Mỹ nhận lại xác máy bay trong chiến dịch tiêu diệt Bin Laden
Mặc dù Trung Quốc đã cho tái xuất máy bay tàng hình nhưng Mỹ cho rằng không biết đấy có phải là máy bay tàng hình hay chỉ là mô hình giống máy bay tàng hình. Cho dù có đúng thì Trung Quốc luôn phải mất một thời gian khá dài kể từ cuộc thử nghiệm đầu tiên để đưa một thiết bị nào đó vào hoạt động.
Máy bay tàng hình (còn gọi là phi cơ tàng hình hay không hạm tàng hình) là một loại máy bay, hơn hẳn những máy bay thông dụng khác, áp dụng công nghệ tàng hình để chống lại việc bị phát hiện từ ra đa. Máy bay tàng hình đóng vai trò nổi bật nhất trong cuộc chiến tranh vùng Vịnh. Một số lượng máy bay tàng hình nhỏ có thể thay thế một toán lớn những phi cơ bình thường mà vẫn có thể tạo được hiệu quả chiến đấu tương đương, có khi còn cao hơn. Biện pháp này đôi khi giúp tiết kiệm đáng kể ngân sách quân đội sau một thời gian dài sử dụng.
Máy bay tàng hình cho phép người ta tấn công vào những mục tiêu quan trọng, trong khi vẫn che giấu được hành vi của mình. Bởi vì không ai có thể phát hiện ra hay ít nhất là biết được kẻ tấn công, những người trong cuộc có thể từ chối bình luận và từ đó tránh được chiến tranh. Khả năng chiến đấu của máy bay tàng hình có thể làm tê liệt bộ phận chỉ huy và reo rắc hoang mang cho đối phương vì họ không thể biết liệu những đợt không kích khác đã được tiến hành hay chưa; từ đó đưa họ đến việc xem xét giải pháp ngoại giao. Dù vậy, lập luận này được một số người bác bỏ là chưa chắc chắn.
Công nghệ tàng hình của Mỹ trong chiến dịch không kích
Sự sản xuất và vận hành mẫu chiến đấu cơ tàng hình này có thể gây động lực cho đối thủ trong quyết định của họ về việc tiến hành chạy đua vũ trang với mục đích tạo ra những máy bay tương tự. Điều này có thể làm suy yếu nền kinh tế của họ, tức là tạo thuận lợi cho kẻ thù. Chương trình Chiến lược phòng ngự kế hoạch "Chiến tranh giữa các vì sao" của Hoa Kỳ thực hiện năm 1980 cũng để đạt mục đích tương tự nhằm chống lại Liên Xô.
Công nghệ tàng hình buộc người ta phải nghĩ đến tuyên bố của Phó tư lệnh lực lượng không quân Mỹ - Tướng John Wellch, người đã tham gia chỉ huy quân đội Mỹ trong chiến dịch "Bão táp sa mạc" trong cuộc chiến lật đổ chế độ của cựu lãnh đạo Iraq Saddam Hussein rằng: "Nguyên tắc cơ bản nhất của bất kỳ cuộc chiến tranh nào đó là tính bất ngờ. Ai giành được bất ngờ người đó sẽ có nhiều lợi thế hơn".
![]() |
|
"Một mẫu được cho là J-20 đang chuẩn bị cất cánh từ sân bay của Viện Thiết kế máy bay Thành Đô, Trung Quốc. |
Một trong những yếu tố gây "bất ngờ" để giành ưu thế trên chiến trường của quân đội Mỹ hiện tại và trong tương lai được thể hiện qua công nghệ chế tạo các phương tiện chiến tranh có khả năng "tàng hình".
Ưu thế kỹ thuật tàng hình của quân đội Mỹ được chiến đấu cơ F-117A do Lockheed Martin chế tạo thể hiện khá rõ nét qua chiến dịch oanh kích 6 tuần liên tiếp nhằm vào các mục tiêu quan trọng ở thủ đô Baghdad của Iraq do liên quân NATO tiến hành vào năm 2003. Các máy bay F-117A với biệt danh "Chim ưng đêm" đã "ung dung" bay thẳng vào thủ đô Baghdad, nơi quân đội Iraq bố trí một hệ thống phòng không dày đặc để ném bom các mục tiêu chỉ định và quay về nơi xuất phát mà không hề bị bất kỳ một vệt đạn phòng không nào của Iraq bắn trúng.
