Sau nhiều ngày khám nghiệm hiện trường, thu thập chứng cứ để điều tra cùng với việc tìm những người có trách nhiệm liên quan đến vụ cháy block A, chung cư Carina Plaza (đại lộ Võ Vặn  Kiệt, phường 16, quận 8, TP Hồ Chí Minh) khiến 13 người thiệt mạng, 50 người bị thương, trưa 29-3, trong buổi họp báo định kỳ của UBND TP Hồ Chí Minh, các ban ngành liên quan đã có thông tin chính thức về vụ cháy cho báo chí…

Đại tá Nguyễn Văn Băng-Phó Giám đốc Cảnh sát PCCC TP cho biết, kết quả điều tra cho thấy, có 3 nguyên nhân dẫn đến cháy lớn khiến con số người chết lớn gồm: Báo cháy chậm, hệ thống PCCC và lực lượng chữa cháy tại chỗ không hoạt động, trách nhiệm của chủ đầu tư, ban quản lý chung cư và người dân khi làm vô hiệu hóa hệ thống thoát nạn (dùng đá chặn để mở hết cửa ngăn sự cố cháy để làm lối đi, lấy không khí). 

Đại tá Nguyễn Văn Băng-Phó giám đốc Cảnh sát PCCC TP HCM phát biểu tại buổi họp báo

Về việc kiểm tra an toàn PCCC tại chung cư Carina Plaza, Đại tá Băng cho biết, khi công trình này được nghiệm thu và đưa vào hoạt động, việc kiểm tra PCCC là do Phòng Cảnh sát PCCC quận 8, quản lý. 

Từ năm 2012 đến nay chung cư này đã được kiểm tra 22 lần, trong đó có 4 lần bị xử lý vi phạm hành chính với 7 lỗi (3 lỗi về hệ thống PCCC, 2 lỗi về hệ thống thoát nạn). Đợt kiểm tra gần nhất là tháng 12-2017 phát hiện 2 máy bơm không hoạt động.

Thông tin liên quan đến kết quả điều tra và những cá nhân và đơn vị liên quan trong vụ cháy, Đại tá Nguyễn Sĩ Quang-Trưởng Phòng tham mưu, người phát ngôn của Công an TP Hồ Chí Minh cho biết việc khám nghiệm hiện trường đã hoàn tất. Nguyên nhân được xác định, điểm xuất phát cháy từ một chiếc xe tay ga dựng trong hầm xe, nguyên nhân cháy chiếc xe là do hệ thống điện. 

Vụ cháy nghiêm trọng và hiện trường phức tạp, những cá nhân, đơn vị liên quan cũng hết sức phức tạp nên cơ quan điều tra cần có thời gian để thu thập thông tin, chứng cứ làm rõ. 

Về việc người dân phản ánh có người của chủ đầu tư ngăn cản cư dân chung cư làm việc với Chủ đầu tư, tình trạng người dân mất trộm, Đại tá Quang khẳng định sau khi kiểm tra không có tình trạng trên xảy ra. Công an quận 8 đã phối hợp với Công an phường, BVDP kiểm tra và đưa người dân lên từng căn hộ, tạo điều kiện cho cư dân kiểm tra tài sản và di dời tài sản ra chỗ ở tạm.

Đại tá Nguyễn Sỹ Quang phân tích vụ cháy

Đại tá Nguyễn Minh Thông- Chánh Văn phòng Cơ quan Cảnh sát điều tra thông tin, từ hình ảnh camera tầng hầm ghi nhận cho thấy điểm xuất phát cháy từ chân chống của xe tay ga sau đó bùng phát. Khoảng thời gian xuất phát cháy cho đến khi ngọn lửa lan ra các phương tiện xung quanh là 13’. Thời điểm này không có người lạ cũng như không có bảo vệ và lực lượng chữa cháy tại chỗ ở hiện trường.

“Các camera kết nối truyền máy chủ vào một phòng kiểm tra chung, đáng lẽ bảo vệ ca trực phải phát hiện ra đám cháy khi mới bắt đầu và chỉ cần một vài bình chữa cháy là có thể dập tắt đám cháy chứ không để cháy nghiêm trọng như trên. Cần xem lại lực lượng bảo vệ tại thời điểm xảy ra cháy có làm đúng trách nhiệm của mình hay không? ”- Đại tá Thông nhận định.

Đại tá Nguyễn Minh Thông thông báo kết quả điều tra

Kết quả điều tra còn cho thấy cửa chống cháy ngăn lửa và khói ở lối thoát hiểm đã bị chèn đá khiến khói độc từ vụ cháy lan lên các tầng trên khiến các nạn nhân bị ngạt khói, tử vong. 

