Tiếp chuyện chúng tôi tại UBND xã, chị Mai Thị Tiền, cán bộ phụ trách công tác thương binh xã hội, đã dành  lời khen ngợi và kể lại những việc làm ý nghĩa của một người thương binh đặc biệt ở xứ Dừa. Tấm lòng mà người thương binh này dành cho học sinh nghèo nơi đây được bà con trong vùng ví như ông “bụt” giữa đời thường.

Dù tuổi cao nhưng ông Tám Ý vẫn hăng say lao động.

Trở về từ cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, ông Lê Văn Ý (Tám Ý, 77 tuổi, ngụ ấp Mỹ Sơn Đông, xã Phú Mỹ) là thương binh hạng nặng 1/4 (tỉ lệ thương tật 83%), bị mù một mắt trái, cụt một tay phải và chân phải, cùng nhiều vết thương khác.

Vượt qua nỗi đau về thể xác và những mất mát của bản thân, ông Ý đã âm thầm cưu mang giúp đỡ những em học sinh nghèo, có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, phải bỏ học giữa chừng, giúp các em có điều kiện quay trở lại lớp và thực hiện ước mơ, hoài bão của mình. Với những người dân và học sinh nơi đây, ông Ý là “ông bụt” giữa đời thường…

Tham gia cách mạng từ năm 15 tuổi, ông Ý đã chiến đấu một cách kiên cường, với nhiều chức trách và nhiệm vụ khác nhau như: Giao liên, du kích, quân báo... Đến khi bị thương, không còn trực tiếp cầm súng được, ông vẫn tham gia chiến đấu với vai trò cán bộ thông tin, tuyên truyền cách mạng ở địa phương. Đất nước hòa bình cuộc sống dần ổn định, ông Ý lại tiếp tục làm người chiến sĩ thời bình trong cuộc chiến chống “giặc dốt”.

Mặc dù việc đi lại rất khó khăn nhưng hễ nghe ở đâu có học sinh bỏ học vì nghèo là ông quyết tìm đến cho bằng được, để động viên gia đình, hỗ trợ, phụ cấp cho các em từ tiền mua tập sách, bút, cặp cho đến quần áo và cả tiền ăn gạo hàng ngày. Đây là số tiền ông Ý dành dụm từ tiền trợ cấp thương binh hàng tháng của mình và hoa lợi từ sản xuất.

“Thời của mình sinh ra trong loạn lạc, không có điều kiện để học hành, nhưng nay thời bình mà để các em phải bỏ học thì đó là trách nhiệm của xã hội và là của bản thân mỗi chúng ta. Hơn thế nữa, đó là những mầm non, những nhân tài tương lai của đất nước, chúng ta cần phải chăm lo cho các cháu được học hành, để xóa mù chữ, xóa dốt” – ông Ý chia sẻ. Nghĩ là làm, ông dùng hết số tiền có được và vay mượn thêm để giúp 8 học sinh quay lại trường và chu cấp toàn bộ chi phí học tập cho các em.

Việc làm của ông Ý được chính quyền địa phương ghi nhận, những hoàn cảnh khó khăn mang ơn, bà con xung quanh yêu mến, thế nhưng  không phải ai trong gia đình cũng ủng hộ. Tuy nhiên, chuyện giúp học sinh nghèo vẫn được ông Ý duy trì. Kinh tế không còn như trước nên cứ mỗi lần tựu trường ông lại thiếu nợ vì phải đi vay hỏi để mua sách, xe đạp cho những đứa “con, cháu” của mình.  Số tiền phụ cấp chế độ hàng tháng của chú Tám hơn 6 triệu đồng/tháng, thế nhưng sau khi nhận tiền, trên con đường từ xã về đến nhà, chú Tám đã ghé tận nhà các em học sinh nghèo khó để gửi tiền hỗ trợ, khi về đến nhà thì cũng gần hết”.

Trò chuyện cùng người thương binh “tàn nhưng không phế”, trong ngôi nhà tình nghĩa, mà theo chính quyền địa phương nơi đây là đã phải năm lần bảy lượt năn nỉ, ông Ý mới đồng ý nhận với lí do là “nhường cho người khác”.

Ông Ý nói: “Tuổi mình già, sống nay chết mai, còn làm được gì giúp ích cho đời, cho xã hội thì mình cố gắng”. Đến nay, tổng số học sinh mà ông Ý giúp đỡ, hỗ trợ đã lên đến hơn 30 em, trong số này không ít người đã thành công sau đó quay về giúp đỡ quê hương, như những gì ông Ý đã dạy dỗ. Anh Nguyễn Văn Ẩn, người đầu tiên được ông Ý giúp thời điểm những năm 1980, sau đó tốt nghiệp Đại học Bách khoa TP Hồ Chí Minh, giờ làm việc tại tỉnh Long An. Khi có việc làm và thu nhập ổn định, tôi và mẹ có mang ít tiền đến trả ơn ông Tám nhưng ông không nhận mà bảo tôi nên cố gắng giúp đỡ những hoàn cảnh khó khăn khác. Ơn nghĩa của ông Tám đối với học sinh nghèo và người dân rất sâu nặng. Đây là tấm gương để thế hệ đi sau như chúng tôi tiếp bước”.

Bà Trần Bạch Tuyết – Phó Chủ tịch UBND xã Phú Mỹ, nhận xét: “Việc làm của chú Tám rất cao cả và đáng quý”. Tâm nguyện cuối đời của người thương binh ấy, cũng bình dị mà cao quý như chính con người ông, là hiến xác cho nghiên cứu khoa học.

Trần Lĩnh