Mecico: Bắt giữ trùm ma túy "El Mamito"

Jesus Enrique Rejon Aguilar - 35 tuổi có biệt danh là "El Mamito" (nghĩa là "Chàng trai đẹp") được Cảnh sát Mexico mô tả là "một trong những kẻ thành lập tổ chức tội phạm ma túy cực kỳ nguy hiểm Los Zetas" và đồng thời là thủ lĩnh quyền lực hàng thứ ba của cartel - bị bắt tại khu ngoại ô Atizapan của Mexico City hôm 3/7 mà cảnh sát "không phải bắn một phát súng nào".

"El Mamito" nằm trong số những tên tội phạm sừng sỏ bị truy nã gắt gao nhất ở Mexico cũng như của Bộ Tư pháp Mỹ. Cộng đồng Cơ quan An ninh Mỹ cũng treo giải thưởng 5 triệu USD cho thông tin dẫn đến sự bắt giữ và buộc tội hắn ta. Một sĩ quan cảnh sát Mexico cũng bị bắt giam cùng với Rejon Aguilar. Trong vụ này, Cảnh sát Mexico tịch thu được nhiều loại súng ống, tiền mặt, tài liệu và thiết bị liên lạc của tập đoàn Los Zetas.

Đặc vụ Jaime Zapata, 32 tuổi, bị giết chết ngày 15/2/2011 khi anh cùng với đồng sự Victor Avila Jr. đang lái xe đi từ thị trấn Monterey, miền Tây bang California của Mỹ đến Mexico City để làm việc cho ICE. Một nhóm thành viên Los Zetas đã mai phục sẵn trên xa lộ gần thủ phủ San Luis Potosi, cách Mexico City chừng 40km về phía bắc. Bọn sát thủ sau đó đã buộc hai đặc vụ Mỹ dừng xe tại một trạm kiểm soát giả do chúng dựng lên rồi xả súng bắn chết họ.

Sau khi án mạng xảy ra, hơn 20 thành viên Los Zatas bị bắt giữ, trong đó bao gồm Julian Zapata Espinoza - người được xác định là kẻ cầm đầu phân nhánh của cartel ở San Luis Potosi; cùng với Mario "El Mavito" Jimmenez, kẻ có nhiệm vụ phát lương của cartel.

Đặc vụ Kaime Zapata bị bắn 5 phát đạn vào ngực và chết trên đường đến bệnh viện, còn Victor Avila Jr. lãnh 2 viên đạn vào chân và may mắn sống sót. Cả 2 đặc vụ đều không vũ trang do chính quyền Mexico không cho phép nhân viên thực thi pháp luật của Mỹ mang vũ khí theo bên người.

Theo báo cáo của Cảnh sát Mỹ và Mexico, 2 đặc vụ ICE lái ôtô Chevrolet màu xanh mang biển số ngoại giao về hướng nam, theo xa lộ liên bang 4 làn đường, thì nhận được tín hiệu buộc dừng xe vào khoảng 2h30' tại một trạm kiểm soát lố nhố người mang súng tự động. Khi Zapata mở kính cửa sổ để trình báo thì súng nổ...

Quan chức Mỹ và Mexico cho biết trước khi nổ súng, bọn sát thủ Los Zetas lên tiếng báo chúng biết mục tiêu của chúng là ai. Cảnh sát San Luis Potosi báo cáo có ít nhất 10 tên tấn công liên quan đến vụ nổ súng, và chiếc ôtô lỗ chỗ vết đạn của 2 đặc vụ Mỹ được tìm thấy bên lề xa lộ. Còn chính quyền Mexico nói tên Rejon Aguilar "El Mamito" trước đây phục vụ trong đơn vị lính đặc nhiệm tinh nhuệ của Mexico nhưng đã đào ngũ khỏi đơn vị vào năm 1999.