Trước khi các hãng sản xuất vũ khí áp dụng công nghệ "tàng hình" cho các chiến đấu cơ F-117A hiện đại, quân đội Mỹ đã từng ứng dụng nó trong việc chế tạo các tàu ngầm chiến lược và tàu ngầm đa năng hơn 30 năm trước khi Mỹ tiến hành cuộc chiến tranh lật đổ chế độ Saddam Hussein ở Iraq vào năm 2003.
Không chỉ có vậy, lực lượng lục, hải quân Mỹ cũng đã và đang ứng dụng công nghệ tàng hình để sản xuất ra các loại xe tăng, tàu chiến, tên lửa và một số loại vũ khí khác nhằm tăng cường khả năng bảo vệ sinh lực binh lính, hạn chế tối đa việc bị phát hiện và tấn công trước các loại vũ khí đối xứng của đối phương. Năm 1962, hãng Lockheed Martin đã chế tạo thành công loại máy bay A-12 và SR-71 với khả năng "tránh mặt" được rất nhiều loại ra đa phòng không. Bí quyết của hai dự án thành công này nằm ở công nghệ chế tạo vật liệu và sơn phủ ngoài máy bay. Trong thập niên 70, nhờ nền tảng công nghệ tiên tiến, đặc biệt là sự trợ giúp của các phần mềm tương thích máy tính, ngành chế tạo máy bay chiến đấu của mốt số hãng sản xuất tên tuổi của Mỹ đã có thêm nhiều khả năng mới.
Chương trình "ECHO" (Tiếng vang) cho phép hãng Lockheed Martin hiện đại hóa các cấu trúc thân máy bay chiến đấu bằng kỹ thuật đồ họa vi tính, xác định khả năng hiện hình trên màn hình ra đa mà không cần mô hình thực tế. Kết quả là vào năm 1975, Lockheed Martin đã cho ra đời và thử nghiệm một chiến đấu cơ F-117A mô hình đầu tiên. Chính nhờ mô hình đầy hứa hẹn này mà Lockheed Martin đã giành được hợp đồng chế tạo hàng chục máy bay chiến đấu tàng hình F-117A cho không quân Mỹ trước một đối thủ tầm cỡ khác là hang Nortrop. Năm 1977, những chuyến bay F-117A thử nghiệm đầu tiên được tiến hành và quân đội Mỹ đã ngay lập tức đặt hãng Lockheed Martin sản xuất và cung cấp cho lực lượng không quân chiến lược 24 chiếc F-117A.
Dựa trên tìm hiểu về công nghệ tàng hình của các máy bay chiến đấu và một số loại vũ khí tấn công hiện đại của quân đội Mỹ, các chuyên gia kỹ thuật quân sự của Liên Xô trước đây đã từng hé lộ những bí mật được coi là các "yếu tố gây bất ngờ" để giành ưu thế trên các chiến trường của quân đội Mỹ. Để có thể hấp thụ được năng lượng sóng phát đi và thu về từ các ra đa trinh sát của quân đối phương, phần thân của các máy bay tàng hình của quân đội Mỹ đã được chế tạo và sơn phủ bằng một loại vật liệu đặc biệt có đặc tính sắt từ. Khi sóng điện từ phát ra từ các ra đa, đối phương tiếp xúc với các loại máy bay này sẽ bị hấp thụ bởi lớp màng phủ có dải tần rộng khiến năng lượng phản hồi về ra đa phát bị giảm đi đáng kể dẫn đến hỏa lực đối phương sẽ không thể phát hiện được đâu là mục tiêu giả đâu là mục tiêu thật.
Thân máy bay tàng hình được thiết kế theo kiểu cơ chế nhiều mảng ghép lại, tạo ra bề mặt tiếp xúc có khả năng phản năng lượng sóng điện từ và bắn năng lượng này đi theo các hướng khác chứ không quay về hướng ra đa đã phát đi khiến hỏa lực phòng không của đối phương bị phân tán và không chính xác.
