Sputnik ngày 16-5 đưa tin ông Obama đã tiết lộ thông tin gây tranh cãi nói trên trong một cuộc phỏng vấn với cháu trai cố Tổng thống thứ 35 của nước Mỹ  John F. Kennedy.

"Tôi nghĩ rằng vấn đề đòi hỏi bản lĩnh chính trị nhất khi đương nhiệm là quyết định không không kích Syria khi phát hiện vũ khí hóa học được sử dụng tại đây, và thay vào đó tìm cách loại bỏ vũ khí hóa học tại Syria", ông Obama tiết lộ.

Cựu Tổng thống Mỹ Barack Obama. Ảnh: NYT

Đáng chú ý, khi còn đương chức, ông Obama từng tuyên bố vạch ra cái gọi là "giới hạn đỏ" với chính quyền Tổng thống Syria Bashar al-Assad nếu phát hiện vũ khí hóa học được sử dụng tại Syria bởi quân đội chính phủ.Tuy nhiên, quân đội Mỹ dưới thời ông Obama đã không can thiệp vào cuộc chiến ở Syria và Mỹ vẫn tiếp tục theo đuổi biện pháp ngoại giao.

Bảo vệ quyết định của mình, song ông Obama cũng thừa nhận, giải pháp của ông không phải là hoàn hảo. Ông cho rằng, mặc dù 99% kho vũ khí hóa học ở Syria đã bị hủy bỏ dưới sự chứng kiến của Liên Hợp Quốc, theo một thỏa thuận giữa Nga và Mỹ do Nga khởi xướng, nhưng có"khả năng" tại Syria vẫn còn tồn tại một số loại vũ khí hóa học.

Trong khi đó, người kế nhiệm của ông, Tổng thống Donald Trump, đã chỉ trích quyết định của Obama và thực hiện vụ không kích trực tiếp đầu tiên vào một căn cứ không quân của Syria.

Rạng sáng 7-4, hai tàu chiến Mỹ ở Địa Trung Hải đã bất ngờ nã 59 tên lửa hành trình Tomahawk vào căn cứ không quân Shayrat của Syria – nơi Mỹ cáo buộc là có liên quan đến chương trình vũ khí hóa học của chính quyền Damacus. Quyết định tấn công quân sự Syria của Tổng thống Trump đã nhận được sự ủng hộ hiếm hoi của cả đảng Dân chủ và Cộng hòa.

Mỹ khẳng định chính quyền ông Bashar Al-Assad phải chịu trách nhiệm cho vụ tấn công bằng vũ khí hóa học khiến hơn 100 người thiệt mạng và hàng trăm người khác bị thương xảy ra hôm 4-4 bất chấp bằng chứng của Nga về việc Moscow đã phát hiện kho vũ khí hóa học của phiến quân gần nơi xảy ra vụ tấn công.

Đến nay, việc lực lượng nào đang sở hữu và sử dụng vũ khí hóa học trong cuộc nội chiến Syria là đề tài tranh cãi của Nga và Mỹ. Mỹ cáo buộc chính quyền Tổng thống Bashar al-Assad đứng sau vụ tấn công hóa học nhưng không đưa ra bằng chứng nào.


Phùng Nguyễn