Vi phạm từ cả hai phía

Vụ việc Formosa hợp đồng với Cty MTĐT Kỳ Anh cất bốc hàng trăm tấn chất thải khỏi công trường của Formosa rồi âm thầm đưa đến chính trang trại của ông Lê Quang Hòa, Giám đốc Cty MTĐT Kỳ Anh chôn cất đã làm nóng dư luận, buộc tất cả các ngành liên quan từ Trung ương đến địa phương phải tức tốc vào cuộc. Không ít người tỏ ra bức xúc trước vụ việc liên quan đến môi trường này.

Ông Lê Quang Hòa, Giám đốc Cty MTĐT Kỳ Anh cho biết: chất thải vận chuyển từ Formosa ra không độc hại ông đưa về để có thể dùng như phân bón.

Sự bức xúc không khó lý giải, bởi ngay giữa tháng 4/2016 xuất hiện sự cố môi trường làm cá chết, biển chết ở 4 tỉnh miền Trung, tất cả các ngành, tất cả người dân địa phương đều vào cuộc, các bộ, ngành ở Trung ương rốt ráo thâu ngày trắng đêm tìm nguyên nhân cá chết để trả lời thỏa đáng cho hàng triệu người dân. Hàng vạn người dân 4 tỉnh miền Trung cũng kìm lòng, âm thầm rơi nước mắt thu dọn cá biển chết để chôn cất khỏi ô nhiễm môi trường.

Cùng thời điểm đó, Formosa Hà Tĩnh đã âm thầm cùng với Cty MTĐT Kỳ Anh lại tiếp tục lén lút chôn cất hàng trăm tấn rác thải ở trại trại của ông Lê Quang Hòa ở phường Kỳ Trinh, Thị xã Kỳ Anh. Rác thải chôn cất có độc hại hay không đang còn được các đơn vị chức năng lấy mẫu kiểm tra, song những sai phạm của cả Formosa và Cty MTĐT Kỳ Anh đã được chứng minh.

Bởi theo ông Võ Tá Đinh, Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Hà Tình thì Cty MTĐT Kỳ Anh không có chức năng vận chuyển, xử lý chất thải công nghiệp. Bên cạnh đó vị trí mà Cty MTĐT Kỳ Anh chôn lấp chất thải ở phường Kỳ Trinh là vi phạm vì không được cấp phép. Vì vậy, Cty MTĐT Kỳ Anh ký hợp đồng vận chuyển, xử lý chất thải cho Formosa là hoàn toàn sai.

Thế nhưng tất cả cái ông Hòa gọi là “để làm phân bón” lại được chôn lấp phi tang ngay chính trong trang trại của ông.

Về phía Formosa đã làm sai khi ký hợp đồng vận chuyển, xử lý chất thải với Cty MTĐT Kỳ Anh là đơn vị không có chức năng, thẩm quyền xử lý, chôn lấp chất thải. Bên cạnh đó Formosa cũng không giám sát về địa điểm chôn lấp chất thải của Cty MTĐT Kỳ Anh.

Theo số liệu chứng minh từ Formosa và Cty MTĐT Kỳ Anh, hai đơn vị chính thức bắt tay ký hợp đồng vận chuyển, xử lý chất thải của Formosa bắt đầu từ ngày 15/4/2016 (đúng vào ngày cơ quan chức năng khẳng định phát hiện cá chết đỉnh điểm dạt vào bờ biển Quảng Bình) với đơn giá bùn thải từ nước thải sinh hoạt 800 đồng/kg và bùn thải công nghiệp có đơn giá 1 ngàn đồng/kg. 

Chứng từ chứng minh là Cty MTĐT Kỳ Anh đã vận chuyển, xử lý hơn 267 tấn bùn thải từ Formosa. Trong đó, bùn thải từ hệ thống xử lý nước thải sinh hoạt là hơn 77 tấn, bùn thải từ hệ thống xử lý nước thải công nghiệp là hơn 189 tấn.

Chất thải được chôn từ đầu nguồn đập nước sinh hoạt của người dân

Trong hai ngày qua, ông Lê Quang Hòa, Giám đốc Cty MTĐT Kỳ Anh vẫn cố tình lấp liếm khi ông cho rằng, chất thải mà Cty MTĐT Kỳ Anh vận chuyển, xử lý từ Formosa là bùn thải, nó không phải là chất thải nguy hại mà là bùn thông thường. 

Cũng theo ông giám đốc này thì xét thấy chất thải của Formosa là bùn không nguy hại mà có thể tái sử dụng như phân bón nên công ty ông mới đồng ý vận chuyển xử lý. Song việc ông Hòa đã cấu kết với công ty để vận chuyển chất thải, rồi âm thầm chôn xuống lòng đất ở ngay chính trang trại của mình đã chứng minh những việc làm quá khuất tất của ông này.

Chất thải được Formosa hợp đồng với Cty MTĐT Kỳ Anh vận chuyển đưa đi “phi tang” khỏi công trường.

Bước đầu cơ quan chức năng ở Hà Tĩnh đã làm rõ, địa điểm mà Formosa và Cty MTĐT Kỳ Anh chôn lấp rác thải ở trang trại của ông Lê Quang Hòa rộng khoảng 2.000m2. Khi khai quật chất thải để lấy mẫu kiểm tra, cơ quan chức năng nhận thấy, chất thải được chôn lấp ở đây có màu đen, mùi hôi thối và hắc.

Một số người dân địa phương cho biết, Cty MTĐT Kỳ Anh đã đưa một số máy múc đến đào trên khu đất rộng 300m2, sâu 1m. Sau đó, cứ vài ngày xe tải lại chở những chất đen sì, hôi hám này đổ xuống đó. Mặc dù đã chôn lấp, nhưng chất thải vẫn bốc mùi hôi hắc hắc như mùi đạm kali đã làm nhiều người dân nơi đây cảm thấy bất an.

Chính vì vậy, ngay sau khi phát hiện việc chôn cất chất thải, UBND phường Kỳ Trinh đã yêu cầu Cty MTĐT Kỳ Anh nhanh chóng bốc hết toàn bộ số chất thải đã chôn tại khu vực trang trại của ông Lê Quang Hòa.

Theo ông Trương Công Bình, Bí thư Đảng ủy phường Kỳ Trinh, Thị xã Kỳ Anh “Việc chất thải được chôn xuống đó có độc hại hay không thì chưa biết. Tuy nhiên, trang trại của ông Lê Quang Hòa nằm ngay khe Tò Vò, đầu nguồn nước chảy về đập nước Mộc Hương. Đây là nguồn nước cho người dân Kỳ Trinh sử dụng, sinh hoạt trong gia đình và cả tưới tiêu. Nếu không phát hiện kịp thời, vào mùa mưa nguồn nước thấm xuống đập nước dân sinh thì rất nguy hiểm”. 

Dương Sông Lam