Và cũng trong năm đó, Rejon Aguilar cùng với 13 cựu binh sĩ đặc nhiệm đào ngũ khác lập nên Zetas - ban đầu là lực lượng bảo vệ bán quân sự làm việc cho cartel Vùng Vịnh (Gulf Cartel) hùng mạnh thời đó. "El Mamito" được biết là người đồng thành lập cartel Los Zetas, tổ chức tội phạm ban đầu đảm nhận công việc giết người cho tổ chức buôn lậu ma túy khét tiếng Gulf Cartel, hay cartel Vùng Vịnh.

Theo hồ sơ Cảnh sát Mexico, Rejon Aguilar "liên quan đến cuộc tấn công" 2 đặc vụ ICE, đồng thời hắn ta cũng là kẻ chịu trách nhiệm tiến hành chiến dịch của Los Zetas ở San Luis Potosi. Theo lời Ramon E. Pequeno, Trưởng ban Chống ma túy của Cảnh sát liên bang Mexico, "khi Jaime Zapata bị giết chết, tên "El Mamito" đang có mặt ở San Luis Potos để điều hành hoạt động cho Los Zetas". Pequeno gọi vụ Rejon Aguilar "El Mamito" là một "chiến thắng" cho chính quyền Mexico trong cuộc chiến chống ma túy nước này.

Pequeno nhận xét: "Sự bắt giữ El Mamito là tượng trưng cho chiến thắng bởi vì hắn là một trong những thủ lĩnh quan trọng của Los Zetas". Rejon Aguilar cũng đang bị điều tra trong vụ án giết chết hàng chục dân nhập cư Trung và Nam Mỹ, và thi thể các nạn nhân này được tìm thấy tại một nông trại ở bang Tamaulipas miền Bắc Mexico, nằm cách biên giới Mỹ chừng 160km về phía nam.

Trong vài tháng qua, chính quyền Mexico đã phát hiện hơn 140 xác chết từ vài ngôi mộ tập thể ở bang Tamaulipas. Nhiều nạn nhân bị bắt cóc từ xe buýt rồi sau đó bị giết chết chỉ vì không chịu làm việc cho Los Zetas. Bạo lực leo thang ở Mexico kể từ khi nổ ra cuộc chiến tranh giữa các tập đoàn ma túy bắt đầu vào năm 2006, khiến 35.000 người chết. Los Zetas nằm trong số những băng đảng ma túy bạo lực nhất hiện đang cố gắng kiểm soát hành lang đông bắc béo bở đi vào bang Texas miền Nam nước Mỹ để buôn lậu ma túy, người, vũ khí cùng với nhiều loại hàng hóa khác.

Theo Pequeno, Rejon Aguilar "El Mamito" chịu trách nhiệm về nhiều vụ giết người tại hai bang biên giới tamaulipas và Nuevo Leon, đồng thời trong năm 2004 hắn còn tổ chức giải thoát cho thủ lĩnh cartel Vùng Vịnh Osiel Cardenas Guillen khỏi một nhà tù an ninh nghiêm ngặt tối đa của Mexico. Về sau, Cardenas được dẫn độ sang Mỹ lĩnh án 25 năm tù tại nhà tù liên bang. Hồ sơ điều tra "El Mamito" của Cảnh sát liên bang Mexico tiết lộ hắn có cuộc sống như ông hoàng, thường du lịch sang Cuba, rất ham mê những cuộc đua ngựa thuần chủng, thậm chí từng cá độ 500.000 USD cho một con ngựa.

Năm 2009, Rajon Aguilar nằm trong số 20 thủ lĩnh ma túy hàng đầu của Gulf Cartel bị chính quyền Mỹ buộc tội nhập khẩu hàng tấn cocaine vào Mỹ. Pequeno tuyên bố mạnh mẽ trước báo giới: "Chúng tôi đang cố gắng đưa những tên tội phạm nguy hiểm này vào nhà tù".

Jaime Zapata là đặc vụ đầu tiên của Mỹ bị giết chết khi đang thi hành nhiệm vụ ở Mexico kể từ năm 1985 khi đặc vụ DEA Enrique "Kiki" Camarena bị sát hại. Cái chết của Camarena đã dẫn đến sự căng thẳng trong quan hệ ngoại giao giữa Mexico và Mỹ cũng như sự tấn công quyết liệt vào bọn buôn lậu ma túy