Tàu Hoàng Anh 01 có chiều dài 25m, rộng 7,5m, cao 3,6m, công suất 892CV, là chiếc tàu đánh cá vỏ thép đầu tiên ở Việt Nam được Công ty TNHH MTV đóng tàu Nha Trang chuyển giao cho ngư dân Mai Thành Văn - trú ở xã Bình Chánh, huyện Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi giữa tháng 3-2014. Sau khi tiếp nhận chiếc tàu có tổng kinh phí 5,9 tỷ đồng với cam kết trả nợ trong thời hạn 6 năm, lãi suất mỗi năm 3%, ông Văn phải đầu tư thêm 1,6 tỷ đồng để mua ngư cụ hành nghề lưới vây. 

Từ khi hạ thủy cho đến tháng 2-2016, tàu Hoàng Anh 01 chỉ vươn khơi 5 chuyến biển, trong đó có 3 chuyến xảy ra sự cố kỹ thuật phải thuê tàu đánh cá khác lai dắt vào bờ sửa chữa, thậm chí có lần tàu SAR-413 của Trung tâm Phối hợp tìm kiếm cứu nạn hàng hải Việt Nam cứu hộ từ vùng biển Trường Sa. 

Ngư dân Phan Bé – trú ở xã Phổ Thạnh, huyện Đức Phổ, tỉnh Quảng Ngãi cho biết, Công ty TNHH MTV đóng tàu Nha Trang chuyển giao tàu Sang Fish 01 cho ông vào đầu tháng 7-2014. Đây là tàu đánh cá vỏ thép thứ hai trong cả nước, có chiều dài 25,2m, rộng 7,8m, cao 3,6m, công suất 750 CV, tổng kinh phí đóng mới 6,2 tỷ đồng. Để có đủ điều kiện hành nghề lưới vây, ông Bé cùng người bạn đồng sở hữu là Lê Văn Sang phải đầu tư thêm 4 tỷ đồng mua ngư cụ. 

Tàu Hoàng Anh 01 bị sự cố kỹ thuật máy móc trên vùng biển Trường Sa đã được tàu SAR-413 của Trung tâm Phối hợp tìm kiếm cứu nạn hàng hải khu vực VI cứu nạn, lai dắt về đến cảng Nha Trang ngày 26-8-2015.

Tàu Sang Fish 01 vươn khơi 10 chuyến biển, trong đó có 6 chuyến vấp phải sự cố kỹ thuật từ máy móc đến thiết bị hỗ trợ. Do bị hư hỏng trong lúc vươn khơi hành nghề đánh bắt hải sản, phải tốn kém chi phí lai dắt vào bờ khắc phục sự cố, trong khi đó giá sản phẩm đánh bắt được luôn biến động giảm, dẫn đến thất thu, không đủ chi phí nên chủ nhân 2 chiếc tàu nêu trên không thể trả nợ cho Công ty TNHH MTV đóng tàu Nha Trang đúng  tiến độ cam kết, thậm chí tàu Sang Fish 01 đã nằm bờ nhiều tháng liền. 

Gần như sức kiên trì đã cạn kiệt và không muốn “ôm” khoản nợ nhiều tỷ đồng, ngư dân Mai Thành Văn tâm sự: “Quá mệt mỏi vì những sự cố hư hỏng phát sinh bất chợt khi đang vận hành tàu đánh cá giữa biển khơi đành phải bỏ dở chuyến biển, khi tàu vận hành được thì sản phẩm đánh bắt không đủ bù lại các nhiên liệu, lương thực, thực phẩm... đã chi nên tui đành phải trả lại tàu Hoàng Anh 01 cho Công ty TNHH MTV đóng tàu Nha Trang”. 

Cùng tâm trạng đó, trong vài ngày tới, ông Phan Bé cũng sẽ chuyển trả tàu Sang Fish 01 cho Công ty TNHH MTV đóng tàu Nha Trang vì không có khả năng trả nợ theo cam kết.

Theo Giám đốc Công ty TNHH MTV đóng tàu Nha Trang – ông Lê Văn Toàn, chủ nhân 2 chiếc tàu đánh cá Hoàng Anh 01 và Sang Fish 01 không khai thác hiệu quả nên họ không thực hiện đúng cam kết thanh toán giá trị tài sản tiếp nhận theo hợp đồng, mà đã “treo nợ” tiền tỷ, nên doanh nghiệp phải thu hồi, tiếp nhận lại tài sản, chuyển giao cho tổ chức, cá nhân có nhu cầu và năng lực đánh bắt hải sản để tránh lãng phí, đảm bảo thu hồi nguồn vốn đầu tư. 

Đề cập đến những sự cố kỹ thuật 2 tàu Hoàng Anh 01 và Sang Fish 01 đã vấp phải trong những chuyến vươn khơi, ông Lê Văn Toàn cho hay, trước khi đóng mới 2 tàu đánh cá vỏ thép đầu tiên, nhà máy đã nghiên cứu kỹ thuật và tiếp thu nhiều ý kiến của ngư dân, nhưng khi vận hành và khai thác đã phát hiện một số khiếm khuyết. 

Công ty TNHH MTV đóng tàu Nha Trang đã điều công nhân kỹ thuật ra Quảng Ngãi khắc phục hư hỏng, riêng chiều cao cabin không phù hợp chỉ có tàu Hoàng Anh 01 đến cầu cảng nhà máy để điều chỉnh theo yêu cầu. Sau khi kiểm tra thực trạng để lập biên bản nhận lại 2 tàu Hoàng Anh 01 và Sing Fish 01, Công ty TNHH MTV đóng tàu Nha Trang sẽ có thỏa thuận xử lý công nợ và tài sản với ngư dân Mai Thành Văn và Phan Bé.

Ngoại trừ 2 tàu Hoàng Anh 01 và Sang Fish 01, đến thời điểm này Công ty TNHH MTV đóng tàu Nha Trang đã đóng mới và chuyển giao thêm cho ngư dân 6 tàu đánh cá vỏ thép, những chiếc tàu này đã được vận hành, khai thác hiệu quả. Nhà máy đang hoàn thành 4 tàu đánh cá vỏ thép khác và chuẩn bị ký kết hợp đồng đóng 3 tàu đánh cá vỏ thép.
Tàu Hoàng Anh 01 bị sự cố kỹ thuật máy móc trên vùng biển Trường Sa đã được tàu SAR-413 của Trung tâm Phối hợp tìm kiếm cứu nạn hàng hải khu vực VI cứu nạn, lai dắt về đến cảng Nha Trang ngày 26-8-2015.
Hữu Toàn