Một trong những đặc điểm được xem là bản chất của công nghệ tàng hình đó là việc khắc phục hệ thống ống xả của máy bay chiến đấu. Để khắc phục nhược điểm này, trong thiết kế của các máy bay chiến đấu hiện đại của Mỹ, nhà sản xuất đã bố trí bộ phận đặc biệt để che ống xả phản lực với chức năng hướng năng lượng sóng ra đa vào phía trong và hấp thụ luôn nó.
Nhật Bản muốn mua máy bay chiến đấu tàng hình của Mỹ
Nhật Bản đã xem xét yêu cầu Washington dỡ bỏ một lệnh cấm xuất khẩu máy bay chiến đấu tàng hình để có thể mua loại máy bay công nghệ cao này.
Các máy bay F-22A tránh ra đa này sẽ thay thế các máy bay F-4 của Nhật. F-4 sẽ bắt đầu bị loại bỏ từ tháng 4/2008. Việc mua các máy bay chiến đấu tàng hình hiện đại nhằm tăng cường khả năng phòng thủ trên không của Nhật Bản cũng như các cuộc tập trận chung với không quân Mỹ. Kế hoạch quân sự 5 năm hiện nay của Nhật Bản là kêu gọi mua 7 máy bay để thay thế các F-4 vào tháng 3/2010. Tổng chi phí mua các máy bay chiến đấu thế hệ mới của Nhật Bản khoảng 8,4 tỷ USD.
Mặc dù Quốc hội Mỹ hiện cấm xuất khẩu F-22A, hay Raptor, các quan chức quốc phòng Nhật Bản tin rằng lệnh cấm sẽ được dỡ bỏ trong tương lai. Bộ trưởng Quốc phòng Fumio Kyuma cho biết, ông sẽ hỏi thông tin về các máy bay chiến đấu hiện đại của Mỹ khi gặp gỡ người đồng cấp Robert Gates tại Washington.
Pakistan trả lại Mỹ xác máy bay tàng hình
Pakistan sẽ trả lại Mỹ xác chiếc máy bay tàng hình bí ẩn mà lực lượng đặc nhiệm SEAL đã dùng trong chiến dịch tiêu diệt trùm khủng bố khét tiếng Osama bin Laden. Đây được xem là bước đi thăm dò đầu tiên trong tiến trình cài đặt lại quan hệ đã bị sứt mẻ nhiều giữa Pakistan và Mỹ sau chiến dịch tiêu diệt Bin Laden. Thượng nghị sĩ Mỹ John Kerry đã đưa ra thông báo trên sau 24h hội đàm với các quan chức quân sự và dân sự Pakistan ngày 16/5/2011.
Trong chiến dịch truy lùng và tiêu diệt Bin Laden hôm 2/5, lực lượng đặc nhiệm Mỹ đã sử dụng một chiếc máy bay tàng hình chưa từng xuất hiện trước đây. Chiếc máy bay này đã bị rơi do lỗi kỹ thuật. Trước khi rời đi, lực lượng Mỹ đã cho nổ tung chiếc máy bay này để xóa dấu vết nhưng một phần chiếc đuôi vẫn còn nguyên vẹn. Mỹ lo ngại, công nghệ quân sự tàng hình hiện đại của họ sẽ bị đánh cắp nếu Pakistan giao phần đuôi này cho người Trung Quốc. Đây là lý do Mỹ cử Thượng nghị sĩ Kerry đến Pakistan. Với việc Pakistan hứa trả phần xác chiếc máy bay tàng hình bí ẩn lại cho Mỹ thì nỗi lo về việc công nghệ quân sự tuyệt mật của Mỹ rơi vào tay Trung Quốc đã được xóa bỏ.
