Ông Vi Văn Dung (ngụ thôn 6, xã Đạ Đờn) buồn rầu dẫn chúng tôi ra vườn để tận mắt chứng kiến từng vạt cà phê, dâu nuôi tằm bị ảnh hưởng nặng nề do một thời gian dài chìm trong nước lớn mà nhà máy thủy điện Đạ Dâng - Đạ Chomo xả nước gây ra. 

Theo ông Dung, vào tháng 2-2019, khi nhà máy thủy điện bắt đầu xả nước, vận hành các tuabin để phát điện, nước lớn từ thượng nguồn bất ngờ tràn về dâng ngập nhiều vùng trũng, thấp ở hạ lưu, chảy qua các xã Mê Linh, Phi Tô của huyện Lâm Hà. Khi nước chảy tới khu vực thuỷ điện Đạ Chomo 2 (đang thi công), do bị cản trở dòng chảy nên đã gây ngập nặng nhiều diện tích cây trồng của người dân hai bên ven suối Đạ Chomo, thuộc xã Đạ Đờn, huyện Lâm Hà. 

Khi nước chảy tới khu vực thuỷ điện Đạ Chomo 2 (đang thi công), do bị cản trở dòng chảy nên đã gây ngập nặng nhiều diện tích cây trồng của người dân hai bên ven suối Đạ Chomo, thuộc xã Đạ Đờn, huyện Lâm Hà. Nhiều diện tích hoa màu của người dân hai bên suối bị ngập sâu tới 2,5m, kéo dài trong nhiều giờ đồng hồ. 

Riêng hộ ông Vi Văn Dung, hoạt động xả nước của nhà máy đã gây ngập úng, khiến khoảng 250 cây cà phê đang cho thu hoạch gần 20 năm bị ảnh hưởng. Nhiều cây hiện lá đã vàng, khô cành, hàng chục cây bị chết; 2.000m² dâu nuôi tằm bị ngập úng thối rễ, những cây còn sống sót lá bám bùn đất không thể sử dụng cho tằm ăn. 

Nhiều gia đình bị thiệt hại hoa màu do thủy điện xả nước nhưng vẫn chưa được bồi thường.

Cùng chung cảnh ngộ, gia đình ông Trần Đại Hải gần đó cũng bị ảnh hưởng nặng nề do nhà máy thủy điện trên xả nước, phát điện gây ra. Ông Hải cho biết, hàng chục cây cà phê của gia đình ông đã bị hư hại do ngập sâu trong nước nhiều giờ. Đến nay, mặc dù đã vào mùa mưa nhưng diện tích cà phê bị ảnh hưởng do ngập úng trước đây vẫn không thể phát triển trở lại, có nguy cơ không còn khả năng tái sinh. 

Theo ông Nguyễn Đình Sinh, Trưởng thôn 6, xã Đạ Đờn, cả thôn có 15 hộ dân với trên 2ha cà phê và các loại cây trồng bị ảnh hưởng do thuỷ điện xả nước. 

“Thuỷ điện Đạ Dâng xả nước xuống hạ lưu suối ĐaChomo. Khi nước đổ về đoạn Thủy điện Đa Chomo 2 đang thi công, chưa đưa vào vận hành phía hạ lưu, tiếp tục gây ngập cho người dân thôn 6, xã Đạ Đờn thì trách nhiệm thuộc về đơn vị nào? Tôi đã đi họp được mấy lần với các bên liên quan nhưng tới giờ vẫn không rõ đơn vị nào giải quyết thiệt hại cho người dân!..”, ông Sinh nói.

Đại diện Phòng NN&PTNT huyện Lâm Hà cho biết, tháng 2-2019 Nhà máy Thủy điện Đạ Dâng - Đạ Chomo xả nước với lưu lượng xả từ 3 - 6,2 m³/s đã gây ngập úng một số diện tích hoa màu của người dân buôn Chuối, xã Mê Linh và thôn Phi Sour, xã Phi Tô… Có khoảng 82.000m² lúa nước của 70 hộ dân xã Mê Linh và 20ha đất sản xuấtcủa 90 hộ dân xã Phi Tô nằm dọc theo ven suối Đa Chomo bị thiệt hại. 

Hiện các hộ dân bị ảnh hưởng do thủy điện xả nước tại xã Phi Tô và Mê Linh đến nay đã được chủ đầu tư là Công ty cổ phần Đầu tư và Xây dựng điện Long Hội thực hiện chi trả bồi thường thiệt hại. Tuy nhiên, đối với 15 hộ dân thôn 6, xã Đạ Đờn, huyện Lâm Hà cũng bị ảnh hưởng do hoạt động xả nước của nhà máy thủy điện đến nay vẫn chưa được chi trả bồi thường, hỗ trợ. 

Liên quan đến sự việc trên, tháng 6-2019, UBND tỉnh Lâm Đồng đã yêu cầu Công ty cổ phần Đầu tư và Xây dựng điện Long Hội khẩn trương đền bù thiệt hại hoa màu bị ngập úng trong quá trình thuỷ điện vận hành gây nên. 

Lãnh đạo UBD tỉnh yêu cầu trong thời gian tới, chủ đầu tư Nhà máy Thuỷ điện Đa Dâng - Đa Chomo phải sớm xây dựng phương án nạo vét lòng suối Đa Chomo, kết hợp với bồi thường giải phóng mặt bằng hai bên bờ suối, không để xảy ra tình trạng xả nước phát điện gây ảnh hưởng tới hoa màu của người dân các xã sinh sống vùng hạ lưu.

Khắc Lịch