Canada: Điều tra tham nhũng trong xây dựng liên quan đến mafia

Không ai ngạc nhiên trước những hoạt động kiếm tiền bất hợp pháp của Rizzuto. Tuy nhiên, điều gây bất ngờ cho nhiều người là việc phát hiện hệ thống sắp đặt và hối lộ giới chức Montreal trong những dự án đấu thầu xây dựng công cộng hết sức béo bở trong thành phố do mafia kiểm soát.

Cuộc điều tra do RCMP tiến hành  cho thấy tình trạng tham nhũng trong những dự án xây dựng công cộng đang lan tràn và ăn sâu vào cả giới chính khách ở Montreal, thành phố lớn hàng thứ hai của Canada, đến mức độ không ai ngờ tới.

Hệ thống tham nhũng tồn tại cả bên trong Tòa Thị chính Montreal cuối cùng dẫn đến sự ra đi của Thị trưởng kỳ cựu Gerald Tremblay. Khi tuyên bố từ chức, Tremblay nói rằng, đến lúc nào đó ông ta sẽ được minh oan về "những cáo buộc sai trái" mà mình không hề phạm phải và cam đoan "đã làm đầy đủ trách nhiệm" của một thị trưởng.

Trembaly, 70 tuổi, từ chức một năm trước khi kết thúc nhiệm kỳ thứ 3 của ông. Tremblay thừa biết những "đồn đại" không lâu trước khi trở thành thị trưởng Montreal về nạn tham nhũng lan tràn trong đảng Liên minh Montreal do ông lãnh đạo và trong bộ máy quan liêu của Tòa Thị chính.

Các chuyên gia phân tích chính trị nhận định có lẽ Tremblay sẽ không là chính khách cuối cùng của tỉnh Quebec (trong đó bao gồm Montreal) sớm rời khỏi chức vụ sau khi vụ bê bối liên quan đến những hợp đồng xây dựng công cộng bị vỡ lở do cuộc điều tra của RCMP. Cuộc điều tra tham nhũng, theo lệnh của chính quyền tỉnh Quebec, còn chạm tới các thị trưởng và nhiều chính khách khác thuộc đảng Tự do trong tỉnh.

RCMP tiến hành lắp đặt bí mật hệ thống camera ở chuỗi quán cà phê video thuộc CSC vào năm 2004 - 2005. Những hình ảnh mà RCMP thu được cho thấy một loạt giám đốc các công ty xây dựng lớn có quan hệ với trùm mafia Nicolo Rizzuto, thậm chí một số người còn đưa tiền mặt tận tay bố già.

RCMP đang nỗ lực điều tra các hoạt động buôn lậu ma túy của dòng họ Rizzuto và lừa đảo trong các hợp đồng xây dựng. Những hình ảnh ghi nhận được RCMP đưa ra ánh sáng vào tháng 10 vừa qua khi có yêu cầu đưa ra bằng chứng về tham nhũng. Chứng cứ gây bất ngờ nhất xuất phát từ Lino Zambito, một trong những ông chủ thầu xây dựng được ghi hình trong chuỗi quán cà phê của CSC.

Lino Zambito khai báo: Các công ty xây dựng thường xuyên trả 2,5% giá trị các hợp đồng xây dựng trong thành phố cho Rizzuto và 3% cho Liên minh Montreal - đảng cầm quyền thành phố do Gerald Tremblay lãnh đạo. Với những lời khai này, Zambito sẽ đối mặt với tội hình sự liên quan đến một hợp đồng xây dựng thành phố.

Hình ảnh RCMP thu được cho thấy các quan chức đại diện của ít nhất 8 công ty xây dựng lớn nhất thường xuyên đến gặp bố già Rizzuto ở CSC. Các công ty này đã nhận các hợp đồng trị giá 500 triệu USD từ năm 2006 đến 2009. Tòa Thị chính Montreal phản ứng trước những cáo buộc gây xôn xao dư luận bằng việc cho tạm ngưng mọi hợp đồng xây dựng không cấp thiết về đường sá, hệ thống cung cấp nước và cống rãnh.

Trong cuộc điều tra của RCMP, một kỹ sư trưởng của Tòa Thị chính Montreal khai đã nhận gần 600.000 USD tiền lót tay từ các công ty xây dựng. Cuộc điều tra cũng đã phát hiện Frank Zampino - người từng là cánh tay mặt của Tremblay và lãnh đạo Ủy ban điều hành Tòa Thị chính cho đến khi từ chức vào năm 2008 - đã nhận số tiền hối lộ lên đến 500.000 USD. Zampino bị bắt giữ vào đầu năm 2012 và phải đối mặt với tội danh lừa đảo.

Đám tang bố già Nicolo Rizzuto ở Montreal.

Chứng cứ về tham nhũng mạnh nhất chống Thị trưởng Gerald Tremblay hé lộ vào ngày 29/10/2012 từ Martin Dumont - nhà tổ chức vận động tranh cử cho đảng Liên minh Montreal của Tremblay. Dumont khai: Tremblay nhờ ông giúp đỡ gom góp tiền hối lộ để tranh cử chức thị trưởng Montreal thông qua Nicolo Milioto - người bị buộc tội làm trung gian giữa ngành xây dựng và trùm mafia Rizzuto.

Tại một cuộc họp về vấn đề tranh cử có mặt Tremblay. Dumont cho biết ông được quan chức phụ trách tài chính của đảng Liên minh Montreal cho xem 2 cột ghi chép - một cột ghi "ngân quỹ chính thức" là 43.000 USD và cột khác là "ngân quỹ không chính thức" gồm 90.000 USD. Về phía mình, Tremblay cho rằng những lời khai của Dumont là "hoàn toàn giả trá".

Hàng loạt những chứng cứ về nạn tham nhũng của các chính khách Montreal phơi bày cùng lúc với cuộc chiến tranh mafia trong thành phố. Tháng 10 vừa qua, Vito Rizzuto - con trai của Rizzuto, người có biệt danh là "Ngài nhựa Teflon" - được trả tự do khỏi một nhà tù Mỹ sau 5 năm thụ án vì tội dính líu đến 3 vụ án mạng liên hoàn vào năm 1981. Sau khi Vito trở về Canada, chính quyền nước này lo ngại hắn sẽ lao vào cuộc tắm máu trả thù.

Sau cuộc chiến tranh giành lãnh thổ giữa hai băng nhóm mafia Sicily và Calabria của người Italia vào những năm 70 và 80 thế kỷ trước, dòng họ Rizzuto thuộc phe Sicily nắm được quyền lực trong suốt 30 năm nhưng đế chế Rizzuto bắt đầu suy yếu khi hai cha con Vito và Nicolo bị tống vào tù.

Năm 2009, con trai của Vito là Nick Jr. bị bắn gục trên đường phố Montreal giữa ban ngày. Tháng 11/2010, đến lượt bố già Nicolo Rizzuto, 86 tuổi, trúng một viên đạn bắn tỉa khi đang ngồi ăn tối trong biệt thự của ông ta. Cảnh sát cho rằng Nicolo bị phe Calabria ám sát