, nên "cậu ấm" Duduzane Zuma sớm trở thành lãnh đạo của hàng chục công ty trong thời gian ngắn. "Duduzane Zuma đã gây dựng và thâu tóm nhiều lợi ích thương mại có liên quan đến gia đình Gupta", đại diện OUTA tuyên bố.

Được biết, cộng đồng doanh nghiệp và các tổ chức dân sự ở Nam Phi đã treo giải thưởng trị giá 1,1 triệu rand (gần 95.000 USD) cho ai cung cấp thông tin tìm thấy Duduzane Zuma và 3 anh em nhà Gupta.

"Việc truy tìm gia đình Gupta vẫn tiếp tục. Chúng tôi đang sử dụng mọi nguồn lực có thể và nhờ các bên hỗ trợ", Tướng Hangwani Mulaudzi, người phát ngôn của Cảnh sát đặc nhiệm Nam Phi cho biết.

Trước đó, cảnh sát đã bao vây khu dinh thự thuộc gia đình Gupta ở vùng ngoại ô Saxonwold của Johannesburg và bắt 3 người.

Và vụ bắt giữ liên quan đến vụ án tỉnh Free State cấp ngân sách trái phép cho một dự án chế biến sữa của nhà đình Gupta, giúp họ bỏ túi hơn 200 triệu rand (khoảng 19 triệu USD). Cơ quan công tố Nam Phi khẳng định, sẵn sàng thu hồi tài sản công đã rơi vào tay gia đình Gupta trái pháp luật.

Bộ Nội vụ Nam Phi cũng đã phong tỏa số cổ phần tương đương 137 triệu USD của gia đình nhà Gupta. Theo giới truyền thông, cơ quan chức năng đã mở 17 cuộc điều tra đối với các doanh nghiệp có liên quan đến gia đình Gupta.

Ngày 15-2, Quốc hội Nam Phi đã bầu ông Cyril Ramaphosa, Phó Tổng thống và Chủ tịch đảng ANC cầm quyền, làm tổng thống thay thế người tiền nhiệm Jacob Zuma, tuyên bố từ chức tối 14-2. Cũng trong ngày 15-2, Chủ tich Quốc hội Baleka Mbete cho biết, đã nhận thông báo từ chức của ông Jacob Zuma. Ông Cyril Ramaphosa trở thành tổng thống mà không cần thông qua bỏ phiếu bởi là ứng cử viên duy nhất được đề cử trước Quốc hội.

Tuệ Sỹ