![]() |
| ...Có thể một phần công nghệ chế tạo máy bay tàng hình đã bị rơi vào tay Trung Quốc, nhưng Mỹ vẫn không coi đó là vấn đề đáng lo ngại, bởi Trung Quốc vẫn chỉ "học lỏm" được vẻ bề ngoài... Nếu so với những loại máy bay tàng hình của Mỹ thì J - 20 của Trung Quốc chỉ như máy bay giấy. |
Một tuyên bố chung được đưa ra sau các cuộc gặp gỡ giữa Thượng nghị sĩ Kerry với các quan chức Pakistan cho biết, ngoài vấn đề chiếc máy bay tàng hình, hai bên cũng đạt được thỏa thuận về việc tiếp tục hợp tác để tiêu diệt "những mục tiêu giá trị cao". Không rõ là những mục tiêu này có bao gồm thủ lĩnh Taliban Mullah Omar và nhân vật số hai Al-Qaeda - Ayman al-Zawahiri. Cả hai tên trùm khủng bố này đều được cho là đang ẩn náu ở Pakistan.
Thượng nghị sĩ Kerry - người được xem là có mối quan hệ tốt với Islamabad, nhấn mạnh, bản chất "đặc biệt" của chiến dịch tiêu diệt Bin Laden đã buộc Mỹ phải giữ bí mật chứ không phải là do Washington không tin tưởng Pakistan. Phát biểu này của ông Kerry đi ngược lại với những tuyên bố trước đó của Giám đốc CIA Leon Panetta rằng, Cơ quan Tình báo Pakistan (ISI) bị loại ra khỏi chiến dịch của Mỹ để đề phòng trường hợp họ có thể "mách" cho thủ lĩnh Al-Qaeda. "Đây phải là chiến dịch của người Mỹ và chiến dịch này phải đảm bảo sự an toàn về nhân mạng", ông Kerry đã nói như vậy. Thượng nghị sĩ Mỹ đã không cáo buộc Pakistan thông đồng với Bin Laden, nói rằng: "Không có bằng chứng về điều đó vào thời điểm này ".
Các cuộc gặp gỡ giữa Thượng nghị sĩ Kerry với quan chức Pakistan diễn ra trong bối cảnh tinh thần chống Mỹ ở Pakistan đang lên cao. Hồi cuối tuần trước, Pakistan đã chính thức gửi văn bản lên án Mỹ về việc thực hiện chiến dịch đột kích vào nước này mà không xin phép và báo trước. Islamabad đã kêu gọi xem xét lại toàn diện mối quan hệ với Washington, trong đó có việc cắt nguồn cung cấp hậu cần cho NATO ở Afghanistan.
Máy bay tàng hình của Trung Quốc tái xuất không trở thành mối lo ngại của Mỹ
Báo Trung Quốc đưa tin nước này vừa thực hiện thử nghiệm lần hai loại máy bay chiến đấu có khả năng tàng hình J-20, được cho là bước tiến đáng kể thu hẹp khoảng cách quân sự giữa Trung Quốc với Mỹ - đằng sau chiếc tàu sân bay đầu tiên của Trung Quốc
People's Daily cho đăng một bức ảnh chụp chiếc máy bay chiến đấu màu xám với chú thích: "Một mẫu được cho là J-20 đang chuẩn bị cất cánh từ sân bay của Viện Thiết kế máy bay Thành Đô ở tỉnh Tứ Xuyên ngày 18/4". Trong khi đó, Global Times đưa tin chiếc máy bay này đã bay qua vài lần và nghiêng cánh chào phía trên đám đông chứng kiến gần sân bay. Những bức ảnh mới về mẫu máy bay J-20 cất cánh cũng xuất hiện trên các diễn đàn quân sự. Tuy nhiên hiện chưa có tuyên bố chính thức nào xác nhận loại máy bay này đã thực hiện bay thử lần thứ hai. Bộ Quốc phòng Trung Quốc từ chối bình luận về sự kiện này.
Trước đó, thông tin về cuộc thử nghiệm đầu tiên của J-20 xuất hiện hôm 11/1/2011. Hình ảnh và tin tức về sự kiện này chủ yếu xuất hiện trên các blog và trang tin điện tử bao gồm Global Times, trước khi Bắc Kinh chính thức xác nhận về chuyến bay đúng thời điểm Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Robert Gates đang ở thăm nước này.
