Hình ảnh chiếc xe trong đoàn chở tướng Soleimani bị thiêu rụi sau vụ không kích của Mỹ. Ảnh: Getty Images

Reuters sáng 7/7 (giờ Hà Nội) dẫn báo cáo gửi Hội đồng Nhân quyền LHQ (UNHRC) của báo cáo viên đặc biệt của LHQ Agnes Callamard về hành quyết phi pháp và không qua xét xử, cho hay, việc Mỹ sử dụng UAV sát hại tướng Qassem Soleimani, tư lệnh đặc nhiệm Quds thuộc Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) hồi tháng 1/2020 ở Iraq là hành động vi phạm Hiến chương LHQ.

"Tướng Qassem Soleimani phụ trách chính sách và hoạt động quân sự của Iran tại Syria và Iraq. Tuy nhiên, không có bằng chứng nào cho thấy (Soleimani) sắp tiến hành một cuộc tấn công nhằm vào mạng sống và lợi ích của họ (Mỹ) nên đó là hành vi phi pháp", Callamard nêu.

Quan chức LHQ kêu gọi truy trách nhiệm trong những vụ ám sát bằng UAV vũ trang và siết chặt kiểm soát loại thiết bị này. "Thế giới đang trong thời điểm quan trọng và có thể là bước ngoặt về việc sử dụng UAV. Hội đồng Bảo an LHQ chưa hành động, trong khi cộng đồng quốc tế phần lớn giữ im lặng", bà viết.

Báo cáo của bà Agnes Callamard sẽ được công bố cụ thể vào ngày 8/7 để 47 thành viên của UNHRC tiếp tục thảo luận về các bước đi. Tổ chức trực thuộc LHQ này không có thẩm quyền áp đặt trừng phạt và Mỹ cũng đã rút khỏi UNHRC từ năm 2018.

Ông Soleimani, một trong số ít nhân vật có tầm ảnh hưởng rộng khắp ở Iran, thiệt mạng hôm 3/1 sau khi đoàn xe chở ông trúng tên lửa từ UAV của Mỹ khi vừa rời khỏi sân bay quốc tế Baghdad của Iraq. Mỹ lí giải cho vụ việc là để ngăn chặn nguy cơ Soleimani tiến hành tấn công nhằm vào người Mỹ.

Cái chết của Soleimani khiến quan hệ Mỹ - Iran căng thẳng cao độ. Tehran sau đó đã không kích vào căn cứ Mỹ ở Iraq, gây nhiều thiệt hại vật chất và làm hơn 100 binh sĩ Mỹ chấn thương não.

Cách đây vài tuần, Iran đã tử hình gián điệp cung cấp thông tin về địa điểm của ông Soleimani cho tình báo Mỹ. Công tố viên thủ đô Tehran Ali Alqasimehr hôm 29/6 phát lệnh truy nã Tổng thống Donald Trump cùng 35 quan chức Mỹ với cáo buộc sát hại ông Soleimani.

Thiện Nhân