Theo cáo trạng truy tố của Viện KSND tối cao, có 6 người bị truy tố, đưa ra xét xử về các tội “Giết người”, “Hủy hoại tài sản hoặc cố tình làm hư hỏng tài sản” và “Che giấu tội phạm”. Cụ thể, có 3 người bị truy tố về tội “Giết người” gồm: ông Đặng Văn Hiến (41 tuổi, trú tại huyện Bù Đắk, tỉnh Bình Phước), Ninh Viết Bình (35 tuổi, quê ở Thái Nguyên), Hà Văn Trường (32 tuổi, quê ở Lạng Sơn). 

2 người bị truy tố về tội “Hủy hoại tài sản hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản” gồm: Nguyễn Xuân Thiên Sửu (55 tuổi, trú tại TP Hồ Chí Minh, nguyên Phó giám đốc Công ty Long Sơn), Phạm Công Thiện (tên khác là Kevin Nghiêm, 40 tuổi, trú tại TP Hồ Chí Minh, nguyên quản lý Công ty Long Sơn). Trong vụ án này còn có Đoàn Văn Diện (37 tuổi, trú tại huyện Bù Đăng, tỉnh Bình Phước) bị truy tố về tội “Che giấu tội phạm”.

Hiện trường nơi xảy ra vụ tranh chấp

Theo cáo trạng, tháng 2-2008, Công ty TNHH TM-ĐT Long Sơn (Cty Long Sơn) được UBND giao 1.079ha đất rừng tại Tiểu khu 1535 (thuộc địa bàn xã Quảng Trực, huyện Tuy Đức) để thực hiện dự án nông lâm nghiệp. Đến tháng 6-2013, ông Nguyễn Xuân Thiên Sửu mua lại dự án và để vợ là bà Nguyễn Thị Hồng Tươi (59 tuổi) đứng tên làm giám đốc. 

Trong quá trình thực hiện dự án, có một số hộ dân đã tự ý xâm canh, lấn chiếm đất của công ty, trong đó có các hộ ông Hoàng Văn Thắng, Đặng Văn Hiến, Ninh Viết Bình nên nhiều lần xảy ra tranh chấp giữa hai bên trong một thời gian dài nhưng chính quyền địa phương chưa có biện pháp giải quyết.

Ngày 15-10-2016, ông Sửu gọi ông Thiện và một số đội trưởng bảo vệ của Cty Long Sơn chỉ đạo chuẩn bị máy ủi, máy cày, áo giáp, lá chắn, dao, gậy… để bảo vệ cho xe ủi vào phá ủi cây cà phê, điều trên diện tích đất gia đình ông Thắng, Hiến xâm canh. 

Đến 6h sáng 23-10-2016, ông Sửu, Thiện chỉ đạo các anh Lê Phi Thông, Dương Văn Tiến mỗi người điều khiển 1 xe ủi, anh Lê Thanh Phong điều kiển xe máy cày cùng 30 nhân viên với áo giáp, khiên, gậy gộc tiến về khu vực đất gia đình ông Thắng.

Theo đó, các xe ủi đã phá của gia đình ông Thắng, ông Hiến và ông Triệu Phụ Cao hơn 330 cây trồng các loại. Cơ quan điều tra Bộ Công an cũng xác định, số tài sản (điều, cà phê) của các gia đình bị Cty Long Sơn hủy hoại có giá trị tổng thiệt hại là hơn 73,6 triệu đồng. Cơ quan điều tra xác định các ông Sửu, Thiện đã vi phạm vào tội “Hủy hoại tài sản hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản” thuộc trường hợp “có tổ chức”, gây thiệt hại cho tài sản có giá trị từ 50 triệu đồng đến dưới 200 triệu đồng…

Cũng theo cáo trạng, sáng 23-1-2016, ông Hiến đang nằm ở nhà thì phát hiện khoảng 10 nhân viên Cty Long Sơn với trang phục, khiên chắn, dao gậy chốt chặn ở các đường mòn thì liền gọi điện hỏi ông Thắng. Ông Thắng nói công nhân, máy móc đã ủi vườn điều của gia đình mình nên ông Hiến gọi vợ và Hà Văn Trường (người làm thuê) dậy, gọi thêm nhiều người khác đến hỗ trợ. Có hai người được gọi đến hỗ trợ là Ninh Viết Bình và Ninh Viết Thọ.

