Một ngày giữa tháng Bảy, chúng tôi tìm đến nhà của CCB Nguyễn Hữu Hạng ở thị trấn Ái Nghĩa, huyện Đại Lộc, tỉnh Quảng Nam. Người đàn ông đã xấp xỉ tuổi 60, đón tiếp chúng tôi bằng nụ cười trìu mến. Mở đầu câu chuyện, ông bảo: “Tôi cố gắng làm xong một số việc gia đình rồi 2 ngày nữa lại lên đường đi các tỉnh phía Nam, Tây Nguyên để tham gia cất bốc, quy tập mộ liệt sĩ về lại quê hương”.

Rót chén nước trà thơm đã khách, ông Hạng tâm sự về cuộc đời “binh nghiệp” của mình rằng, năm 1979, khi vừa tròn 22 tuổi, ông tham gia bộ đội, chiến đấu tại chiến trường K, thuộc Trung đoàn 96, Sư đoàn 309, Quân khu VII. Trong những năm làm nhiệm vụ quốc tế cao cả tại nước bạn Campuchia, ông tham gia chiến đấu chủ yếu tại tỉnh Battambang. Biết bao trận đánh lớn đã diễn ra, nhiều đồng đội của ông đã anh dũng hy sinh, còn ông may mắn chỉ bị thương nhẹ và vẫn tiếp tục bám đơn vị chiến đấu. 

Ông Hạng và đồng đội đưa các liệt sĩ về quê nhà tại tỉnh Quảng Nam.

Đến năm 1985, ông được ra quân. Trở lại quê nhà, ông có vợ và làm nghề sửa chữa đồ điện tử gia dụng để phát triển kinh tế gia đình. Hơn 30 năm qua, 3 người con của ông nay đã khôn lớn, ăn học thành tài và lập gia đình… 

Thế nhưng, dù cuộc sống ổn định bên vợ con, song không phút giây nào ông thôi không nghĩ về những đồng chí, đồng đội đã hy sinh năm xưa. 

Thế là ông tham gia cùng với một số cựu chiến binh khác của Trung đoàn 96, Sư đoàn 309 lặn lội vào các Nghĩa trang liệt sĩ ở nhiều tỉnh, thành miền Nam, Tây Nam Bộ để tìm hiểu thông tin về các đồng chí, đồng đội của mình đã hy sinh, đặc biệt là những đồng đội người gốc Quảng Nam - Đà Nẵng để tổ chức cất bốc, quy tập các liệt sĩ về lại quê hương.

Mỗi khi tìm được mộ đồng đội tại nghĩa trang, vì trong quá trình cất bốc, quy tập có thông tin sai sót, ông Hạng và các đồng đội lại phải đi xác minh, làm các thủ tục cần thiết, để đưa các liệt sĩ về quê an táng theo nguyện vọng của gia đình. Trong năm 2017, ông và đồng đội đã tìm, đưa về Quảng Nam an táng hàng trăm hài cốt liệt sĩ. 

“Tôi và đồng đội đang chuẩn bị mọi thủ tục để cùng thân nhân đi cất bốc, quy tập 10 liệt sĩ quê huyện Đại Lộc hy sinh tại chiến trường K, đưa về an táng trước lễ kỷ niệm Ngày Thương binh - Liệt sĩ năm nay. Đợt này, chúng tôi sẽ tổ chức đi Nghĩa trang liệt sĩ thị xã An Khê (tỉnh Gia Lai) và đi nghĩa trang ở tỉnh Bình Dương. Mọi chi phí chuyến đi đều do CCB của Trung đoàn 96 kêu gọi, đóng góp”, ông Hạng tâm sự. 

Ông Nguyễn Xuân Ba, Phó Chủ tịch Hội CCB thị trấn Ái Nghĩa, nói: “Phát huy truyền thống tốt đẹp của Bộ đội Cụ Hồ, nhiều năm qua, ông Hạng đã tích cực tham gia phong trào CCB ở địa phương và nỗ lực cùng với đồng chí, đồng đội tham gia tìm kiếm, cất bốc, quy tập mộ liệt sĩ. Ông Hạng là một trong những tất gương sáng của CCB ở thị trấn bên dòng sông Vu Gia này”.

Ngọc Thi