Trước đó, như Báo CAND đã có loạt bài phản ánh, nhiều khu vực rừng ngay ở vùng lõi Vườn Quốc gia Phong Nha Kẻ Bàng (Vườn PNKB) bị lâm tặc triệt hạ lấy đi nhiều loại gỗ quý, còn cây non nằm ngổn ngang như ở các tiểu khu 649, 650, trong đó có hàng chục cây gỗ mun, thuộc nhóm IIA hàng trăm năm tuổi đã bị chặt hạ, nhiều loại gỗ khác như táu, tràm, trường sâng, nang, bài lài, nhộng, bộp… cũng bị khai thác.

Toàn bộ các cây gỗ đều bị cưa hạ, chặt phá bằng máy cưa xăng. Gỗ mun sọc ở Vườn PNKB hay còn gọi là thị bong (tên khoa học là Diospyros salletii) là loài thực vật rừng có tên trong Sách Đỏ Việt Nam và thế giới. Sự hiện diện của mun sọc trong Vườn PNKB chỉ ở một vài khu vực nhất định bởi chất đất ở Vườn PNKB rất giàu dinh dưỡng, độ ẩm cao nhưng mun sọc lại phù hợp với khí hậu hạn trên đất nghèo, độ cao dưới 800m.

Ở Việt Nam, gỗ mun hiện rất quý hiếm, có giá trị kinh tế rất cao và loài này đang bị đe dọa tuyệt chủng bởi sự săn lùng ráo riết của các đối tượng khai thác trái phép.

Ngay khi vụ phá rừng ở Vườn PNKB đang làm nóng dư luận ở Quảng Bình, thì cơ quan chức năng địa phương này lại tiếp tục phát hiện ở tại Tiểu khu 329, lâm phận rừng Trường Sơn, thuộc Công ty TNHH MTV Lâm Công nghiệp Long Đại quản lý, hàng loạt cây gỗ quý hiếm như lim, gõ, chua cũng bị chặt hạ, khai thác trái phép.

Sau khi báo chí phản ánh, Bí thư Tỉnh ủy Quảng Bình đã chỉ đạo các lực lượng chức năng của tỉnh thành lập đoàn liên ngành để tiến hành điều tra làm rõ 2 vụ phá rừng nghiêm trọng này và xem xét, xử lý trách nhiệm đối với các đơn vị, tập thể, cá nhân liên quan.

Hiện trường vụ phá rừng nghiêm trọng ở Vườn Quốc gia Phong Nha Kẻ Bàng.

Theo tính toán của cơ quan chức năng ở Quảng Bình, vụ phá rừng đặc biệt nghiêm trọng ở vùng lõi Vườn PNKB xảy ra tại tiểu khu 650, thuộc địa bàn xã Thượng Trạch, huyện Bố Trạch có 42 cây gỗ gồm gỗ táu, trâm, trơng, lội, bộp đã bị chặt hạ với khối lượng giám định được lên tới 46,402m3.

Trong số 42 cây gỗ bị lâm tặc triệt hạ có 26 cây mun sọc (loại cây gỗ quý hiếm thuộc Nhóm IA, đang bị đe dọa tuyệt chủng) với khối lượng 27,006m³. Ở tiểu khu 649, có 24 cây gỗ đã bị chặt hạ với khối lượng giám định là 23,878m³. Trong số này, có 19 cây mun sọc, khối lượng 18,983m3 và các loại cây gỗ khác với khối lượng 4,895m³.

Tại tiểu khu 329, thuộc khu bảo vệ rừng Khe Đen của Chi nhánh Lâm trường Trường Sơn thuộc Công ty TNHH MTV Lâm Công nghiệp Long Đại, lâm tặc chặt hạ trái phép 10 cây gỗ lim nhóm IIA với khối lượng 22,899m³ tại khoảnh 7, tiểu khu 329 thuộc địa bàn trạm quản lý, gây thiệt hại 355 triệu đồng…

Sau hơn 4 tháng tiến hành điều tra, cơ quan chức năng tỉnh Quảng Bình đã khởi tố, bắt giam 2 Trạm trưởng trạm bảo vệ rừng là Nguyễn Hoài Nam (SN 1980), Trạm trưởng Trạm kiểm lâm Thượng Trạch, Hạt kiểm lâm Vườn PNKB và Hoàng Văn Toản (SN 1971), Trạm trưởng Trạm quản lý bảo vệ rừng Khe Đen thuộc Lâm trường Trường Sơn, Quảng Bình về tội “Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng” quy định tại khoản 1, Điều 360 Bộ luật Hình sự.

Đồng thời, cơ quan Công an khởi tố, bắt tạm giam gần 20 đối tượng gồm: Trần Phúc An (SN 1986), Hoàng Văn Hương (SN 1981), Trần Đức Dũng (SN 1988), Nguyễn Văn Hương (SN 1984), Trần Xuân Vương (SN 1984) và Hoàng Văn Hải (SN 1991), cùng trú xã Sơn Trạch, huyện Bố Trạch; Mai Văn Dinh (SN 1970), Lê Văn Trung (SN 1980), Trần Văn Viên (SN 1967), Nguyễn Văn Hùng (SN 1985), Trần Văn Hoan (SN 1988), Mai Văn Bình (SN 1977) và Mai Kiên Cường (SN 1981), đều trú xã Sơn Trạch, huyện Bố Trạch…

Liên quan đến việc để lâm tặc phá rừng nghiêm trọng ở Vườn PNKB, Bộ Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Quảng Bình xác nhận có 7 sĩ quan của Đồn Biên phòng Cồn Roàng, Quảng Bình bị kỷ luật với hình thức khiển trách và cảnh cáo.

Đứng đầu danh sách bị kỷ luật là Thượng tá Nguyễn Hữu Trung, Đồn trưởng Đồn Biên phòng Cồn Roàng với hình thức cảnh cáo, cho thôi chức Đồn trưởng, về làm trợ lý trinh sát tại Bộ Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Quảng Bình. Khiển trách Thượng tá Võ Thành Phú, Chính trị viên, buộc rời vị trí công tác tại Đồn Cồn Roàng, nhận công việc mới; khiển trách Trung tá Nguyễn Đức Thuận, Phó đồn trưởng, buộc rời nhiệm vụ công tác tại Cồn Roàng, nhận nhiệm vụ khác.

Kỷ luật khiển trách Thiếu tá Trần Văn Trung, Phó đồn trưởng nghiệp vụ; khiển trách Trung tá Nguyễn Quốc Tuấn, hiện là Chính trị viên Đồn Cồn Roàng; khiển trách Trung tá Nguyễn Hữu Khương, Phó đồn trưởng nghiệp vụ; khiển trách Thiếu tá Đào Văn Lâm, Phó đồn trưởng…

Sông Lam-Lam Hồng