Theo kết luận của Thanh tra TP Hồ Chí Minh về khu ẩm thực Bình Xuyên, người sử dụng đất chưa được cơ quan nhà nước có thẩm quyền giao đất để thực hiện đầu tư thương mại, dịch vụ nhưng chủ sử dụng đất tự ý chuyển mục đích sử dụng đất thành đất thương mại, dịch vụ không phù hợp quy hoạch sử dụng đất và quy hoạch xây dựng (vị trí khu đất thuộc chức năng đất nông nghiệp, đất ao).

Chủ sử dụng đất đã xây dựng không phép trên đất nông nghiệp, đất ao, đất rạch các hạng mục như: Khu bãi giữ xe (bãi giữ xe ô tô diện tích 2.227,3m2; bãi giữ xe mô tô diện tích khoảng 2.363,9m2), Khu vực Phòng VIP (460m2), Khu thực khách ngồi (3.688,7m2), Khu tiếp tân (141m2), Khu nhà bếp (1317,9m2), Khu nhà kho luu trữ vật dụng, thức ăn (229m2), 3 Khu vui chơi trẻ em ngoài trời (803,8m2), Khu vệ sinh (gồm 4 điểm, với diện tích khoảng 330,9m2)... là không đúng quy định pháp luật.

Địa điểm này có nhiều sai phạm nhưng vẫn tồn tại nhiều năm

Hộ dân sử dụng đất tiến hành xây dựng các công trình sai phạm kéo dài từ lâu, qua nhiều thời kỳ từ năm 2003 đến thời điểm thanh tra tháng 3/2020 (khoảng 17 năm), hiện còn tồn tại các công trình xây dựng không phép trên đất nông nghiệp, đất ao, đất rạch nhưng UBND huyện Bình Chánh, Thanh tra Sở Xây dựng, UBND xã Bình Hưng (huyện Bình Chánh) chưa xử lý dứt điểm các công trình vi phạm theo đúng quy định pháp luật.

Ngày 9/9, ông Nguyễn Văn Tài, Phó Chủ tịch UBND huyện Bình Chánh cho biết, đầu năm 2020, huyện Bình Chánh chỉ đạo xã Bình Hưng và các phòng chức năng kiểm tra, rà soát pháp lý khu ẩm thực Bình Xuyên. Kết quả kiểm tra, đây là khu vực thuộc quy hoạch đất giáo dục thuộc khu đô thị Nam thành phố (Khu B Làng đại học) đã có Quyết định thu hồi đất số 865/TTg ngày 16-11-1996 của Thủ tướng Chính phủ nhưng chưa triển khai thực hiện.

Qua kiểm tra, tháng 4/2020, UBND xã Bình Hưng lập biên bản 3 hành vi vi phạm, đó là chiếm đất phi nông nghiệp (đất rạch) ở khu vực nông thôn; chuyển đất trồng lúa sang đất phi nông nghiệp tại khu vực nông thôn không được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cho phép; chuyển đất trồng cây lâu năm sang đất phi nông nghiệp tại khu vực nông thôn không được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cho phép.

Một khu vực ẩm thực của Làng ẩm thực sinh thái Bình Xuyên

Với những sai phạm trên, UBND huyện Bình Chánh kiến nghị UBND thành phố xử phạt vi phạm hành chính 210 triệu đồng và buộc thực hiện các biện pháp khắc phục hậu quả gồm: Buộc khôi phục lại tình trạng ban đầu của đất trước khi vi phạm, buộc trả lại đất đã chiếm, xem xét buộc nộp lại số lợi bất hợp pháp có được do thực hiện các hành vi vi phạm hành chính nêu trên.

Vậy, vì sao khu ẩm thực này tồn tại rất lâu mà không bị cơ quan quản lý ở địa phương phát hiện, xử lý? Câu hỏi này được nhiều phóng viên đặt ra tại cuộc họp báo chiều tối 9/9 do UBND TP Hồ Chí Minh tổ chức, nhưng vấn đề này Phó Chủ tịch huyện Bình Chánh Nguyễn Văn Tài không trả lời.