Lúc sau, ông Hiến nghe xe ủi tiến về hướng vườn điều của nhà mình nên lấy một khẩu súng trong nhà đi ra chặn lại. Khi cách công nhân và máy ủi khoảng 5m thì ông Hiến dùng súng bắn chỉ thiên 1 phát. Ngay lập tức 10 thanh niên trong nhóm bảo vệ cầm đá ném về hướng ông Hiến. Ông Hiến bắn một phát vào nhóm người này rồi vào nhà đóng cửa, lên gác nhìn ra cửa sổ hướng vào nhóm công nhân ngắm bắn thêm nhiều phát. Cùng lúc này, Ninh Viết Bình cũng cầm súng đi đến nhà ông Hiến. Sau đó, cả hai cầm mỗi người một khẩu súng tiến lên hướng nhà ông Thắng. Đến nơi, cả ông Bình và ông Hiến bắn nhiều phát đạn về hướng máy ủi và công nhân Cty Long Sơn. 

Khi nhóm công nhân, bảo vệ bỏ chạy thì hai người này truy đuổi, bắn thêm nhiều phát nữa. Hậu quả của vụ xả súng đã làm các anh Điểu Vinh, Điều Tào, Dương Văn Tiến (nhân viên Cty Long Sơn) tử vong tại chỗ, 13 người khác bị thương, mất từ 6% đến 54% sức khỏe.

Sau khi gây án, Hiến cầm khẩu súng về vứt ở hiên nhà mình rồi lấy xe máy, tiền chạy ra bến Sa Rang cùng với Hà Văn Trường bỏ trốn sang nhà ông Trần Văn Lập (xã Đắk Nhau, huyện Bù Đăng, tỉnh Bình Phước). Còn Ninh Viết Bình đi theo vườn điều về nhà đem theo khẩu súng và 2 vỏ đạn vứt xuống suối rồi đi làm như chưa có chuyện gì xảy ra.

Nhiều hung khí liên quan đến vụ án được cơ quan công an thu giữ

Riêng ông Hiến, Trường sau khi đến nhà ông Lập đã gặp Đoàn Văn Diện cùng một số người trong gia đình Diện. Trong lúc ăn cơm, Hiến có nói cho mọi người biết, mình vừa gây ra vụ việc trên và muốn bỏ trốn một thời gian sẽ tìm cách ra đầu thú. Sau đó ông Hiến nhờ Diện cầm sim điện thoại của mình đến khu vực huyện Bù Đăng, lắp vào máy gọi vào tổng đài 900 để đánh lạc hướng Cơ quan công an nhằm dễ bề lẩn trốn. 

Sau đó Diện còn đưa ông Trường về nhà mình lẩn trốn một thời gian. Diện bị cơ quan công an khởi tố về tội “Che giấu tội phạm” nhưng cho tại ngoại. Ông Hiến khai mình nhờ Diện đánh lạc hướng công an là để tìm cơ hội đầu thú… 

Trong vụ án này còn có Ninh Viết Thọ khi được Hiến gọi điện đã mang một cây sắt chạy đến, tuy nhiên không hỗ trợ gì nên cơ quan công an không khởi tố. Một số người khác của gia đình Diện khi biết sự việc cũng khuyên ông Trường, ông Hiến ra đầu thú nên không xem xét xử lý hình sự. Các công nhân, bảo vệ bị chết, bị thương dù họ có thực hiện hành vi vi phạm pháp luật nhưng là những người làm thuê, thực hiện hành vi do được phân công…nên cũng được miễn truy cứu trách nhiệm hình sự.

Qua quá trình điều tra, cơ quan công an đã thu giữ 1 khẩu súng thể thao cỡ nòng 5,6mm, 1 khẩu súng hơi bắn đạn chì cỡ 4,5mm, 37 viên đạn, 8 mẩu kim loại cùng nhiều vật dụng là khiên chắn, gây gộc, dao rựa của nhóm công nhân, bảo vệ Cty Long Sơn… 

Trong vụ án này, công an xác định: ông Hiến là người có vai trò chính, ông Bình và ông Trường có vai trò đồng phạm, tội phạm thuộc trường hợp “Giết nhiều người”, “Có tính chất côn đồ”. “Tuy nhiên, xét thấy các bị can thực hiện hành vi phạm tội trong bối cảnh có bức xúc về việc cây trồng bị người khác hủy hoại, bản thân các bị can và gia đình đã tự nguyện bồi thường , khắc phục hậu quả gây ra, đây là tình tiết đề nghị để tòa án xem xét, giảm nhẹ hình phạt”, cáo trạng nêu.

Liên quan đến vụ án này, Cty Long Sơn đã nộp 75 triệu đồng tại cơ quan công an để khắc phục hậu quả do hành vi hủy hoại tài sản của ông Sửu và Thiện gây ra. Công ty cũng hỗ trợ gia đình các nạn nhân tử vong, trong đó gia đình ông Tiến 50 triệu đồng, Điểu Vinh 65 triệu đồng, Điểu Tào 65 triệu đồng. Đối vơi những người bị thương, Cty Long Sơn chi trả toàn bộ viện phí.

Văn Thành