PGS.TS Trần Văn Thuấn- Giám đốc Bệnh viện K cùng các cán bộ chuyên môn các Khoa Hồi sức Cấp cứu, Chẩn đoán Hình ảnh, Phòng Kế hoạch Tổng hợp, Khoa Dược của Bệnh viện K đã báo cáo cụ thể về quá trình tiếp đón, chỉ định, cấp cứu điều trị, công tác tử thi, công tác xã hội sau khi bệnh nhân Trần Thị L. tử vong.

Sau khi xem hồ sơ bệnh án, kiểm tra các công tác cấp cứu, điều trị, đặc biệt là qui trình với bệnh nhân Trần Thị L., PGS.TS Lương Ngọc Khuê - Cục trưởng Cục quản lý Khám, chữa bệnh đã đánh giá ca tử vong của bệnh nhân Trần Thị L. là sự cố đáng tiếc và hy hữu. 

Vì thế, Bệnh viện cần rút kinh nghiệm, đồng thời rà soát lại tất cả các quy trình chuyên môn không chỉ đối với bệnh nhân Trần Thị L. mà còn với tất cả bệnh nhân đang điều trị tại Bệnh viện. Bệnh viện cũng cần thực hiện nhanh công tác kiểm thảo tử vong và phối hợp chặt chẽ với cơ quan pháp y thực hiện các công việc theo yêu cầu. PGS.TS Lương Ngọc Khuê cũng gửi lời chia buồn sâu sắc tới gia đình bệnh nhân về sự cố không mong muốn này.

Trao đổi thêm về vấn đề sốc phản vệ, TS. Nguyễn Tiến Quang (Trưởng Khoa điều trị theo yêu cầu của Bệnh viện K) đã cho biết: Sốc phản vệ là một sự cố không mong muốn trong y khoa. Sốc phản vệ chỉ xảy ra ở những cơ thể có “cơ địa dị ứng”, nghĩa là với cùng một liều lượng, tốc độ và thời gian hấp thụ, phơi nhiễm, sốc có thể xảy ra ở người này nhưng chưa chắc xảy ra ở cơ thể khác.

PGS.TS Trần Văn Thuấn báo cáo vụ việc

"Cơ địa” là đặc tính cơ thể của từng người, đây là yếu tố người thầy thuốc điều trị không thể xác định và tiên đoán. Do vậy không nên nghi ngờ hay vội vàng giải thích thiếu thận trọng các sự cố y khoa, đặc biệt các sự cố gây chết người do sốc phản vệ, là vì sai sót hay quy trách nhiệm cho người thầy thuốc. Phải nói rằng trong những sự cố nghiêm trọng, sốc phản vệ cướp đi tính mạng của người bệnh luôn là nỗi kinh hoàng, ám ảnh và là điều không mong muốn, ngoài năng lực dự đoán của tất cả các bác sĩ.

Cũng theo TS. Quang, sốc phản vệ là phản ứng dị ứng hệ thống cấp, nguy kịch và dễ nguy cơ tử vong, phát sinh khi có sự xâm nhập của dị nguyên vào cơ thể. Sốc phản vệ có đặc điểm tăng tính thấm thành mạch, phù nề, xuất tiết niêm mạc và co thắt cơ trơn (phế quản và ruột ) dẫn đến truỵ tim mạch, suy hô hấp và rất dễ gây tử vong. 

PGS.TS Lương Ngọc Khuê kiểm tra và nghe báo cáo về vụ tử vong

Sốc phản vệ 2 pha là sốc phản vệ tái phát sau khi hết triệu chứng ban đầu, mà không tiếp xúc lại với chất gây dị ứng, chiếm tỉ lệ khoảng 20% các trường hợp sốc phản vệ. Sốc phản vệ pha 2 thường quay lại sau 1-8 giờ, có thể kéo dài 5 – 32 giờ. Độ nặng của sốc phụ thuộc vào mức độ nhạy cảm của từng cá thể, hàm lượng, thời gian và tốc độ hấp thu các kháng nguyên.

Theo TS. Nguyễn Tiến Quang, nguyên nhân gây sốc phản vệ thường có 4 nhóm chính: Thuốc là nguyên nhân phổ biến nhất, trong đó sốc phản vệ do thuốc cản quang chiếm tỉ lệ 1/5000); Thức ăn; Nọc côn trùng; Dị nguyên theo đường hô hấp (như phấn hoa). Trong đó, dị ứng qua đường tiêm và đường tiêu hoá, trong đó đường tiêm tĩnh mạch, là phổ biến nhất.

Về tỉ lệ sốc phản vệ do thuốc cản quang Ultravist dùng trong chẩn đoán hình ảnh, theo một thống kê quốc tế cho biết có 10 trong số 1142 bệnh nhân bị dị ứng, trong đó có tới 7 bệnh nhân tử vong trong vòng khoảng 5 ngày sau xuất hiện sốc.

 Phần lớn tử vong do sốc phản vệ là không thể dự báo trước được. Đấy là lý do bệnh nhân luôn phải ký cam kết trước mọi thủ thuật, can thiệp và trong nghề y không thầy thuốc nào có thể nói trước được 100% các can thiệp chẩn đoán, điều trị sẽ thành công, không xảy ra tai biến” - TS. Nguyễn Tiến Quang nhấn mạnh.

Thanh Hằng