Ông Tài chỉ nói là đầu năm 2020, UBND huyện Bình Chánh chỉ đạo UBND xã Bình Hưng kiểm tra những sai phạm về khu ẩm thực Bình Xuyên. Có nghĩa là chỉ đạo này của UBND Bình Chánh sau khi Thanh tra thành phố có quyết định thanh tra về việc thanh tra toàn diện công tác quản lý đât đai, trật tự xây dựng trên địa bàn huyện Bình Chánh từ tháng 01/2016 - 3/2020 (quyết định của Thanh tra thành phố ngày 27/11/2019).

Khu vực câu cá giải trí và ẩm thực rộng lớn

Như vậy, nếu ngày 14/11/2019 UBND TP Hồ Chí Minh không chỉ đạo Thanh tra thành phố thanh tra, thì UBND huyện Bình Chánh chưa chắc đã chỉ đạo địa phương và phòng, ban chức năng kiểm tra những vi phạm trên địa bàn. Dư luận cũng thắc mắc sau khi phát hiện những sai phạm trên, việc xử lý những người có liên quan của cơ quan quản lý như thế nào?

Theo Thanh tra thành phố, đối với các khu đất mà người sử dụng đất có hành vi vi phạm pháp luật đất đai (sử dụng sai mục đích, cho thuê, cho thuê lại...) thì giao UBND huyện rà soát, kiểm tra và lập biên bản hành vi vi phạm, tổng họp báo cáo gửi Sở Tài nguyên và Môi trường tham mưu, đề xuất xử lý vi phạm, trình UBND thành phố theo quy định. Đồng thời, tổ chức kiểm điểm, xác định trách nhiệm cá nhân, tập thể thuộc UBND huyện Bình Chánh, lãnh đạo UBND các xã, thị trấn và các phòng, ban liên quan đến những tồn tại, sai phạm theo kết luận thanh tra, thời kỳ phát sinh vụ việc; chỉ đạo kiểm điểm trách nhiệm đối với các phòng, ban, cơ quan, đơn vị trực thuộc huyện, các cơ quan, đơn vị, tổ chức, cá nhân từng thời kỳ có liên quan đến sai phạm, hạn chế, thiếu sót theo nội dung kết luận thanh tra đã nêu, tùy theo tính chất, mức độ có biện pháp xử lý phù họp quy định.

UBND thành phố cũng đã chỉ đạo các đơn vị chức năng căn cứ nội dung kết luận thanh tra của Thanh tra thành phố để thực hiện kiểm tra, thanh tra về quản lý trật tự xây dụng trên địa bàn các xã, thị trấn trên địa bàn huyện Bình Chánh, trong đó tập trung xử lý các sai phạm thuộc xã Bình Hung và một số xã khác của huyện này. Trường họp xác định có dấu hiệu cố ý làm trái pháp luật của các cá nhân, tổ chức có liên quan và có dấu hiệu lừa đảo, đầu cơ đất, vi phạm pháp luật hình sự của các cá nhân, tổ chức, giao Sở Xây dụng khẩn trương kịp thời báo cáo, đề xuất UBND thành phố xem xét, chỉ đạo chuyển Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an thành phố để tiếp tục điều tra làm rõ đối với các sai phạm và xử lý nghiêm minh đối với các tổ chức, cá nhân có liên quan theo đúng quy định pháp luật.

Trước đây không lâu, tại huyện Bình Chánh cũng có cơ sở là Gia Trang Quán - Tràm Chim Resort ở xã Tân Quý Tây xây dựng với diện tích 7.000 m2. Chính quyền địa phương xác định Gia Trang Quán sai phạm từ năm 2005 đến nay (hơn 14 năm) mới “phát hiện” và quyết định cưỡng chế cách đây mấy tháng. Khu đất này được chủ sở hữu tự ý chuyển mục đích sử dụng đất nông nghiệp sang đất phi nông nghiệp, xây trái phép tổ hợp khách sạn, nhà hàng.

Ngoài ra, Thanh tra thành phố còn phát hiện nhiều sai phạm trong quản lý đất đai và xây dựng không phép trên địa bàn huyện Bình Chánh. 
Nhân Sơn