Về chi tiết này, Đại tá Thông cho rằng có nhiều nguyên nhân chèn đá mở cửa, trong đó có khả năng cư dân dùng lối này để xuống hầm xe, không đi thang máy và để thông thoáng khí các dãy hành lang. 

Một số chi tiết tại hiện trường được thu thập đó là hệ thống báo cháy tự động có âm thanh, hệ thống phun nước chữa cháy tự động, máy bơm bù áp…đều không hoạt động. Việc các hệ thống báo cháy này không hoạt động kèm theo việc báo cháy thủ công (bắc loa, đập cửa kêu gọi người dân) không thực hiện nên người dân bị động khi cháy xảy ra.

Chánh văn phòng UBND TP, ông Võ Văn Hoan chủ trì buổi họp báo

Về kết quả điều tra những cá nhân, đơn vị liên quan, Đại tá Thông cho biết chủ đầu tư của chung cư Carina Plaza là Công ty Hùng Thanh (có trụ sở ở tầng 3 block B chung cư Carina). Công ty này ký hợp đồng với Công ty dịch vụ địa ốc Sài Gòn lập ban quản lý điều hành chung cư Carina. 

Trong thời gian hoạt động đơn vị này đã 3 lần thay đổi trưởng ban. Sau khi được Công ty Hùng Thanh ký hợp đồng, Công ty dịch vụ địa ốc Sài Gòn ký tiếp hợp đồng với Công ty TNHH bảo vệ dịch vụ Gia Khang để làm dịch vụ giữ xe vào bảo vệ ở chung cư Carina. 

Cơ quan điều tra đã gửi giấy mời Giám đốc Công ty Hùng Thanh là Nguyễn Văn Tùng, tuy nhiên ông Tùng đang cáo bệnh và đang chữa trị tại Bệnh viện Triều An. Cơ quan điều tra đã cử tổ công tác đến làm việc với ông Tùng nhưng ông Tùng lấy lý do bệnh nên chưa thể làm việc. 

“Rất nhiều hồ sơ, dữ liệu cần được thu thập để điều tra làm rõ nên không thể ngày có thông tin ngay việc các cá nhân, đơn vị nào liên quan phải xử lý. Tuy nhiên theo nhận định của cơ quan điều tra, vụ cháy này phải có bị can và phải có người bị xử lý”- Đại tá Thông khẳng định.

Đại diện Sở Xây dựng TP cho biết, sau khi vụ cháy xảy ra, Sở Xây dựng đã phối hợp với Bộ Xây dựng xuống kiểm tra công trình, làm việc với chủ đầu tư đánh giá hậu quả và khả năng chịu lực của công trình. Việc chủ đầu tư tự ý sửa chữa chung cư mà chưa có kết quả giám định phía Sở Xây dựng sẽ kiểm tra lại.

Chủ đầu tư và địa phương phải bố trí chỗ ở cho các cư dân bị ảnh hưởng
Ông Võ Văn Hoan - Chánh Văn phòng UBND TP HCM đề nghị các ban ngành liên quan cần khẩn trương điều tra và nhanh chóng ổn định cuộc sống cho các cư dân. Việc đưa cư dân vào ở lại trong chung cư bị cháy cần có kiểm định rõ ràng, đánh giá năng lực của chung cư mới cho dân vào. Thời gian điều tra, kiểm định, sửa chữa sẽ kéo dài nên chủ đầu tư và địa phương phải bố trí chỗ ở cho các cư dân bị ảnh hưởng. 
Về vấn đề an toàn PCCC và các qui chế khác trong các chung cư, UBND TP đã ra chỉ thị về PCCC mới, trong đó nhấn mạnh 4 nội dung quan trọng. Đó là rà soát các chung cư an toàn, kém an toàn, không an toàn sau đó sẽ đối chiếu và công bố cho người dân để người dân có lựa chọn nơi ở cho mình được an toàn. In sổ tay an toàn PCCC với những kỹ năng ứng phó với các sự cố cháy nổ trong chung cư, các qui định về an toàn PCCC và phổ biến đến từng cư dân. 
Ban hành quy chế phối hợp để quản lý, vận hành PCCC trong các khu dân cư và quy trình cưỡng chế những chung cư bị nhắc nhỡ nhiều lần nhưng chậm khắc phục công tác PCCC, nặng nhất là đóng cửa không cho chung cư hoạt động, không cho người dân vào ở vì độ an toàn không cao.

M.Đức