Một trong những phi công lái thử hàng đầu Trung Quốc là Xu Yongling nhận định, nếu chuyến bay của J-20 là chính xác thì đây là bước tiến gần hơn đến sản xuất hàng loạt. "10 đến 20 thử nghiệm ban đầu nhằm đánh giá tổng thể máy bay, gồm sự ổn định, chất lượng xử lý và khả năng hoạt động. Mỗi lần thử thì ngắn nhưng toàn bộ quá trình này có thể kéo dài hàng năm", Xu nói thêm. Chuyến bay lần hai của J-20 được coi là bước tiến quan trọng của Trung Quốc trong nỗ lực thu hẹp khoảng cách quân sự với Mỹ. Sự kiện này cũng diễn ra ngay sau cảnh báo của Bắc Kinh hồi cuối tháng trước về việc nước này đang đối mặt với một khu vực châu Á ngày càng không ổn định, nơi Mỹ đã mở rộng ảnh hưởng chiến lược.
Một số nhà phân tích cho rằng những bức ảnh đầu tiên về J-20 cho thấy Trung Quốc có thể đã có những bước tiến nhanh hơn dự đoán trong việc chế tạo một dòng máy bay đối trọng với F-22 Raptor của không quân Mỹ, loại máy bay chiến đấu có khả năng tàng hình trước ra đa duy nhất đang hoạt động trên thế giới. Thông tin về chuyến bay thứ hai của J-20 cũng xuất hiện trong bối cảnh có lo ngại về sự tăng cường quân sự của Trung Quốc, với tín hiệu mới nhất là việc nước này cho thử nghiệm chiếc tàu sân bay đầu tiên và hệ thống tên lửa chống hạm mới được coi là mối đe dọa đối với các tàu sân bay Mỹ.
Thay vì lo ngại sau khi Trung Quốc giới thiệu mẫu máy bay thế hệ thứ năm J-20, Mỹ mới đây đã chê bai mẫu máy bay này rất mạnh mẽ. Trong cuộc họp báo ngày 28/1, phát ngôn viên Lầu Năm Góc Geoff Morrell đã bất ngờ cho rằng bản tin về máy bay phản lực J-20 mới của Trung Quốc có thể đã được "thổi phồng". Ông Geoff Morrell cho hay: "Chúng tôi không biết nhiều về khả năng của loại máy bay đó và chưa biết khả năng của động cơ điều khiển máy bay đó có phải là động cơ thế hệ thứ năm hay không. Chúng tôi cũng không biết liệu đó có thực sự là máy bay tàng hình hay không".
Cũng theo người phát ngôn của Bộ Quốc phòng Mỹ, Trung Quốc còn lâu mới đưa vào sử dụng máy bay chiến đấu có thể sánh với hàng trăm máy bay tối tân, tránh né được ra đa mà Mỹ đã bố trí, đang chế tạo, hoặc đang triển khai. Trong khi đó, ông Larry Wortzel, một cựu chiến binh và hiện là thành viên của Ủy ban Kinh tế và An ninh Mỹ-Trung, cũng bày tỏ nghi ngờ về việc liệu máy bay của Trung Quốc có động cơ mạnh như các máy bay chiến đấu thế hệ thứ năm của Mỹ hay không.
Ông cho rằng tuy máy bay này trông giống như một máy bay tàng hình, nhưng sẽ không biết được khả năng thực sự của nó cho đến khi loại máy bay này bay gần một ra đa của nước ngoài. Ông Wortzel nói thêm: "Tôi nghĩ cộng đồng tình báo đã luôn bị bất ngờ về việc Trung Quốc bắt đầu đưa ra các thiết bị mới nhanh như thế nào và tôi cho rằng họ ngạc nhiên trước sự kiện này. Tuy nhiên, Trung Quốc phải mất từ 2-3 năm kể từ cuộc thử nghiệm đầu tiên để đưa một thiết bị nào đó vào hoạt động, và đôi khi còn lâu hơn thế".
Có thể một phần công nghệ chế tạo máy bay tàng hình đã bị rơi vào tay Trung Quốc nhưng Mỹ vẫn không coi đó là vấn đề đáng lo ngại bởi Trung Quốc vẫn chỉ "học lỏm" được vẻ bề ngoài. Liệu sau khi sản xuất được chiếc máy bay tàng hình từ công nghệ của Mỹ, có thực hiện được đầy đủ những chức năng cần có của nó thì vẫn là một ẩn số


