Nhiều doanh nghiệp buộc phải hối lộ lãnh đạo Cục An toàn thực phẩm

Trước bục khai báo, 21 bị cáo không thừa nhận cáo buộc của Viện kiểm sát về hành vi đưa hối lộ, nhưng các bị cáo chia thành hai luồng ý kiến. Ý kiến thứ nhất cho rằng, khi bị làm khó trong việc nộp hồ sơ thì họ phải tìm cách, trong đó chi tiền “bôi trơn” theo gợi ý của chuyên viên Cục An toàn thực phẩm. Việc các bị cáo buộc phải chi tiền trái quy định để được hướng dẫn bổ sung đầy đủ hồ sơ, sớm được duyệt chứ không phải là bỏ qua lỗi vi phạm. Ý kiến thứ hai khai rằng, họ chủ động chi tiền “cảm ơn” để nhanh được việc.

Bị cáo Đậu Thị Giang khai, bị cáo chuyên làm dịch vụ xin xác nhận nội dung quảng cáo nên quen Phùng Thị Thúy Hà (chuyên viên Cục An toàn thực phẩm). Thời gian đầu, hồ sơ do Cục trưởng Nguyễn Thanh Phong ký được giải quyết nhanh trong khoảng 10 ngày, nếu có bổ sung cũng một lần là xong.

Từ khi bị cáo Trần Việt Nga làm Cục trưởng, hồ sơ của bị cáo Giang không những bị kéo dài rất lâu mà còn bị trả lại từ 4 đến 5 lần và thậm chí là trả lại quá hạn. Bị cáo Giang khẳng định, dù có bổ sung nhiều lần và đầy đủ hết rồi nhưng vẫn bị trả lại. Khi bị cáo Giang thắc mắc thì chuyên viên Hà giải thích rằng “Chờ cơ chế của chị Nga nhưng vẫn không được giải quyết”…

Sau đó, Giang để 4 triệu đồng trên bàn làm việc của bị cáo Nga (tương ứng với 2 hồ sơ, mỗi hồ sơ 2 triệu đồng) vào một tệp bìa loại A4 màu trắng, bên ngoài ghi mã hồ sơ và hồ sơ sau đó được giải quyết ngay.

Thời gian sau, Giang lại được chuyên viên Hà chủ động gọi lên nói rằng, muốn xin xác nhận tiếp thì phải chi theo cơ chế của chị Nga từ 4 triệu đồng đến 8 triệu đồng một bộ hồ sơ.

Cũng theo lời khai của Giang, sau khi quen việc “bôi trơn”, bị cáo tự cân đối độ khó của hồ sơ để chuyển tiền cho chuyên viên Cục An toàn thực phẩm. Theo đó, Giang thu của khách hàng từ 6 triệu đồng đến 10 triệu đồng một hồ sơ, trừ đi các chi phí, Giang sẽ được hưởng lợi 500.000 đồng một hồ sơ.

Trong hơn 5 năm làm dịch vụ “chạy” hồ sơ, Giang đã đưa hối lộ 1,7 tỷ đồng và được hưởng lợi 166 triệu đồng.

Trước bục khai báo, bị cáo Lại Thị Thu Anh (Giám đốc Công ty TNHH Great Health Việt Nam) khai, công ty của bị cáo chuyên làm dịch vụ đăng ký hồ sơ công bố cho các tổ chức, cá nhân có nhu cầu. Thời gian đầu hồ sơ không gặp nhiều khó khăn, nhưng từ khi Nghị định 15/2018 có hiệu lực thì phải sửa đổi rất nhiều lần. Những yêu cầu bổ sung của Cục An toàn thực phẩm nên bị cáo không thể đáp ứng do không có hướng dẫn cụ thể.

Khi tìm đến chuyên viên của Cục An toàn thực phẩm nhờ hướng dẫn, bị cáo Anh được đề nghị “chi tiền theo cơ chế”. Cụ thể là 8 triệu đồng đối với hồ sơ trong nước và 10 triệu đồng với hồ sơ có nguồn gốc nhập khẩu.

Bị cáo Anh khẳng định, nếu không đưa tiền chắc chắn bị cáo không có đủ thành phần hồ sơ để công bố sản phẩm. Khi đó, Cục An toàn thực phẩm là đơn vị duy nhất có thẩm quyền nên bị cáo không có cách nào khác ngoài việc phải đồng ý đưa tiền trái quy định.

Sau khi nhận của khách hàng từ 13 triệu đồng đến 15 triệu đồng một hồ sơ, bị cáo Anh trừ đi các chi phí “bôi trơn”, còn lại được hưởng tiền công 800.000 đồng một hồ sơ.

Bị cáo Anh được xác định đã đưa hối lộ 4,7 tỷ đồng, hưởng lợi 425 triệu đồng để được hỗ trợ không phải chỉnh sửa, bổ sung hồ sơ nhiều lần khi thẩm xét 843 hồ sơ đăng ký công bố sản phẩm.

Bị cáo Nguyễn Thị Vinh (làm dịch vụ) cũng khai, hồ sơ nộp lên Cục An toàn thực phẩm bị trả đi trả lại nhiều lần với lý do không rõ ràng. Sau đó, Vinh được chuyên viên Cục An toàn thưc phẩm thông báo “phải cảm ơn sau khi hồ sơ đã xong, nếu không cứ treo ở đó”. Do mất nhiều thời gian cho cả mình và khách hàng nên bị cáo Vinh lựa chọn chi tiền “bôi trơn”.

Từ năm 2019 đến năm 2022, Vinh đã nhiều lần chuyển khoản cho chuyên viên của Cục An toàn thực phẩm 4,3 tỷ đồng, Vinh được hưởng lợi 211 triệu đồng.

Công ty cổ phầm Dược phẩm Novaco có 5 bị cáo bị cáo buộc đưa hối lộ trong vụ án này. Novaco có nghề chính là kinh doanh thực phẩm chức năng và làm dịch vụ công bố sản phẩm.

Chủ tịch HĐQT công ty là Phạm Đức Thuận khai, có mối quan hệ từ trước với bị cáo Đinh Quang Minh (Giám đốc Trung tâm ứng dụng và đào tạo, Cục An toàn thực phẩm) nên gọi điện nhờ tạo điều kiện khi thẩm xét hồ sơ. Vì thế, hai người rất tế nhị khi nhắc về tiền “bôi trơn”. Minh cũng không yêu cầu bị cáo đưa bao nhiêu tiền cho mỗi hồ sơ.

Sau khi giao cho nhân viên đi làm hồ sơ, Thuận và cấp dưới tự đưa ra chủ trương sẽ chi tiền cho Minh để nhờ tạo điều kiện. Từ năm 2019 đến năm 2021, Novaco đã chuyển khoản cho Minh 3,8 tỷ đồng…

Theo cáo trạng, lợi dụng quyền hạn của mình, hai cựu Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm là Nguyễn Thanh Phong và Trần Việt Nga cùng 32 cán bộ cấp dưới đã nhận hối lộ của 21 bị cáo là cá nhân doanh nghiệp. Trong đó, tổng số tiền nhận hối lộ trong hoạt động cấp giấy tiếp nhận là 93,7 tỷ đồng; tiền cấp giấy xác nhận quảng cáo là 12,7 tỷ đồng và tiền cấp GMP là 1 tỷ đồng.

21 bị cáo bị truy tố đã đưa hối lộ tổng cộng 77,4 tỷ đồng. Còn số tiền đưa hối lộ 27,5 tỷ đồng, cơ quan điều tra đang tiếp tục làm rõ và xử lý sau.